VII SA/Wa 592/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-16

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Małgorzata Miron, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, która nie została wydana?
Ratio decidendi
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest trybem nadzwyczajnym, który może być stosowany tylko w ściśle określonych przypadkach enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Nie można żądać stwierdzenia nieważności decyzji, która nie została wydana, ponieważ prowadzenie takiego postępowania jest bezprzedmiotowe. W sytuacji, gdy roboty budowlane zostały wykonane w trybie zgłoszenia i nie wymagały pozwolenia na budowę, nie istnieje decyzja, której nieważności można by dochodzić.
Stan faktyczny
Skarżący A. i W. Z. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na budowę napowietrznej kablowej linii telekomunikacyjnej. Organy administracji obu instancji umorzyły postępowanie, ponieważ nie odnalazły przedmiotowej decyzji, a wykonane roboty budowlane zostały zgłoszone jako nie wymagające pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i brak reakcji organu II instancji na ich pismo.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi A. i W. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. skargę oddala; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. Ł. z Kancelarii Radcy Prawnego przy ul. [...] w W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 (trzysta pięć) złotych, w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych, tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 55 (pięćdziesiąt pięć) złotych. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. znak: [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zwany dalej k.p.a.(tekst jednolity: Dz. U. Nr 98 z 2000 r. poz.1071 z późniejszymi zmianami), po rozpatrzeniu wniosku A. i W. Z., ul. [...] z dnia [...] marca 2008 r. (data wpływu do organu w 1 kwietnia 2008 r.) w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, zezwalającej na budowę napowietrznej kablowej linii telekomunikacyjnej w technologii światłowodowej relacji [...] - [...] - [...]-[...], na terenie działki nr ewid. [...] k.m. [...] przy ul. [...] w [...] umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. opisanej decyzji. Organ I instancji wskazał, iż po zapoznaniu się z ww. wnioskiem A. i W. Z., zwrócił się w dniu [...] kwietnia 2008 r. do Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w [...] o przesłanie akt I instancji dotyczących przedmiotowej sprawy, znajdujących się w archiwum. W dniu [...] maja 2008 r. do organu wpłynęło pismo Naczelnika Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...], zawierające informację, że ww. organ nie posiada żadnych akt związanych z przedmiotową sprawą. Organ podniósł, iż w dniu [...] lipca 2008 r. wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji o pozwoleniu na budowę, wzywając strony postępowania do przekazania wszelkich dokumentów znajdujących się w ich posiadaniu i związanych ze sprawą. Wskazał, iż w dokumentacji, przekazanej przez [...] Oddział w [...],[...] Zakład Elektroenergetyczny przy piśmie z dnia [...] lipca 2008 r. znak [...], brak jest przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę. Pismo wnioskodawców z dnia [...] lipca 2008 r. (wpływ w dniu 24 lipca 2008 r.) uzupełniające wniosek nie wniosło także nic nowego w przedstawionej kwestii braku przedmiotowej zaskarżonej decyzji. Organ I instancji po analizie posiadanych dokumentów stwierdził, iż przedmiotowa linia światłowodowa została wykonana jako skojarzona z wymienianym w ramach remontu przewodem odgromowym linii napowietrznej 110 kV relacji [...] - [...]-[...] - [...]. Ww. remont został zgłoszony i przyjęty jako roboty budowlane nie wymagające uzyskania pozwolenia na budowę przez Oddział Architektury Urzędu Rejonowego w [...] pismem z dnia [...] kwietnia 1995 r. nr [...]. Przyjęcie robót budowlanych w trybie jw. nie daje możliwości wzruszenia tej czynności w trybie przepisów K.p.a. i prawa budowlanego, gdyż skutkuje ona brakiem decyzji administracyjnej. W związku z brakiem przedmiotowej zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż dalsze prowadzenie wszczętego postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności jest bezprzedmiotowe i umorzył postępowanie administracyjne. Odwołanie od powyższej decyzji odwołanie wnieśli W. i A. Z.. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. znak: [...]Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie w celu zebrania akt sprawy dotyczących pozwolenia na budowę napowietrznej kablowej linii telekomunikacyjnej w technologii światłowodowej relacji [...] - [...] -[...] - [...], na terenie działki nr ew. [...] k. m. [...] przy ul. [...] w [...], której właścicielami są Państwo A. i W. Z.. Wskazał, iż z ustaleń poczynionych przez Wojewodę [...] wynika, że A. i W. Z. nie dysponują decyzją objętą wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Dokumentacja dotycząca spornej inwestycji nie znajduje się również w posiadaniu Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w [...] (dowód: pismo Naczelnika Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...]). Organ ustalił także, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nie znajduje się także w posiadaniu [...] Oddział w [...] - [...] Zakład Energetyczny (dowód: pismo z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...]). Również uzupełnienie wniosku przez wnioskodawców pismem z dnia [...] lipca 2008 r. nie wykazało istnienia nowych kwestii faktycznych i prawnych w sprawie. Organ odwoławczy stwierdził, że brak istnienia decyzji administracyjnej w sprawie stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego. Bezprzedmiotowość wyżej wymienionej sprawy polega na braku decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli A. i W. Z.. Skarżący wnieśli o: 1. uchylenie zaskarżonych decyzji o znakach jw. w całości z uwagi na uchybienia art. 77 par.1 oraz art. 78 par.1 k.p.a. w związku z art. 75 par.1 k.p.a., 2. Wydanie postanowienia nakazującego przeprowadzenie dowodu w trybie art. 76 par. 3, w związku z art. 78 par. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku k.p.a., przeciwko treści dokumentów, w związku z podejrzeniem naruszenia art. 32 ust 4, pkt. 2, oraz innych art.; ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane, w trybie art. 136 k.p.a., 3. rozpoznanie zarzutu braku reakcji organu II instancji: (GINB w Warszawie) na pismo skarżących z dnia [...].02.2009 roku, dotyczącego wniosku strony o sporządzenie i przesłanie uwierzytelnionych kopii wyszczególnionych w piśmie dowodów zebranych w powyższej sprawie, w trybie art.73, par.2 w związku z par. nr 1, ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku, k.p.a.. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzję organów obu instancji są prawidłowe. Należy zauważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji o co wnosili skarżący, jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a. Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 w/w ustawy. Z uwagi na fakt, iż stoi ono w opozycji do jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej, instytucja stwierdzenia nieważności decyzji może być stosowana tylko w ściśle określonych przypadkach, enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Korzystanie z prawem przewidzianych możliwości wzruszenia decyzji ostatecznych powinno mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych i prawnie uzasadnionych. Ww. zasady nie mogą być jednak zastosowane w przedmiotowej sprawie ponieważ skarżący wystąpili o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, zezwalającej na budowę napowietrznej kablowej linii telekomunikacyjnej w technologii światłowodowej relacji [...] - [...]-[...]-[...], na terenie działki nr ewid. [...] k.m. [...] przy ul. [...] w [...], która jednak nie była wydana przez organy. Jak prawidłowo ustaliły organy I i II instancji w sprawie przedmiotowa linia światłowodowa została wykonana jako skojarzona z wymienianym w ramach remontu przewodem odgromowym linii napowietrznej 110 kV relacji [...] - [...] - [...] - [...]. Ww. remont został zgłoszony i przyjęty jako roboty budowlane nie wymagające uzyskania pozwolenia na budowę (na podstawie art. 29 ust. 6 i art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Dz. U. nr 89, poz. 414) przez Oddział Architektury Urzędu Rejonowego w [...] pismem z dnia [...] kwietnia 1995 r. nr [...]. Z powyższych ustaleń wynika, iż w przedmiotowej sprawie nie była wydawana żadna decyzja i dlatego nie można żądać stwierdzenia nieważności decyzji której nie było. Z tejże przyczyny prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji było bezprzedmiotowe. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) orzeczono jak w punkcie I sentencji. O wynagrodzeniu dla pełnomocnika skarżących orzeczono w punkcie II sentencji na podstawie art. 250 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło