VII SA/Wa 582/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Ewa Machlejd po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. i W. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. K. i W. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. Skarżący w skardze z dnia 2 marca 2015 r. wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. Decyzją tą organ nakazał rozbiórkę budynku gospodarczo-składowego. W niniejszej sprawie zaskarżone zostało postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], mocą której organ utrzymał w mocy ww. decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. We wniosku skarżący wskazali, że wykonanie rozbiórki narazi ich na niebezpieczeństwo powstania szkody polegającej na poniesieniu kosztów rozbiórki, a następnie kosztów ponownego wzniesienia przedmiotowego budynku w sytuacji, gdy został on już zniszczony przez siły natury, a następnie odbudowany kosztem skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, na podstawie § 3 omawianego artykułu, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, o ile w sprawie występuje jedna z wymienionych we wskazanym przepisie przesłanek. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 in fine). Przy czym warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest jego uzasadnienie, a zatem wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym, co do zasady przez stronę, materiale dowodowym. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji ekonomicznej strony postępowania. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji lub postanowienia jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenia odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy utrata przedmiotu świadczenia nie może być zastąpiona jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Z treści art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że sąd może wstrzymać na wniosek skarżącego akty lub czynności, o których mowa w § 1 art. 61. Z przepisu tego wynika więc, że po pierwsze, wstrzymanie wykonania decyzji może nastąpić tylko na wniosek skarżącego (sąd nie może orzekać o wstrzymaniu wykonania decyzji z urzędu), a po drugie, wniosek o wstrzymanie wykonania musi dotyczyć zaskarżonej decyzji /postanowienia. Dopiero, w razie gdy są podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, sąd może, na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a., wstrzymać wykonanie także aktów wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Oznacza to, że wstrzymanie wykonania aktów wydanych w innym postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. może nastąpić, jeżeli skarżący złoży wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej do sądu decyzji/postanowienia i są podstawy do wstrzymania wykonania tego aktu. Inaczej mówiąc nie jest możliwe wstrzymanie wykonania aktu wydanego w innym postępowaniu w granicach tej samej sprawy, jeżeli z uwagi na brak wniosku skarżącej, sąd nie może wstrzymać wykonania decyzji/postanowienia wydanego w tym innym postępowaniu, a jednocześnie nie dopatrzy się podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2005 r., sygn. akt II OZ 1227/05). Wskazać należy, że wnioskiem o wstrzymanie wykonania w niniejszej sprawie skarżący objęli wyłącznie decyzję organu I instancji wydaną w trybie zwykłym. Przedmiotowy wniosek nie dotyczył wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia tj. postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], mocą której organ utrzymał w mocy decyzję (objętą wnioskiem o wstrzymanie) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczo-składowego. Tym samym w świetle powyższych rozważań Sądu, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. o nakazie rozbiórki nie mógł zostać uwzględniony, z uwagi na równoczesne niezłożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Należy wskazać, że z konstrukcji normy prawnej art. 61 § 3 ww. ustawy wynika, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w tym przepisie. Brak uzasadnienia wniosku powinien skutkować jego nieuwzględnieniem. Takie stanowisko prezentuje również Naczelny Sąd Administracyjny (por. OZ 741/04 niepubl., II OZ 962/05 niepubl.). Należy pamiętać także, że decyzja, czy postanowienie wydane w postępowaniu nadzwyczajnym w sprawie stwierdzenia nieważności, czy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności innej decyzji wydanej w trybie zwykłym, co do zasady bezpośrednich skutków o których mowa w ww. przepisie nie rodzi. Akty tego typu nie wymagają żadnej czynności strony, ani nie nakładają na strony żadnego, podlegającego wykonaniu, obowiązku, którego wykonanie miałoby wpływ na powstanie przesłanek określonych w art. 61 § 3 ww. ustawy. W świetle powyższego oceniając czy w sprawie występują ustawowe przesłanki uzasadniające zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania decyzji, Sąd nie dopatrzył się ich zaistnienia. W tym stanie rzeczy wniosek skarżących nie mógł zostać uwzględniony. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 61 § 3 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.