VII SA/Wa 574/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-18
Skład orzekający: Halina Kuśmirek, Ewa Machlejd, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja kasacyjna organu odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, jest zgodna z prawem, gdy wymaga ona uzupełnienia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji?Ratio decidendi
Decyzja kasacyjna organu odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, jest zgodna z prawem, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Dopuszczalność wydania takiej decyzji jest ograniczona do sytuacji wyjątkowych, gdy uzupełnienie dowodów przekracza zakres przewidziany w art. 136 kpa. W pozostałych przypadkach organ odwoławczy powinien wydać decyzję merytoryczną lub o umorzeniu postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie budynku gospodarczego. Organ pierwszej instancji wydał decyzję zezwalającą na użytkowanie, uchylając wcześniejsze decyzje nakazujące rozbiórkę. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, w szczególności w zakresie wykonania wcześniejszych decyzji rozbiórkowych oraz związku między nimi a decyzją zezwalającą na użytkowanie. Skarżący kwestionowali zasadność decyzji kasacyjnej, podnosząc m.in. brak związku przyczynowego, przedawnienie decyzji rozbiórkowej i niepełne zgromadzenie materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, Sędziowie ( WSA, WSA Ewa Machlejd (spr.), Krystyna Tomaszewska, , Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi J. S. i L. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu skargę oddala
Burmistrz Miasta [...] decyzją Nr [...]z dnia [...].05.2003 r. na podstawie art. 104 kpa, art. 42 ust 3 ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo budowlane w związku z art. 103 ust 1 ustawy z 7.07.1994 r. Prawo budowlane, oraz porozumienia zawartego między Kierownikiem Urzędu Rejonowego w [...], a Burmistrzem Miasta [...] z dnia [...].09.1990 r., po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 12.12.1997 r., zezwolił na użytkowanie budynku gospodarczego na terenie działki nr [...], obr. [...] w [...], przy ul. [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, iż przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany w okresie od 1992 r do 1994 r. zgodnie z zasadami sztuki budowlanej i nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników i otoczenia. Obecnie teren, na którym znajduje się przedmiotowa inwestycja nie jest objęty ustaleniami żadnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - gdyż jedyne dla niego obowiązujące ustalenia planu ogólnego miasta [...]a straciły ważność z mocy ustawy w dniu 1.01.2003 r.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ stwierdził, iż decyzja nakazująca rozbiórkę pomieszczenia gospodarczego dobudowanego do budynku mieszkalnego oraz zadaszonego pomieszczenia do gromadzenia odpadów stałych z dnia 31.10.1996 r. oraz nakazująca rozbiórkę samowolnie wzniesionego zadaszenia została uchylona i przestała obowiązywać w obiegu prawnym.
Od powyższej decyzji odwołanie do Wojewody [...] złożył adwokat J. Z., działający w imieniu mocodawcy B. W.-P., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania przed organem I instancji, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Pełnomocnik zarzucił zaskarżonej decyzji obrazę: art. 7, art. 77, art. 107 § 3 kpa.
W uzasadnieniu podniósł następującą argumentację:
-brak wymaganego zasadniczego wyjaśnienia sprawy przez organ I instancji, tj. brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez Burmistrza Miasta [...] i powołanie w uzasadnieniu decyzji nie dotyczących wskazań organu II instancji i Naczelnego Sądu Administracyjnego,
-brak odniesienia się w decyzji Burmistrza Miasta [...]do decyzji z dnia [...].05.1992 r., mimo iż konieczność ustaleń, dotyczących tej decyzji była przedmiotem decyzji organu II instancji i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego,
-brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dotyczącego tej decyzji, z rażącym naruszeniem art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie administracyjnym, chociaż Naczelny Sąd Administracyjny wyraził opinię prawna, że takie postępowanie jest niezbędne,
-brak ustosunkowania się do problemu wykonania decyzji z [...].05.1992 r.,
- sprawa altany śmietnikowej i kojca dla psa powinna być rozpoznana w tym samym postępowaniu i objęta tą samą decyzją.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...]z dnia [...].02.2004 r., na podstawie art. 138 § 2 kpa oraz art. 83 ust 2 Prawa budowlanego z dnia 7.07.1994 r., po rozpatrzeniu odwołania adwokata J. Z., pełnomocnika B. W.-P. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż kwestie podnoszone w odwołaniu przez pełnomocnika odwołującej się zasługują na uwzględnienie. W aktach sprawy brak jest dowodów, że S. i L. B. wykonali decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...].05.1992 r. nakazującą rozbiórkę wykonanego samowolnie zadaszenia usytuowanego między domem a granicą posesji do dnia 30.06.1992 r. Rozpatrując materiał dowodowy organ ponadto stwierdził, iż w oparciu o akta sprawy nie można ustalić, czy decyzja z dnia [...].05.2003 r. Nr [...]zezwalająca na użytkowanie budynku gospodarczego na terenie działki nr [...]dotyczy tego samego obiektu, którego rozbiórkę orzekł Burmistrz Miasta [...] decyzją z dnia [...].05.1992 r.
Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika w kwestii altany i kojca dla psa, organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji przyjmując, że obiekty powstały po 1.01.1995 r. słusznie, wyłączył je do odrębnego postępowania, co jest zgodne z art. 103 ust 1 Prawa budowlanego z dnia 7.07.1994 r.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli J. S.i L. B., wnosząc o uchylenie decyzji z dnia [...].02.2004 r. i umorzenie postępowania w wyniku samoistnej autokorekty przez organ II instancji. Skarżący w uzasadnieniu wskazali następującą argumentację:
-brak podania przez organ II instancji związku przyczynowego, jaki istnieje pomiędzy decyzją z dnia [...].05.2003 r. a decyzją z dnia [...].05.1992 r.
- argumentacja przedstawiona przez organ II instancji nie jest oparta na podstawie prawnej, brak podania konkretnego przepisu prawa, który mówiłby, iż brak wskazanego dowodu w rozstrzyganej sprawie powoduje to, iż decyzja Burmistrza Miasta [...] była sprzeczna w momencie jej wydawania z prawem,
-nie zgromadzenie w całości materiału dowodowego przez organ II instancji,
-w ocenie skarżących decyzja z [...].05.1992 r. przestała istnieć w obiegu, gdyż upłynęło 12 lat od jej wydania, sprawa uległa więc przedawnieniu. Decyzja została wydana w dniu [...]05.1992 r. i zobowiązywała skarżących do rozbiórki, co zostało przez nich zrealizowane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Decyzja będąca przedmiotem skargi została wydana w trybie art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Dopuszczalność wydania decyzji kasacyjnej ograniczona jest więc tylko do sytuacji wyjątkowych, gdy konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części, gdy uzupełnienie dowodów i materiału w sprawie przekracza zakres przewidziany w art. 136 kpa. W pozostałych przypadkach organ odwoławczy powinien podjąć decyzję merytoryczną rozstrzygającą sprawę albo decyzję o umorzeniu postępowania.
Odnosząc powyższe uwagi do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Wyjaśnienia wymaga, że stosownie do art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), obowiązującego w dacie wydania decyzji organu I instancji, ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna, o jakiej mowa w powołanym przepisie dotyczyć może zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Związanie organu oceną prawną wyrażoną w wyroku może być wyłączone tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu wyroku w prawem przewidzianym trybie.
Należy jednak nadmienić, że jeśli uzupełnione postępowanie wskazuje na zasadność poprzedniej decyzji co do jej treści, nic nie stoi na przeszkodzie wydaniu identycznego - z poprzednim - rozstrzygnięcia, z odpowiednim, pogłębionym uzasadnieniem.
W sprawie będącej przedmiotem kontroli sądu toczyło się postępowanie sądowoadministracyjne zakończone wyrokiem z 3.12.2002 r. sygn. akt IV SA 943/01 oddalając m skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...].02.2001 r. Nr [...]uchylającą decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...].06.2000 r. Nr [...]i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W wyroku tym, podzielając stanowisko organu odwoławczego, sąd ocenił postępowanie przed organem I instancji jako niepełne. Sąd wskazał, iż konieczne jest ustalenie, czy zostały wykonane obowiązki wynikające z decyzji Burmistrza Miasta [...] z [...]05.1992 r. Nr [...]w przedmiocie rozbiórki zadaszenia (wiaty) usytuowanego między domem a granicą posesji. Kwestia ta mimo zaleceń zawartych w wyroku nie została nadal przez organ I instancji wyjaśniona. We wskazaniach co do dalszego postępowania sąd zalecił również uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez wyjaśnienie przez organ I instancji sprawy ostateczności decyzji rozbiórkowej. W decyzji z [...].05.2003 r. Nr [...] wydanej po tym wyroku, a uchylonej decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, będącą obecnie przedmiotem kontroli sądu Burmistrz Miasta [...] wskazuje, że decyzja z [...].05.1992 r. nakazująca rozbiórkę zadaszenia (wiaty) została uchylona na skutek odwołań i przestała obowiązywać w obiegu prawnym. Jednakże organ ten nie określa
decyzji, która jego zdaniem uchyliła w/w decyzję rozbiórkową. Również z akt sprawy nie wynika, aby decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego. Kwestia ostateczności decyzji Burmistrza Miasta [...] z [...].05.1992 r. Nr [...]nie została więc także nadal wyjaśniona. Na marginesie należy też wskazać, iż nie nastąpiło "przedawnienie,, w/w decyzji rozbiórkowej, jak wskazują skarżący.
Zaskarżona decyzja [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest zgodna z prawem. Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, iż istnieje potrzeba uchylenia decyzji Burmistrza Miasta [...]Nr [...] z dnia [...].05.2003 r. i ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji, gdyż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego uzupełnienia przez ten organ postępowania wyjaśniającego.
Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło