VII SA/Wa 569/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-17

Skład orzekający: Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na budowę jest uzasadnione, gdy skarżący uprawdopodobnili jedynie możliwość naruszenia ich prawa własności i rozpoczęcie robót budowlanych, a niekoniecznie wystąpienie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnili wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd wskazał, że samo rozpoczęcie robót budowlanych i potencjalne naruszenie prawa własności nie są wystarczające do wstrzymania wykonania decyzji, zwłaszcza gdy może to spowodować szkodę po stronie inwestora. Dodatkowo, sąd rozważył możliwość zastosowania art. 35a Prawa budowlanego, który przewiduje możliwość uzależnienia wstrzymania wykonania decyzji od złożenia kaucji przez skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący E. i M.P. wnieśli skargę na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na budowę. W skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że realizacja inwestycji naruszy ich prawo własności, gdyż obrys projektowanego budynku wchodzi w ich działkę. Skarżący wskazali również, że inwestor rozpoczął roboty budowlane. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. i M.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia -odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. znak: [...]. W dniu 7 kwietnia 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga E. i M.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na budowę, w której zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając ten wniosek Skarżący wskazali, iż zrealizowanie przez inwestora zamiennego projektu budowlanego spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Podkreślili, że obrys projektowanego budynku wchodzi w będącą ich własnością działkę o nr [...], zaś inwestor poczynił kroki w postaci przygotowań do wykopów pod fundamenty przyszłego budynku jednorodzinnego, co stanowi wstępny etap realizacji inwestycji naruszającej prawo własności Skarżących. W dniu 14 kwietnia 2008 r. wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismo skarżących E. i M.P., w którym ponowili oni swój wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz wskazali, że inwestor rozpoczął roboty budowlane. Zauważyli, iż prowadzone są one bardzo szybko i przy zaangażowaniu dużej ilości sprzętu i ludzi, co zdaniem Skarżących jest spowodowane wniesieniem przez nich skargi do Sądu i realną groźbą uwzględnienia skargi. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej ppsa) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć przy tym należy, iż przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może być jedynie szkoda (majątkowa, a także niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. Taką przesłanką jest również sytuacja, gdy przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego będzie - po wykonaniu decyzji - bardzo utrudnione. Sąd wydając orzeczenie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o ocenę wniosku strony skarżącej, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, w aspekcie wystąpienia bądź też niewystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 r. FZ 496/2004). Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia jest zamknięty, co oznacza że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Wojewody [...], a zatem prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, dokonana będzie przez Sąd dopiero na dalszym etapie postępowania sądowego - po przeprowadzeniu rozprawy. Zaznaczenia wymaga, iż wstrzymanie wykonania decyzji lub czynności jest jedynie środkiem tymczasowej ochrony strony skarżącej do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd i zgodnie z art. 61 § 6 cyt. ustawy upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Dlatego zastosowanie tej instytucji, będącej wyjątkiem od zasady wykonalności aktu lub czynności, powinno być uzasadnione szczególnymi okolicznościami wskazującymi na istniejące realne zagrożenie wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków do czasu wydania przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...]. Należy bowiem podkreślić, że na podstawie treści uzasadnienia wniosku Skarżących oraz analizy akt sprawy nie można jednoznacznie stwierdzić, iż w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków ze względu na realizację inwestycji objętej zaskarżoną decyzją Wojewody [...]. Trudno podniesioną przez Skarżących możliwość realizacji inwestycji oraz rozpoczęcie robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji zezwalającej na budowę uznać za wystarczający powód do stwierdzenia zaistnienia niebezpieczeństwa szkody lub innych nieodwracalnych skutków uzasadniających zastosowanie tymczasowej ochrony do czasu wydania wyroku Sądu, Jak wspomniano wyżej ewentualne uchybienia powstałe w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego dotyczące także dokładnego usytuowania obiektu budowlanego nie mogą być przedmiotem oceny Sądu w niniejszym incydentalnym rozstrzygnięciu, gdyż należą do oceny zasadności skargi, co może nastąpić w formie wyroku kończącego postępowanie. Dlatego nawet ewentualne późniejsze stwierdzenie istnienia wspomnianych uchybień nie może być utożsamiane z zasadnością wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji w kontekście przesłanek zawartych w cytowanym art. 61 § 3 ppsa. Co więcej, z akt sprawy wynika, że realne koszty spowolnienia procesu inwestycyjnego ponosi inwestor A.S., chociażby ze względu na przeterminowanie materiałów budowlanych, co podnosiła w trakcie postępowania administracyjnego (vide karta 4 i nast. akt administracyjnych). Dlatego odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadniona dodatkowo faktem, iż wstrzymanie realizacji inwestycji do czasu rozstrzygnięcia przez sąd może spowodować szkodę po stronie inwestora. Sąd oceniając wniosek E. i M.P. dokonał jego analizy także w kontekście art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 Nr 156, poz. 1118 ze zm.), stosownie do którego w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji. W przypadku uznania skargi za słuszną w całości lub w części kaucja podlega zwrotowi, natomiast w przypadku oddalenia skargi kaucję przeznacza się na zaspokojenie roszczeń inwestora. Przepis ten jednoznacznie wskazuje na możliwość powstania roszczeń właśnie po stronie inwestora z powodu wstrzymania realizacji inwestycji i służy ochronie jego praw. W rozstrzyganej sprawie Sąd nie podjął decyzji o nałożeniu obowiązku opłacenia kaucji przez Skarżących m. in. ze względu na ich sytuację majątkową (vide postanowienie Sądu z dnia 14 maja 2008 r. o przyznaniu prawa pomocy). Tym niemniej możliwość zastosowania cytowanego art. 35a Prawa budowlanego dodatkowo uzasadnia konkluzję, że ogólnikowe uzasadnienie wniosku Skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sytuacji braku innych dokumentów wskazujących ewidentnie na możliwość wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 ppsa nie może stanowić podstawy do zastosowania wnioskowanego środka procesowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło