VII SA/Wa 564/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r., Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M., na podstawie art. 49b ust. 4 i ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.) nałożył na inwestora - S. K. obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej w wysokości 2500 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia, za samowolne wybudowanie ogrodzenia działek oznaczonych numerami ewid. [...] położonych w miejscowości L., gmina S.. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że postanowieniem Nr [...] z dnia [...] października 2009 r. wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie ww. ogrodzenia i nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia odpowiednich dokumentów w celu legalizacji przedmiotowego ogrodzenia. W dniu 19 listopada 2009 r. inwestor przedłożył dokumenty, o jakich mowa w art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego. W tych okolicznościach sprawy, w ocenie organu nadzoru budowlanego zachodziła podstawa do ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej (art. 49b ust. 4). W świetle art. 49b ust. 5 Prawa budowlanego do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 59g, z tym że wysokość opłaty w przypadku budowy, o której mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 wynosi 2500 zł. Ponadto organ I instancji wskazał, że opłatę legalizacyjną wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia, a w przypadku jej nieuiszczenia w terminie właściwy organ, na podstawie art. 49b ust. 7 Prawa budowlanego, wydaje decyzję o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Zażalenie wniósł S. K., podnosząc, że przesunięcie przedmiotowego ogrodzenia nastąpiło na podstawie pisemnej zgody Wójta Gminy S. z dnia [...] stycznia 2005 r., oraz że nałożona opłata legalizacyjna przekracza jego możliwości finansowe. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), po rozpatrzeniu ww. zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego realizacja ww. ogrodzenia, z uwagi na jego usytuowanie od strony drogi gminnej oznaczonej nr ewid. [...], winna być poprzedzona zgłoszeniem do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. W aktach sprawy brak jest takiego zgłoszenia, dlatego organ I instancji słusznie zastosował art. 49b Prawa budowlanego. W ocenie organu II instancji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. zgodnie z obowiązującymi przepisami nałożył i ustalił opłatę legalizacyjną po spełnieniu przez inwestora nałożonych postanowieniem Nr [...] obowiązków. Odnosząc się do zarzutów S. K., organ II instancji wskazał, że zamiar budowy ogrodzenia od strony drogi, ulicy, wymaga zgłoszenia do odpowiedniego organu administracji architektoniczno-budowlanej, w tym wypadku do Starostwa Powiatowego w M.. Natomiast uzyskanie pisemnej zgody od Wójta Gminy S. na wykonanie przedmiotowego ogrodzenia nie stanowi usprawiedliwienia dla samowolnego zrealizowania inwestycji, ponieważ Wójt Gminy nie jest organem, do którego należy zgłaszać zamiar budowy ogrodzenia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, poprzez błędną jego wykładnię, oraz naruszenie art. 65 § 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie. Skarżący wskazał, że ogrodzenie działek wybudował w 2000 r. po uprzednim złożeniu zgłoszenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. Jako dowód przedstawił kopię zgłoszenia. W ocenie skarżącego dokonał on zgłoszenia budowy nowego ogrodzenia zgodnie z wcześniejszymi uzgodnieniami z Wójtem Gminy S.. Zdaniem skarżącego w myśl artykułu 65 § 1 k.p.a. oraz w oparciu o ww. oświadczenie Wójt Gminy powinien przekazać stosowne zgłoszenie zgodnie z właściwością i ustaleniami zainteresowanych stron. Ponadto skarżący wskazał, że podczas rozmowy z Wójtem Gminy nie został wyprowadzony z błędu, iż zgoda przedstawiciela Gminy w danej sytuacji jest zupełnie zbędna. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Sąd uwzględnia skargę, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeśli miały one istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt sprawy, zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i w skardze skierowanej do Sądu, S. K. podnosił, że przed przystąpieniem do budowy ogrodzenia dokonał jej zgłoszenia w formie pisemnej Wójtowi Gminy S.. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego obu instancji pominęły tę okoliczność w postępowaniu dowodowym. Fakt ten ma jednak duże znaczenie dla wyniku postępowania w niniejszej sprawie. Ustalenie opłaty legalizacyjnej na podstawie art. 49b ust. 4 Prawa budowlanego dopuszczalne jest jedynie w sytuacji, gdy w sprawie może mieć zastosowanie przepis art. 49b ust. 1-3 tej ustawy. Organy administracyjne obu instancji winny mieć na względzie, że okolicznością, od której uzależnione jest podjęcie przez właściwy organ nadzoru budowlanego którejkolwiek z czynności orzeczniczych w trybie 49b ust. 1-4 Prawa budowlanego jest uprzednie stwierdzenie w sposób nie budzący wątpliwości, że obiekt budowlany lub jego część, stanowiący przedmiot danej sprawy został wybudowany lub jest w budowie bez zgłoszenia przez inwestora zamiaru jego realizowania (patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 listopada 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 359/08, publ. Lex Polonica nr 2079346). W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. wprawdzie ustalił, że zgłoszenie dotyczące budowy ogrodzenia nie wpłynęło do Starostwa Powiatowego w M., jednak wobec składanych przez inwestora wyjaśnień - organ ten winien był ustalić, czy pismo na które powołuje się skarżący złożone do Wójta Gminy S. można było potraktować z uwagi na jego treść, jako zgłoszenie zamiaru budowy ogrodzenia. W opisanych powyżej okolicznościach faktycznych sprawy, choć inwestor zrealizował przedmiotowe ogrodzenie bez zgłoszenia właściwemu organowi, to okoliczność ta mogła być wynikiem braku podjęcia formalnoprawnych działań przez Wójta Gminy S.. Ustawodawca w art. 65 § 1 k.p.a. wskazał, że jeżeli organ administracji publicznej do którego podanie wniesiono jest niewłaściwy w sprawie niezwłocznie przekazuje go do organu właściwego. Doręczenie zgłoszenia Wójtowi Gminy S. winno więc skutkować obowiązkiem, stosownie do treści art. 65 § 1 k.p.a., niezwłocznego przekazania zgłoszenia do organu właściwego do załatwienia przedmiotowej sprawy, w tym przypadku do Starosty w M.. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ nadzoru budowlanego obowiązany będzie wyjaśnić, czy zgodnie z oświadczeniem inwestora dokonał on zgłoszenia zamiaru budowy. Wymaga to analizy pisma na które powołuje się inwestor wskazując, iż dokonał zgłoszenia do Wójta Gminy S.. Dokonanie tych ustaleń pozwoli organowi na ocenę czy w sprawie ma zastosowanie tryb legalizacyjny określony w art. 49b, czy też tryb z art. 50-51 Prawa budowlanego. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. W pkt II i III wyroku orzeczono na podstawie art. 152 i 200 ww. ustawy.