VII SA/Wa 556/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-04-26

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wraz z rodziną uzyskuje miesięczne dochody w wysokości około 7200 zł, posiada dom o powierzchni 167 m2 i utrzymuje pięcioosobową rodzinę, może zostać zwolniona od kosztów sądowych lub ustanowiony dla niej adwokat w ramach prawa pomocy?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej odmawia się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, jeśli jej sytuacja materialna nie uzasadnia takiego zwolnienia. Dochody w wysokości około 7200 zł miesięcznie dla pięcioosobowej rodziny, przy posiadaniu domu o powierzchni 167 m2, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika, nawet przy konieczności ograniczenia wydatków niebędących niezbędnymi dla utrzymania. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną jedynie w przypadkach niemożności poniesienia kosztów, a trudna sytuacja materialna jest jedyną przesłanką do jego przyznania.
Stan faktyczny
Skarżąca E. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni wraz z mężem i trojgiem dzieci utrzymują się z wynagrodzeń w łącznej wysokości ok. 7200 zł miesięcznie, posiadają dom o powierzchni 167 m2. Referendarz sądowy uznał, że sytuacja materialna skarżącej nie uzasadnia przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono E. S. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić E. S. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. E. S. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożyła na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z treści wniosku wynika, iż we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącą pozostaje mąż i troje dzieci. E. S. posiada dom o powierzchni 167 m2. Skarżąca wraz z rodziną utrzymują się z wynagrodzeń za pracę uzyskiwanych przez skarżącą i jej męża w łącznej wysokości ok. 7200 zł miesięcznie. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Instytucja przyznania prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom ubogim, znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od reguły określonej w art. 199 ustawy. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową E. S. uznano, że brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak również w zakresie częściowym. Informacje wynikające ze złożonego wniosku nie pozwalają uznać, że skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, która nie pozwala jej na poniesienie kosztów postępowania. Zauważyć należy, że skarżąca wraz z mężem uzyskują stałe dochody w wysokości ok. 7200 zł miesięcznie. Kwota taka pozwala, w ocenie referendarza sądowego, na utrzymanie pięcioosobowej rodziny oraz poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie i kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Wyjaśnić jednocześnie trzeba, że argumenty zawarte w uzasadnieniu wniosku, mające przemawiać za jego uwzględnieniem, nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Skarżąca podniosła, że występuje w sprawie, która nie spowoduje żadnych korzyści materialnych dla niej i jej rodziny, a skarżąca kieruje się w niej troską o rodzinę i środowisko naturalne. Podkreślić trzeba, że, jak wynika z treści art. 246 powołanej ustawy, jedyną przesłanką, która pozwala na przyznanie stronie prawa pomocy może być jej trudna sytuacja materialna. Sytuacja materialna i finansowa E. S. nie uzasadnia natomiast przyznania jej prawa pomocy. Wnioskodawca jest w stanie z uzyskiwanych dochodów ponieść koszty sądowe, jak również zgromadzić środki na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, chociażby ograniczając wydatki, które nie są niezbędne dla utrzymania koniecznego. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło