VII SA/Wa 576/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-27

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający dochody z rent w wysokości 3 797,97 zł, dom jednorodzinny, działkę i samochód, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie spełniają przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), ponieważ ich sytuacja majątkowa, uwzględniająca dochody z rent, posiadany majątek (dom, działka, samochód) oraz średnie miesięczne wydatki, nie wskazuje na niemożność poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego własnego i rodziny. Koszt wpisu sądowego w wysokości 500 zł pozostaje w ich możliwościach finansowych.
Stan faktyczny
M. R. i A. R. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z rent w łącznej wysokości 3 797,97 zł, posiadają dom jednorodzinny, działkę i samochód. Argumentowali, że są rencistami, schorowanymi, generującymi wysokie koszty leczenia i utrzymania pojazdu. Sąd analizował ich sytuację majątkową i wydatki.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. R. i A.R. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. i A. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. R. i A. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić M. R. i A.R. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek M. R. i A. R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż M. R. i A. R. wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu rent w łącznej wysokości 3 797,97 zł. Posiadany majątek obejmuje dom jednorodzinny o pow. 80 m2, działkę o pow. 800 m2. Wnioskodawcy wskazali, że posiadają samochód marki chevrolet z 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że są rencistami całkowicie niezdolnymi do pracy. Są osobami schorowanymi, co generuje duże koszty leków, wizyt lekarskich, dojazdów. Utrzymanie samochodu kosztuje około 450 zł. miesięcznie (paliwo) i dodatkowo około 200 zł. (pozostałe koszty – ubezpieczenie, przeglądy). Średnie miesięczne wydatki jakie strona wskazała, to: podatek 24 zł., energia elektryczna 146 zł., gaz 500 zł., woda 55 zł., wywóz nieczystości 65 zł., śmieci 17 zł., telefon 95 zł., leki, żywność i środki czystości, 1 375 zł. Do wniosku dołączono kopie zaświadczeń o stanie zdrowia. W sprawie zważono, co następuje. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową M. R. i A. R. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawcy są osobami na tyle ubogimi, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo-administracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku i okoliczności sprawy nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawcy posiadają mieszkanie o pow. 80 m2 oraz działkę, samochód osobowy chevrolet z roku 2011. Posiadają stałe dochody z których się utrzymują w wysokości 3 797,97 zł. Podkreślić należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług, środki jakie skarżący mają do dyspozycji wystarczają na zaspokojenie nie tylko najbardziej podstawowych potrzeb (chociażby na utrzymanie samochodu). Z informacji zawartych w formularzu PPF nie przedstawia się obraz wnioskodawców jako osób ubogich, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Wskazać należy, że z danych zawartych przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych (www.ipiss.com.pl/) minimum egzystencji dla dwuosobowego gospodarstwa emeryckiego w 2014 r. wynosiło 856,32 zł. Należy również pamiętać, że na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem w sprawie jest wpis sądowy od skargi w wysokości 500 zł. Koszt ten pozostaje w zasięgu możliwości finansowych wnioskodawców. Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło