VII SA/Wa 575/10

WyrokWSA w Warszawie2010-06-15

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Małgorzata Miron, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej może być skierowana do członka zarządu spółki, a nie do samej spółki jako osoby prawnej?
Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, która jako adresata wskazuje członka zarządu spółki, a nie samą spółkę jako osobę prawną, jest dotknięta wadą nieważności z powodu skierowania jej do podmiotu niebędącego stroną postępowania. W związku z tym, sąd stwierdza nieważność takiej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
W sprawie wydano decyzję o wymierzeniu kary pieniężnej C. L., wiceprezesowi Zarządu "S." S.A., za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego. Organ pierwszej instancji stwierdził szereg uchybień w zakładzie spółki, a organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania. Sąd uznał, że decyzje były wadliwe, ponieważ jako adresata wskazały członka zarządu, a nie spółkę.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w S. na rzecz skarżącego C. L. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi C. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w S. z dnia [...] stycznia 2010 r. znak [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w S. na rzecz skarżącego C. L. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Lekarz Weterynarii w O. decyzją z dnia [...] listopada 2009r. na podstawie art. 27 w związku z art. 26 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006r. Nr 17, poz. 127 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2007 r. Nr 2, poz. 22 z późn. zm.), - wymierzył C. L. wiceprezesowi Zarządu "S." S.A. w K. łączną karę pieniężną w wysokości 11.000 zł. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż w dniu 6 października 2009r. w zakładzie "S." S.A. przeprowadzono kontrolę, w trakcie której stwierdzono następujące uchybienia: 1.brudne noże w sterylizatorze na hali produkcji wędlin; Organ podał, iż stwierdzone nieprawidłowości stanowiły uchybienia w stosunku do przepisów załącznika II rozdział V ust. 1 lit b rozporządzenia (WE) 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie higieny środków spożywczych. Urządzenia kanalizacyjne muszą bowiem odpowiadać zamierzonym celom i być zaprojektowane i skonstruowane tak, aby unikać ryzyka zanieczyszczenia. W uzasadnieniu wskazano, iż w świetle § 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, wysokość kary pieniężnej za niespełnienie wymagań określonych w rozporządzeniu 852/2004 z załączniku II rozdziale I, wynosi od 2 000 zł do 33 000 zł. W związku ze stwierdzeniem w/w uchybienia wymierzono karę w wysokości 2 000 zł. . 2. brak opisanej i wdrożonej procedury dotyczącej gromadzenia i usuwania ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego w tym dotyczącej osadów powstałych podczas obróbki ścieków, łącznie z osadami z sit, materiałem powstałym przy odpiaszczaniu, smary i mieszaniny olei, szlam i materiał usunięty z odpływów z tych pomieszczeń. Stwierdzone nieprawidłowości stanowiły, w ocenie organu, uchybienia w stosunku do przepisów załącznika II rozdz. VI ust. 3 rozporządzenia (WE) 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie higieny środków spożywczych. W świetle §1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, wysokość kary pieniężnej za niespełnienie wymagań określonych w rozporządzeniu 852/2004 z załączniku II rozdziale VI wynosi od 5 000 zł do 33000zł. Organ wymierzył karę w wysokości 5 000 zł. 3. Stosowana karta producenta nie zawiera wszystkich wymaganych informacji dotyczących łańcucha pokarmowego. Stwierdzone nieprawidłowości stanowiły, zdaniem organu, uchybienia w stosunku do przepisów załącznika II sekcja III rozporządzenia (WE) 853/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego. Podmioty prowadzące ubojnie muszą otrzymać informacje nie później niż 24 godziny przed przybyciem zwierząt do ubojni, z wykluczeniem okoliczności, o których mowa w pkt. 7. W świetle § 1 pkt 10 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, wysokość kary pieniężnej za niespełnienie wymagań określonych w rozporządzeniu 853/2004 z załączniku II sekcja III wynosi od 1 000 zł do 20 000 zł. Organ wymierzył karę w wysokości 2 000 zł. 4. W magazynie wyrobów gotowych tzw. "komorze zerowej" mięso opakowane przechowywane z mięsem nieopakowanym. Stwierdzona nieprawidłowość stanowi uchybienie w stosunku do przepisów załącznika III sekcja II rozdz. III ust. 1 b rozporządzenia (WE) nr 8 53/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego. W świetle § 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, wysokość kary pieniężnej za niespełnienie wymagań określonych w rozporządzeniu 853/2004 w załączniku III wynosi od 500 zł do 10 000 zł. Organ wymierzył karę w wysokości 2 000 zł. Wymierzając karę Powiatowy Lekarz Weterynarii w O. wyjaśnił, iż uwzględnił stopień społecznej szkodliwości czynu, którego dopuścił się podmiot prowadzący działalność nadzorowaną oraz niebezpieczeństwo stwarzane w ten sposób dla właściwej jakości produktów pochodzenia zwierzęcego. Wojewódzki Inspektor Weterynarii w S. decyzją z dnia [...] stycznia 2010r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania strony - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w O. z dnia [...] listopada 2009 r. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego organ administracji publicznej nakłada karę pieniężną na osobę prowadzącą przedsiębiorstwo sektora spożywczego, której działanie lub zaniechanie doprowadziło do naruszenia wymagań sanitarno-weterynaryjnych określonych w przepisach Rozporządzenia WE Nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.U.UE.L.04.139.1 z późn. zm.) Organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] listopada 2009 r. wziął pod uwagę wielkość i rodzaj stwierdzonych w zakładzie uchybień. Organ II instancji podzielił stanowisko organu stopnia podstawowego, co do ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzonych uchybień oraz ich prawidłowej kwalifikacji. Mając na uwadze zakres stwierdzonych uchybień, które stanowią zagrożenie dla zdrowia publicznego [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Weterynarii z dnia [...] stycznia 2010r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie C. L., wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 107 § 3 kpa przez: niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego, nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącego i nie podanie przyczyn, z powodu których argumentom skarżącego odmówiono wiarygodności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie jest związany granicami skargi, ale zakresem rozstrzygnięcia objętego decyzją, to oznacza, że władny jest uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które przytacza strona skarżąca. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organu administracji stanowił art.26 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego zgodnie z którym: "Kto: 1) prowadząc przedsiębiorstwo sektora spożywczego: a) nie wykonuje obowiązków lub narusza wymagania: – w zakresie dotyczącym produktów pochodzenia zwierzęcego, określone w rozporządzeniu nr 852/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, lub – określone w rozporządzeniu nr 853/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 12 ust. 2 tego rozporządzenia, lub b) uniemożliwia lub utrudnia przeprowadzenie urzędowych kontroli w zakresie określonym w rozporządzeniu nr 854/2004 lub przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 19 ust. 2 tego rozporządzenia, 2) prowadząc produkcję produktów pochodzenia zwierzęcego, powoduje zagrożenie dla zdrowia publicznego, nie zapewniając spełniania: a) przez produkty pochodzenia zwierzęcego wprowadzane na rynek wymagań określonych dla tych produktów lub b) wymagań weterynaryjnych określonych w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie - podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego". Wskazać należy, iż zgodnie z art. 4 par 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. 2007r., nr 155, poz. 1095) przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. W niniejszej sprawie formą prawną działania przedsiębiorcy jest spółka akcyjna pod firmą S., co potwierdza znajdujący się w aktach sprawy odpis aktualny z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Bezspornym jest, iż decyzje organów wymierzające karę grzywny jako adresata wskazały wiceprezesa spółki akcyjnej – C. L.. W myśl art. 30 § 3 kpa strony nie będące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli. To, że prezes czy zarząd są organami spółki nie zmienia faktu, że podmiotem występującym w obrocie publicznoprawnym jak i w stosunkach cywilnoprawnych i administracyjnoprawnych jest wyłącznie spółka jako osoba prawna. Wynikają z tego określone konsekwencje, a w tym i takie, że podmiotem praw i obowiązków jest spółka, a nie prezes spółki. Stąd też adresatem wszelkich nakazów i zakazów, kar wraz z obowiązkiem ich wykonania może być wyłącznie osoba prawna, a nie jej organy. Wskazanie jako adresata decyzji wiceprezesa zarządu Spółki, jak również skierowanie do niego decyzji jest równoznaczne ze skierowaniem decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie i powoduje, że taka decyzja jest dotknięta wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 kpa (por. wyrok NSA z 10 XI 1992 r., V S 494/92, ONSA 1993 Nr 4, poz. 102, wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 1999 r. sygn. akt IV SA 538/97). Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę stwierdzić trzeba, iż zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie przez Sąd nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Weterynarii z dnia [...] stycznia 2010r. i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] listopada 2009r. Decyzja może określać prawa i obowiązki tylko podmiotu mającego kwalifikacje strony. Jeśli została skierowana do podmiotu nie będącego stroną, to tym samym ukształtowała sytuację prawną osoby, której w świetle prawa materialnego nie mogła dotyczyć. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) orzekał jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło