VII SA/Wa 593/04

WyrokWSA w Warszawie2005-04-20

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego oddalającym skargę na tę decyzję?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego, który wcześniej oddalił skargę na tę decyzję. Próba stwierdzenia nieważności decyzji, która została już skontrolowana przez sąd i uznana za zgodną z prawem, stanowi niedopuszczalną ingerencję w prawomocne orzeczenie sądu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę domku letniskowego, argumentując, że decyzja ta rażąco narusza prawo, ponieważ nie uwzględniono obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego w dacie orzekania o likwidacji samowoli budowlanej. Organ administracji utrzymał w mocy własną decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności, powołując się na wcześniejszy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który oddalił skargę na pierwotną decyzję nakazującą rozbiórkę. Skarżący kwestionował ten wyrok, wskazując na inne orzeczenia NSA.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Edyta Kuczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi S. I. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nakazu rozbiórki skargę oddala. VII SA/Wa 593/04 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kpa (t. jedn. Z 2000r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku S. I. -utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2004r. znak: [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że własną decyzją z dnia [...] marca 2004r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2000r. znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2000r., znak: [...], nakazującą rozbiórkę domku letniskowego o wymiarach 3,60m x 7,10m z tarasem, wybudowanego na działce o nr geodezyjnym 330 w odległości 38m od brzegu Jeziora S. w S. – gm. B. Organ podniósł, że w dniu 9 lutego wpłynął do urzędu wniosek S. I. o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2000r. znak [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2000r. nr [...], nakazującą rozbiórkę wyżej wymienionego domku letniskowego z tarasem. W w/w wniosku, skarżący wskazał, iż decyzja [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2000r., znak: [...] jest wadliwa, ponieważ utrzymuje w mocy rażąco naruszającą prawo decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2000r. Zdaniem skarżącego decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. rażąco narusza prawo, ponieważ organ oceniając skutki samowoli budowlanej, nie oparł się na obowiązującym w dacie orzekania o likwidacji samowoli budowlanej planie zagospodarowania przestrzennego Gminy B. Zdaniem organu w/w zarzuty są bezzasadne. Przedmiotowy domek letniskowy istniał już w momencie nabycia działki (o nr geoid. 330) w 1994r.. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] słusznie uznał, ze został on wybudowany przed wejściem w życie nowej ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. I Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) tj. przed dniem 1 stycznia 1999r. Zgodnie z art. 103 § 1 ust. 2 w/w ustawy, do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy nie stosuje się art. 48 dotyczącego likwidacji skutków samowoli, a przepisy starej ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrując przedmiotową sprawę opierał się na przepisach tej ustawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], badając, czy zachodzą przesłanki z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. stwierdził, że przedmiotowy domek letniskowy został wybudowany niezgodnie z obowiązującym w dniu orzekania o skutkach samowoli, planem zagospodarowania przestrzennego Gminy B., zatwierdzonym Uchwałą Rady Gminy w B. dnia [...] lipca 1993r., ponieważ według jego postanowień teren, na którym znajduje się domek letniskowy (działce o nr ew. [...]) jest gruntem leśnym położonym w strefie ochronnej Jeziora S., w której zabrania się wznoszenia jakichkolwiek obiektów budowlanych. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 maja 2001r. sygn. Akt SA/Bk91/01, oddalającym skargę T. i J. I. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2000r. znak: [...] stwierdził, że w przedmiotowej sprawie miał zastosowanie właśnie w/w plan zagospodarowania przestrzennego, ponieważ skutki samowoli budowlanej likwidowane były pod rządami obowiązywania tego planu. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrok ten wiąże wszystkie organy administracji publicznej, orzekające w przedmiotowej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. I. dochodził uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że samowola budowlana zaistniała pod rządem Prawa budowlanego z 1974r. Plan zagospodarowania przestrzennego został zatwierdzony uchwałą Rady Gminy w B. z dnia [...] lipca 1993r. Zdaniem skarżącego organy nie podjęły ustaleń, czy w dacie samowoli obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego, a jeżeli obowiązywał to nie dokonały oceny zgodności zabudowy z planem. Skarżący wskazał, że błędny jest pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Białymstoku z dnia 31 maja 2001r. SA/13k/91/01 zgodnie, z którym skutki samowoli należy oceniać wg planu przestrzennego zagospodarowania obowiązującego w dacie orzekania. Skarżący powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie NSA 462/02, zgodnie, z którym ocena w w/w zakresie odnosi się do planu obowiązującego w dacie zaistnienia samowoli. Zdaniem skarżącego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie był związany powołanym wyżej wyrokiem NSA Ośrodka w Białymstoku. Zdaniem skarżącego istnienie decyzji regulujących w sposób całkowicie rozbieżny w identycznym stanie faktycznym i prawnym sytuacje obywateli narusza rażąco konstytucyjną zasadę równego traktowania art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i pogłębionego zaufania do organów Państwa (art. 8 kpa). W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem w trybie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269). Zdaniem Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej tego samego organu nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. W niniejszym postępowaniu, w nadzwyczajnym trybie nieważnościowym, kontrolowano decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2000r. znak [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] października 2000r. znak [...] nakazująca rozbiórkę domku letniskowego. Wyżej opisane decyzje były przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 31 maja 2001r. sygn. akt SA/Bk91/01 oddalił skargę na w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2000r. podnosząc, że prawidłowo organy przyjęły, że przedmiotowy domek został wybudowany niezgodnie z obowiązującym w dniu orzekania o skutkach samowoli budowlanej planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd w pełni podziela stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, co do tego, że badając decyzję w trybie nieważnościowym czuł się związany poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego, który kontrolował decyzje zapadłe w trybie zwykłym. Zdaniem Sądu organ nadzoru rozpoznając wniosek o stwierdzenie, z powodu rażącego naruszenia prawa, nieważności decyzji, na którą skargę strony Sąd uprzednio oddalił, jest związany wyrażoną w wyroku Sądu oceną prawną. Próba stwierdzenia nieważności decyzji, którą pod względem zgodności z prawem kontrolował Sąd i oddalił skargę na niezgodność tej decyzji z prawem, jest w istocie niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie Sądu. Ocena prawna zawarta w wyroku Sądu jest wiążąca bezwzględnie w danej sprawie tzn. bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło