VII SA/Wa 554/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-18
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Środowiska odmowna w sprawie uzgodnienia projektu budowlanego fermy trzody chlewnej spełnia wymogi art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie uzasadnienia i oceny materiału dowodowego?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego nie spełnia wymogów art. 107 § 3 kpa, ponieważ nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia i nie odnosi się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Brak jest podstaw dowodowych dla stwierdzenia o „ogromnym” oddziaływaniu fermy na środowisko, co uniemożliwia ocenę legalności decyzji przez sąd. Wobec tego decyzję należy uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c PPSA.Stan faktyczny
Wojewoda odmówił uzgodnienia projektu budowlanego fermy trzody chlewnej z powodu przekraczającej działkę emisji gazów i pyłów oraz braku zastosowania najlepszych dostępnych technik ograniczających emisję odorów. Inwestor odwołał się, twierdząc, że zastosowano bardziej rygorystyczne rozwiązania niż przewiduje Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej. Minister Środowiska uchylił część decyzji dotyczącej odprowadzenia gnojowicy, utrzymując pozostałą część w mocy. Inwestor złożył skargę do sądu administracyjnego, zarzucając brak uzasadnienia i dowodów w decyzjach organów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Środowiska i stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Sędziowie ( WSA, WSA Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi [...] S.A. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VII SA/Wa 554/04
UZASADNIENIE
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2003r. nr [...], na podstawie art. 48 ust.4 w związku z art. 52 ust. 2 i 4, art. 144 ust.. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska – nie uzgodnił projektowanego rozwiązania dla fermy trzody chlewnej w miejscowości [...] gm. [...] z uwagi na:
1. przekraczającą teren działki inwestora nr [...] i [...] emisję wprowadzanych gazów i pyłów do powietrza;
2. nie zastosowanie, przy projektowaniu, odprowadzenia gnojowicy z fermy rozwiązań wynikających z najlepszej dostępnej techniki – wskazań dotyczących usuwania gnojowicy celem ograniczenia emisji substancji odorowych wynikających z "Kodeksu Dobrej Praktyki Rolniczej" opracowanego w 2002r. przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju wsi oraz Ministerstwo Środowiska.
W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł, że przedstawiony projekt budowlany zakłada m.in. gromadzenie gnojowicy w kanałach gnojowicowych pod posadzką gruntową przez okres około 13 tygodni. Opróżnienie kanałów gnojowicowych przewidywane jest po opróżnieniu sekcji z odchowanych tuczników.
W raporcie oddziaływania na środowisko stwierdzono, że hałas pochodzący z fermy podczas jej funkcjonowania nie będzie miał istotnego wpływu na środowisko. Dołączone do raportu obliczenia i wykresy dotyczące stężeń amoniaku i siarkowodoru wykazują stężenie tych gazów poza terenem działek inwestora.
Uznano w związku z tym, iż raport nie spełnia wymagań art. 52 ust. 4 w/w ustawy, nakazując inwestorowi uzupełnienie jego braków.
Zajęte stanowisko w tej kwestii przez inwestora i autora raportu nie zostały zaaprobowane przez organy administracyjne.
Skoro, więc z przedstawionych wyliczeń i wyjaśnień wynika, że w czasie eksploatacji fermy będą występowały stężenia dopuszczalnych gazów poza teren działek inwestora oraz brak zastosowania rozwiązań ograniczających emisję odorów – nie można było uzgodnić projektowanych rozwiązań.
Odwołanie od tej decyzji wniósł inwestor – [...] Spółka akcyjna z siedzibą w [...].
Odwołująca Spółka podniosła, iż inwestor zastosował najlepsze techniki i technologie, które skutecznie eliminują potencjalny wpływ przedsięwzięcia na środowisko.
Spełniają one bardziej rygorystyczne wymagania niż przewidziane w "Kodeksie Praktyki Rolniczej".
Zdaniem inwestora w okresie eksploatacji fermy nie wystąpią ponadnormatywne emisje. Emisja pyłów z przeładunku paszy do silosów będzie to wielkość pomijalna, gdyż przeładunek odbywa się szczelnymi rurociągami. Emisja amoniaku i siarkowodoru pochodzić będzie z wentylacji chlewni poprzez m.in. znaczną hermetyzację całego ciągu odprowadzania, przechowywania i mieszania gnojowicy oraz wykonaniu szczelnych zbiorników na gnojowicę o pojemności wielokrotnie większej niż przewidziana w prawie, sterowanie procesami zachodzącymi w gnojowicy poprzez dobieranie roślinnych preparatów, przykrycie zbiorników folią, mieszanie hydrauliczne.
Minister Środowiska decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r. nr [...] – uchylił pkt 2 zaskarżonej decyzji, w pozostałej części utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy przypomniał, iż planowana inwestycja została zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i wymagających sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.
Jak wynika z raportu ze względu na skalę planowanej działalności, oddziaływanie fermy trzody chlewnej na środowisko będzie ogromne. Emisja amoniaku i siarkowodoru z budynków chlewni i ze zbiorników gnojowicy, mimo zastosowania środków ograniczających, będzie powodowała znaczne ponadnormatywne zanieczyszczanie powietrza. Stężenie substancji w powietrzu będzie przekraczało dopuszczalne wartości na terenie farmy i poza nią. Uciążliwość gnojowicy zwiększy się przy zastosowaniu gnojowicy do nawożenia gruntów.
Z uwagi na brak określenia przez organ pierwszej instancji, na czym polegają braki w rozwiązaniach projektowych odprowadzenia gnojowicy, uchylono w tej części zaskarżoną decyzję.
Skargę na tą decyzję złożyła [...] Spółka Akcyjna w [...].
Strona skarżąca uznała, że obie decyzje nie spełniają wymogów z art. 107 § 1 i 3 kpa. Organ pierwszej instancji tylko w jednym akapicie ustosunkował się merytorycznie do projektu – odnośnie przekroczenia dopuszczalnych stężeń. Nie powołał się na dowody, które miały wskazać na przekroczenie stężeń. Brak takich ustaleń a z raportu wynika przeciwny wniosek. Organ drugiej instancji powielił argumenty decyzji organu pierwszej instancji nie powołując, na jakiej podstawie uznał oddziaływanie fermy za ogromne. Ponadto organ dopuścił się naruszenia art. 7 i 10 kpa.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie. W obszernych wywodach powołał się na wynik obliczeń zawartych w treści raportu, str. 7 i 32 z dopuszczalnymi stężeniami wynikającymi z rozporządzenia z dnia 28 kwietnia 1998r. Wyniki obliczeń w zestawieniach z planem zagospodarowania fermy, jej położeniem i otaczającymi ją terenami wskazuje na występowanie stężeń wielokrotnie przekraczające wartości dopuszczalne, przy czym dotyczy to również terenów wojskowych, do których inwestor nie ma uprawnień. Inwestor powołał się natomiast na ogólnikowe sformułowania zawarte w raporcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Przede wszystkim należy podnieść, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Wynika to z przepisu art. 138 kpa, który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie kompetencje kasacyjne.
Ocena zaś zebranego w sprawie materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinno znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Brak podania w uzasadnieniu orzeczenia motywów rozstrzygnięcia, z jakiej strony uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny legalności decyzji, a z drugiej utrudnia stronom postępowania jej kwestionowanie, wobec braku możliwości poznania motywów rozstrzygnięcia.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydana przez organ odwoławczy decyzja nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 kpa. W decyzji tej organ drugiej instancji nie tylko nie ustosunkował się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Stwierdzenie o "ogromnym" oddziaływaniu fermy trzody chlewnej na środowisko – nie zostało oparte żadnymi dowodami.
W rozpatrzonej sprawie próba uzasadnienia decyzji odwoławczej została podjęta dopiero w odpowiedzi na skargę, która nie może być traktowana jako aneks do decyzji. Odpowiedź na skargę należy, bowiem do postępowania sądowo-administracyjnego, a nie administracyjnego.
W tej sytuacji Sąd Administracyjny nie jest w stanie ocenić legalności zaskarżonej decyzji, a w szczególności czy orzeczenie odwoławcze zostało wydane po rozpoznaniu całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego i dokonaniu jego właściwej oceny.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c –ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło