VII SA/Wa 57/13

WyrokWSA w Warszawie2013-03-26

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Tadeusz Nowak, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o uchylenie decyzji w trybie art. 155 KPA, jeśli decyzja ta nie była ostateczna z powodu wniesionego odwołania, a dopiero decyzja organu drugiej instancji nadała jej walor ostateczności?
Ratio decidendi
Organ pierwszej instancji nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o uchylenie decyzji w trybie art. 155 KPA, jeśli decyzja ta nie była ostateczna z powodu wniesionego odwołania. Właściwość do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej przysługuje organowi, który ją wydał, a przymiot ostateczności w przypadku przejścia decyzji przez tok instancji służy decyzji wydanej przez organ drugiej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzyła postępowanie. Wcześniejsze decyzje nakazywały doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę. Strona skarżąca wielokrotnie próbowała zmienić lub uchylić pierwotną decyzję w trybie art. 155 KPA, argumentując, że nabyła sąsiednią działkę, co powinno wykluczyć zastosowanie przepisów o usytuowaniu budynku przy granicy działki. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uchylenia decyzji, wskazując, że nie była ona ostateczna. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie, uznając, że organ I instancji nie był właściwy do rozpatrzenia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant ref. staż. Julia Murawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2013 r. sprawy ze skargi G. S. i W. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2012r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późniejszymi zmianami), po rozpatrzeniu odwołania W. S. uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] lipca 2012 r., Nr [...] i umorzył postępowanie przed organem I instancji. W sprawie tej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2001r.nakazał doprowadzenie wybudowanego budynku mieszkalnego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] do stanu zgodnego z dokumentacją stanowiącą integralną część decyzji Urzędu Gminy [...] Nr [...] z dnia [...].06.96 znak: [...] o pozwoleniu na budowę w terminie trzech miesięcy od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania W. S. decyzją Nr [...] z dn. [...].11.2003r. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] Nr [...] z dn. [...].01.2001r. w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i wyznaczył nowy termin do dnia [...].12.2003r. a w pozostałej części utrzymał rozstrzygnięcie w mocy. Decyzją nr [...] z dn. [...].11.2010r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku W. S. o zmianę decyzji na podstawie art. 155 kpa uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] Nr [...] z dn. [...].01.2001 r. lecz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność w/wym. decyzji [...] WINB. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po ponownym rozpatrzeniu wniosku W. S. o zmianę decyzji na podstawie art. 155 kpa decyzją nr [...] z dnia [...].06.2011r. odmówił uchylenia własnej decyzji nr [...] z dnia [...].11.2003r. wskazując, że pomimo nabycia działki sąsiedniej nr [...] przez Państwa S. nadal pozostaje ona odrębną działką budowlaną. W tej sytuacji nie traci zastosowania przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. [...].04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690), który stanowi, że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 metry w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stroną tej granicy. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2012r. W. S. wystąpił tym razem do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o uchylenie w trybie art. 155 kpa decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] Nr [...] z dn. [...].01.2001r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] z dnia [...] lipca 2012 r., Nr [...] odmówił uchylenia własnej decyzji wskazując w uzasadnieniu, ze nie była ona ostateczna wobec złożonego przez W. S. odwołania. W związku z powyższym niedopuszczalne jest w trybie art. 155 kpa uchylenie decyzji Nr [...] z dn. [...].01.2001 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru. Organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie przed organem I instancji wskazując w uzasadnieniu, że wobec złożonego odwołania przez W. S. od w/w decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dn. [...].01.2001r. dot. wykonania obowiązku doprowadzenie wybudowanego budynku mieszkalnego na nieruchomości przy ul. [...]w [...] do stanu zgodnego z dokumentacją i rozpatrzenia tego odwołania przez organ odwoławczy organ pierwszej instancji nie jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku W. S. z dnia [...].06.2012r. którym wnosił o uchylenie w trybie art. 155 Kpa decyzji PINB w Powiecie [...] Nr [...] z dnia [...].01.2012r.. W skardze wniesionej do Sądu W. S. podniósł, ze od kilku lat bezskutecznie walczy o zmianę krzywdzącego dla niego rozstrzygnięcia dotyczącego nakazu zamurowania okien w budynku usytuowanym przy granicy sąsiedniej nieruchomości, będącej aktualnie również jego własnością. Wyjaśnił, ze do chwili obecnej nie zostało dokonane scalenia działek, albowiem na zakup nieruchomości nowej, jak i poprzedniej Skarżący zmuszony był wysokimi kosztami zakupu, zaciągnąć kredyt hipoteczny, lecz w ocenie Skarżącego z chwilą nabycia własności nieruchomości sąsiadujących, traci w sprawie zastosowanie przywołany §12 ust.l pkt.l rozporządzenia Ministra Infrastruktury z [...].04.2002r. w sprawie warunków technicznych (...). W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie. Przystępując do oceny zaskarżonej decyzji wskazać należy, że argumentacja organu II instancji sprowadza się do tezy, iż skoro zmianie bądź uchyleniu na podstawie art. 155 k.p.a. podlegać może jedynie decyzja ostateczna, a organem właściwym w takich sprawach jest organ, który decyzję taką wydał to naruszało przepisy o właściwości rozpatrywanie wniosku strony przez organ I instancji w stosunku do podjętej w sprawie pierwszoinstancyjnej decyzji o rozbiórce. Od decyzji tej wniesiono bowiem odwołanie i dopiero organ odwoławczy utrzymał ją w mocy, a tym samym zdaniem organu dopiero decyzja wydana przez organ II instancji stanowiła decyzję ostateczną. Przymiot ostateczności służy bowiem w przypadku przejścia decyzji przez tok instancji jedynie decyzji wydanej przez organ II instancji, on zatem właściwy jest do jej uchylenia bądź zmiany. W związku z tezą powyższą należy przypomnieć następujące brzmienie art. 155 KPA w dniu orzekania przez organ odwoławczy: decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. W tym miejscu należy przypomnieć, że poprzednie brzmienie tego przepisu dot. organu właściwego do ewentualnej zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej było przyczyną niejednolitego orzecznictwa związanego z właściwością organów. Aktualna treść powyższego przepisu, która zmieniona została z dniem 11 kwietnia 2011r. na mocy przepisów ustawy z dnia 3 grudnia 2010r. (Dz. U. 2011.6.18) o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznacznie usuwa wątpliwości, stanowiąc, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał. W niniejszej sprawie decyzją ostateczną, na mocy której strona została zobowiązana do określonych czynności była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2003r. Zatem to ten organ w myśl art. 155 K.p.a. jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o zmianę decyzji ostatecznej. Podkreślić również należy, że strona skarżąca występowała do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o zmianę decyzji na podstawie art. 155 kpa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dn. [...].06.2011r. odmówił uchylenia własnej decyzji nr [...]z dn. [...].11.2003r. wskazując, że pomimo nabycia działki sąsiedniej nr [...] przez Państwa S. nadal pozostaje ona odrębną działką budowlaną. W świetle wyżej przywołanych przepisów i stanu prawnego przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że PINB dla [...] nie był organem właściwym do rozpatrzenia wniosku W. S. z dnia [...] czerwca 2012r. którym wnosił o uchylenie w trybie art. 155 Kpa decyzji PINB w Powiecie [...]Nr [...]z dnia [...] stycznia 2001r. skoro dopiero decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dn. [...].11.2003r. uzyskała walor decyzji ostatecznej. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło