VII SA/Wa 578/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Maria Tarnowska, sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Spółdzielni [...] z/s w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia Spółdzielni [...] z siedzibą w [...], utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] września 2014 r., którą nakazano opróżnienie w całości budynku położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...], zarządzano wykonanie doraźnych zabezpieczeń uniemożliwiających dostęp osób trzecich do strefy zagrożonej oraz umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagorzenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ przedstawił istotę i charakter postępowania wznowieniowego, o którym mowa w art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.), a następnie wskazał, że w niniejszej sprawie jako przesłankę wznowienia wskazano art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych wyjaśnił, że organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania podmiotowi powołującemu się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jedynie w wypadku, kiedy na etapie badania formalnych podstaw do wznowienia postępowania można w sposób niebudzący wątpliwości ustalić, że wnioskodawcy status strony nie przysługuje. Jeżeli w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, niebudzący żądnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot niebędący stroną, organ odmawia wznowienia postępowania. Zdaniem organu taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Z wniosku Spółdzielni [...], domagającej się wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2014 r. jasno wynika, że nie przysługuje jej przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., gdyż choć kwestia zasiedzenie nieruchomości może mieć znaczenie dla ustalenia stron postępowania, to dla wyprowadzania przez wnioskodawcę określonych żądań na gruncie prawa administracyjnego, fakt zasiedzenia nieruchomości winien być potwierdzony postanowieniem właściwego sądu powszechnego. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca wskazuje jedynie, iż takie postępowanie przed sądem powszechnym jest w toku. Organ dodatkowo wskazał, że z Księgi Wieczystej [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w [...], na którą powołuje się pełnomocnik wnioskodawcy wynika, iż właścicielem przedmiotowej nieruchomości wraz z zabudowaniami jest Prezydent Miasta [...] (stan z dnia 17 października 2014 r.), a jedynym podmiotem wykazanym w Księdze Wieczystej w Dziale III Prawa, Roszczenia, Ograniczenia jest Spółdzielnia "[...]" Skargę na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółdzielnia [...] w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 107 § 3 i art. 124 § 2 k.p.a. poprzez brak obligatoryjnych elementów uzasadnienia, w szczególności brak uzasadnienia prawnego oraz uzasadnienia faktycznego postanowienia; c) art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, całkowite pominięcie przedstawionych przez skarżącą dokumentów; d) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, 5) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nieuchylenie zaskarżonego postanowienia i niewznowienie postępowania, mimo, iż skarżąca jako strona bez własnej winy nie brał w nim udziału, 2. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: a) art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie i pominięcie skarżącej w postępowaniu o opróżnienie budynku położonego na nieruchomości przy ul. [...], podczas gdy przepis ten wskazuje podmioty posiadające interes prawny w sprawach tego rodzaju, zaś z całokształtu okoliczności i ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżącej przysługiwał przymiot strony. Zarzuty te zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi. Podnosząc powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego następuje w drodze postanowienia. Jednak złożenie przez określony podmiot wniosku o wznowienie postępowania powoduje - jeszcze przed wydaniem takiego postanowienia - wszczęcie tzw. postępowania wstępnego. Na tym etapie czynności organu administracyjnego ograniczają się wyłącznie do zbadania, czy wskazana w podaniu przyczyna wznowienia mieści się w kategorii przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 i 145a § 1 k.p.a., i czy zachowany został termin do złożenia podania o wznowienie, określony w art. 148 § 1 i 2 oraz 145a § 2 k.p.a. Ponadto organ obowiązany jest zbadać, czy podanie złożone zostało przez podmiot, któremu przysługują prawa strony. W przypadku zaistnienia ww. przesłanek, na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, natomiast brak którejkolwiek z przesłanek stanowi podstawę do odmowy wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. Należy mieć na względzie, że ww. formuła nie będzie miała zastosowania w każdym przypadku, mianowicie w przypadku gdy podstawą wznowienia jest przesłana określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., odmowa wznowienia postępowania może nastąpić jedynie, gdy brak przymiotu strony jest oczywisty. W niniejszej sprawie skarżąca Spółdzielnia we wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie nakazania opróżnienia w całości budynku przy ul. [...] w [...] wskazała właśnie na przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którą jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, wznawia się postępowanie w sprawie. Oceniając przymiot strony Spółdzielni [...] należy zgodzić się z organem, że Spółdzielnia nie mogła skutecznie powoływać się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Przywołane we wniosku o wznowienie postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia udziału we współwłasności działki nr ewidencyjny [...] przy ul. [...] w [...], nie mogło stanowić o posiadaniu przez wnioskującą Spółdzielnię interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Treścią pojęcia "interes prawny" jest prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym. Cechami tego "interesu" jest to, że jest on konkretny, indywidualny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to jednostka jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jej roszczenia i w konsekwencji uprawniał do żądania stosownych czynności organu administracji. Wskazać należy, że podstawowym dokumentem, jakim powinien kierować się organ, dokonując oceny prawa własności nieruchomości jest wypis z księgi wieczystej. W niniejszej sprawie takim właścicielem ujawnionym w Księdze Wieczystej nr [...] jest Prezydent Miasta [...]. Niczego w tym przedmiocie nie zmienia powoływanie się przez skarżącą na toczące się postępowanie o zasiedzenie, gdyż do czasu jego rozstrzygnięcia prawo własności przedmiotowej nieruchomości przysługuje Prezydentowi Miasta [...]. Także wskazywanie na tożsamą sytuację prawną adresata decyzji – Spółdzielni "[...]", która jest jedynie wpisana w Dziale III Księgi Wieczystej i nie dysponuje jednoznacznymi dokumentami potwierdzającymi prawo własności tej nieruchomości nie może być skuteczne, gdyż Sąd w niniejszej sprawie ocenia wyłącznie zaskarżone postanowienie, którym odmówiono skarżącej wznowienia postępowania. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.