VII SA/Wa 580/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-06-24

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca znaczący majątek (nieruchomości, oszczędności) i generująca dochody z działalności gospodarczej może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może być przyznane jedynie w przypadkach, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca, posiadający znaczący majątek (dom, mieszkanie, nieruchomość rolną), oszczędności w kwocie 80.000 zł oraz generujący miesięczne dochody w wysokości ok. 5900 zł brutto z prowadzonej działalności gospodarczej, nie wykazał takiej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący J.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wraz z żoną prowadzi działalność gospodarczą (kawiarnia, restauracja, pensjonat), generując miesięczne dochody w łącznej wysokości ok. 5900 zł brutto. Posiada dom o powierzchni 845 m2 (zabytek), mieszkanie o powierzchni 100 m2, nieruchomość rolną (5,70 ha) oraz oszczędności w kwocie 80.000 zł. Skarżący otrzymuje również dopłaty do nieruchomości rolnej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono J.B. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J.B. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na realizację robót budowlanych postanawia: odmówić J.B. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. J. B. złożył na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie VII SA/Wa 580/13. Z treści wniosku wynika, iż we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona. Wnioskodawca posiada dom o powierzchni 845 m2 (zabytek), mieszkanie o powierzchni 100 m2 oraz nieruchomość rolną (5,70 ha). Skarżący wraz z żoną prowadzi kawiarnię, restaurację i pensjonat w N., uzyskując dochody w łącznej wysokości 5.939 zł brutto miesięcznie. Jak wynika z wniosku, skarżący uzyskuje ponadto dopłaty do nieruchomości rolnej (w bieżącym roku była to kwota 2.240 zł), posiada oszczędności w kwocie 80.000 zł. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od reguły określonej w art. 199 ustawy. Instytucja przyznania prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom ubogim, znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, nie można natomiast uznać, aby taka sytuacja zachodziła w przypadku J. B.. Jak wynika z wniosku, J. B. posiada dom o powierzchni 845 m2 (zabytek), mieszkanie o powierzchni 100 m2 oraz nieruchomość rolną (5,70 ha). Skarżący wraz z żoną uzyskują dochody w wysokości ok. 5900 zł brutto miesięcznie, prowadząc kawiarnię, restaurację i pensjonat w N., przy czym nie mają innych osób na utrzymaniu. Zauważyć też trzeba, że skarżący posiada oszczędności w kwocie 80.000 zł. W przypadku takiej sytuacji finansowej strony nie można uznać, iż poniesienie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika wiązałoby się z pozbawieniem jej możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych własnych i rodziny. Brak jest zatem podstaw do przyznania J. B. prawa pomocy w żądanym zakresie całkowitym, jak również w zakresie częściowym. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270). .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło