VII SA/Wa 597/18

WyrokWSA w Warszawie2018-12-04

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Grzegorz Rudnicki, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek szczegółowo badać projekt budowlany pod kątem zgodności z prawem, czy też wystarczające jest sprawdzenie jego kompletności i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, przy założeniu odpowiedzialności projektanta za zgodność projektu z prawem?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma obowiązku szczegółowego badania projektu budowlanego pod kątem zgodności z prawem, poza przypadkami określonymi w art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Wystarczające jest sprawdzenie kompletności projektu, posiadania wymaganych dokumentów oraz zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. Pełna odpowiedzialność za zgodność projektu z prawem spoczywa na projektancie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące m.in. niezgodności projektu z przepisami ochrony środowiska, braku odpowiednich badań geotechnicznych i hydrogeologicznych oraz nieprawidłowości w procedurze administracyjnej. Wojewoda uznał, że inwestor spełnił wszystkie wymogi formalne i techniczne, a projekt jest zgodny z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: "Pr. bud."), po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. T. pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków na terenie działki nr ew. [...] w obr. [...] przy ul. D. [...] w W. – utrzymał w mocy ww. decyzję Prezydenta [...]. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wyjaśnił, że 15 września 2016 r. do Prezydenta [...] wpłynął wniosek M. T. o wydanie pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków dla budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] z obr. [...] w W. Prezydent [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. T. pozwolenia na budowę ww. przydomowej oczyszczalni ścieków. Od powyższego rozstrzygnięcia odwołanie złożył M. K. Wojewoda [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. zlecił Prezydentowi [...] przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego, mającego na celu: 1. doprowadzenie do zgodności projektu budowlanego z § 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno - kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie (Dz. U 1995, Nr 25, poz. 133). Zgodnie z tym przepisem mapy do celów projektowych powinny obejmować obszar otaczający teren inwestycji w pasie co najmniej 30 m, a w razie konieczności ustalenia strefy ochronnej - także teren tej strefy. Na przedłożonym projekcie zagospodarowania terenu brak jest oznaczenia obszaru aktualizacji; 2. wyjaśnienie kwestii zgodności przedmiotowej inwestycji z § 13 ust. 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. 2014 poz. 1800). Zgodnie z ww. przepisem: "Ścieki pochodzące z własnego gospodarstwa domowego lub rolnego, zlokalizowanego w aglomeracji, mogą być wprowadzane do ziemi, w granicach gruntu stanowiącego własność wprowadzającego, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki: 1) ich ilość nie przekracza 5,0 m3 na dobę; 2) nie przekraczają najwyższych dopuszczalnych wartości wskaźników zanieczyszczeń właściwych dla RLM aglomeracji, na obszarze której zlokalizowane jest gospodarstwo, określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia; 3) miejsce ich wprowadzania do ziemi jest oddzielone warstwą gruntu o miąższości co najmniej 1,5 m od najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych." Z projektu budowlanego załączonego do wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] września 2016 r. nie wynikało jednoznacznie czy powyższe wymagania zostały spełnione przez projektowaną inwestycję; 3. wyjaśnienie kwestii możliwości przyłączenia budynku znajdującego się na działce nr ew. [...] z obrębu [...] w W. do sieci kanalizacyjnej, z uwzględnieniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru W. G. - część I, zatwierdzonego uchwałą Rady [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. Planowana inwestycja położona jest na terenie oznaczonym w ww. planie miejscowym symbolem 7MNL. W § 12 ust. 4 lit. a) tekstu planu ustalono zasadę docelowego odprowadzenia ścieków do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej, natomiast w§ 12 ust. 4 lit. c) ustalono, że do czasu realizacji miejskiej sieci kanalizacyjnej dopuszcza się wykonanie indywidualnych układów kanalizacyjnych w oparciu o szczelne zbiorniki bezodpływowe; 4. uzupełnienie oświadczenie projektanta o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie zobowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (str. 10 projektu budowlanego) o datę jego złożenia; 5. dostosowanie projektu budowlanego do wymogów § 6 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. 2012 poz. 462 ze zm.). uniemożliwiającego jego dekompletację. W dniu 18 września 2017 r. Prezydent [...] przekazał komplet uzupełnionych akt przedmiotowej sprawy. Wojewoda [...], pismem z dnia 27 października 2017 r. wezwał inwestora, na podstawie art. 50 K.p.a., do złożenia wyjaśnień w niniejszej sprawie, poprzez naniesienie przez projektanta na części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu wymiarów określających odległość projektowanego najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczających wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, znajdujących się w najbliższym sąsiedztwie. W dniu 15 listopada 2017 r. M. T. złożyła uzupełniony komplet akt sprawy. W toku postępowania odwoławczego organ II instancji wyjaśnił, że ocenia prawidłowość zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz również pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Stosownie do treści art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwolenia, o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli jest ono wymagane, a ponadto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z kolei art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego określa, jakie załączniki inwestor powinien dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt lb, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6; wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Wojewoda [...] stwierdził, że inwestor spełnił wszystkie obowiązki nałożone przepisami art. 32 ust. 4 i art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego, a przedłożona do zatwierdzenia dokumentacja projektowa spełnia wymogi art. 35 ust. 1 ww. ustawy. Wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę z dnia [...] września 2016 r. M. T. przedłożyła prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dla działki objętej inwestycją. Analiza materiału dowodowego wykazała, iż projektowane przedsięwzięcie objęte wnioskiem o pozwolenie na budowę, a zatwierdzone zaskarżoną decyzją jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru W. - część I, zatwierdzonego uchwałą Rady [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. Organ odwoławczy stwierdził, iż projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Do projektu budowlanego dołączono oświadczenia projektantów, potwierdzające, iż projekt budowlany został sporządzony zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz z zasadami wiedzy technicznej, informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz warunki ochrony przeciwpożarowej, a także opinię geotechniczną dla projektowanej inwestycji. W ocenie Wojewody [...], projekt zagospodarowania terenu był zgodny z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi - § 31 ust. 1 pkt 4 (w zakresie spełnienia wymogu zachowania min. 30 m do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi). Projektowana inwestycja ponadto spełniała wymogi § 13 ust. 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. 2014 poz. 1800). W ocenie Wojewody [...] inwestor spełnił wszelkie wymogi formalne, tj. złożył wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz przedłożył 4 egzemplarze projektu budowlanego, a dokumentacja projektowa spełnia wymogi prawa określone art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Stosownie do art. 35 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącego organ II instancji uznał, że są one bezzasadne. Zarzut braku zachowania odległości min. 30 m od najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, zlokalizowanej się na działce nr ew. [...], nie znajduje potwierdzenia w załączonej dokumentacji, bowiem projektant na projekcie zagospodarowania terenu wyraźnie wskazał, że odległość projektowanej studni chłonnej do przedmiotowej studni, znajdującej się na działce skarżącego, wynosi 32,5 m, a więc przekracza odległość wymaganych 30 m. Do projektu budowlanego została załączona opinia geotechniczna, z której wynika, że na badanej działce występują dobre warunki gruntowe do posadowienia bezpośredniego projektowanej przydomowej oczyszczalni ścieków, a w trakcie badań terenowych w czerwcu 2017 r. stwierdzono występowanie ustabilizowanego zwierciadła wody gruntowej na głębokości 3,2 m, stąd też miejsce wprowadzania ścieków do ziemi jest oddzielone warstwą gruntu o miąższości co najmniej 1,5 m od najwyższego użytkowego poziomu, wodonośnego wód podziemnych (rys. nr 2, str. 7 projektu budowlanego). Ponadto projektant A. L. dołączył do projektu budowlanego stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o którym mowa w art. 20 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Odpowiedzialność projektanta stanowi gwarancję dla inwestora, ale i dla organu, że projekt jest opracowany zgodnie z przepisami, co zwalnia organy architektoniczno- budowlanej ze szczegółowego badania projektu poza przypadkami opisanymi w art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Organ prowadzący postępowanie zmierzające do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bada wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4, w związku z art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego), a pełną odpowiedzialność za zgodność tego projektu z prawem ponoszą projektanci. Spoczywa na nich także odpowiedzialność cywilna za wady dokumentacji projektowej, jak również przed właściwą izbą zawodową. Zarzut dotyczący rezerwacji prawa do cotygodniowego badania wody oraz obciążenie Skarbu Państwa kosztami wykonania tych badań, nie zasługuje na uwzględnienie. Zasada poszanowania interesów osób trzecich nie oznacza, że interesy tych osób muszą być w pełni zaspokojone, ponieważ powinny być wzięte pod uwagę i traktowane na równi z interesami wszystkich stron postępowania, w tym inwestora. Realizacja każdego obiektu budowlanego wiąże się z określonymi ograniczeniami dla nieruchomości sąsiednich, jednakże powyższe nie może ograniczać prawa inwestora do zabudowy działki w sposób zgodny z przepisami, wynikającego m. in. z art. 4 Prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego obniżenia wartości nieruchomości na skutek zrealizowania planowanej inwestycji Wojewoda [...] wskazał, że spadek wartości nieruchomości, problemy powstające w trakcie realizacji inwestycji nie mają żadnego związku z interesem prawnym w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę. Żaden przepis Prawa budowlanego nie uzależnia wydania pozwolenia na realizację budynku od tego by budynek znajdujący się na sąsiedniej działce nie zmniejszył swej wartości. Jest to z punktu widzenia prawa budowlanego okoliczność obojętna. Z tą decyzją nie zgodził się skarżący, który pismem datowanym na 8 lutego 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę. Wniósł także "o powołanie biegłego w dziedzinie geologii i geotechniki celem zbadania czy warunki gruntowo-wodne pozwalają na wybudowanie przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr ew. [...] (obręb [...]) przy ul. D. [...] w W. (w lokalizacji określonej projektem) bez szkody dla istniejącego sąsiedztwa a w szczególności bez zagrożenia skażeniem ujęcia ze studni wody pitnej i użytkowej na działce nr ew. [...] (obręb [...]) przy ul. D. [...] w W. Badanie winno uwzględniać ukształtowanie (kierunek nachylenia) wierzchu warstwy nieprzepuszczalnej determinujące kierunek spływu nieczystości pochodzących z przydomowej oczyszczani a także najwyższe możliwe poziomy wody gruntowej w ujęciu historycznym" oraz o "zabezpieczenie przed ewentualnym skażeniem wody pitnej i użytkowej ujęcia ze studni na działce nr ew. [...] poprzez wstrzymanie możliwości realizacji decyzji nr [...] o pozwoleniu na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd zasadności niniejszej skargi". Skarżący wniósł też "o zbadanie przebiegu procedury administracyjnej na okoliczność jej zgodności z obowiązującymi przepisami przy uwzględnieniu informacji zawartych w moim piśmie z dnia 28.07.2017r." i zwolnienie go od kosztów sądowych i przyznanie adwokata w ramach prawa pomocy. Uzasadniając skargę, skarżący wyjaśnił, że swoje stanowisko opisał "szczegółowo w moich pismach, których wykaz przytaczam poniżej. Pisma te to: "pismo z dnia 23.11.2016r do Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu [...] w Dzielnicy W. Urząd Dzielnicy W. (przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę oczyszczalni); pismo (odwołanie od decyzji nr [...]) z dnia [...].01.2017r skierowane do Wojewody [...]; pismo z dnia 28.07.2017r kwestionujące prawidłowość przebiegu procedury (czasowe zawieszanie i wznawianie postępowania pozwalające wnioskodawcy na niedotrzymywanie bez konsekwencji poszczególnych terminów wyznaczanych przez przepisy prawa i urzędy) skierowane do Wojewody [...]; pismo z dnia 15.12.2017r do Wojewody [...] (tuż przed wydaniem decyzji nr [...]) zawierające informacje które nie zostały wzięte pod uwagę przy późniejszym wydawaniu decyzji przez Wojewodę (brak jakichkolwiek odniesień w uzasadnieniu decyzji do tych informacji)". Skarżący zarzucił decyzji organu odwoławczego: "1. dopuszczenie jako wiarygodnej opinii geotechnicznej załączonej do projektu a nieuwzględniającej określenia kierunku spływu nieczystości z oczyszczalni oraz nieokreślającej najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych jako poziomu odniesienia dla rzędnej wprowadzania ścieków do gruntu. 2. przyjęcie projektu oraz opinii geotechnicznej załączonej do projektu mimo braku oświadczenia w przywołanych dokumentach o zgodności projektowanej oczyszczalni z wymaganiami rozporządzenia Ministra Środowiska. 3. brak nałożenia obowiązku na wnioskodawcę określenia najwyższego (historycznie) przez co możliwego w przyszłości poziomu wodonośnego wód podziemnych. 4. nieuwzględnienie informacji (przekazanej w moim piśmie z dnia 15.12.2017r) o poziomie wody gruntowej na terenie działki nr ew. [...] latem 2010r a także brakiem próby zweryfikowania tej informacji chociażby poprzez porównanie z danymi znajdującymi się na mapach wskazanych przeze mnie w tym samym piśmie (pkt.5) a także w odwołaniu z dnia 24.01.2017r (pkt. 3). 5. nieuwzględnienie ukształtowania terenu a w szczególności nachylenia warstwy nieprzepuszczalnej mającego niebagatelny wpływ na promień oddziaływania oczyszczalni przy podejmowaniu decyzji (pkt.2 odwołania z dnia 24.01.2017r). 6. nieuwzględnienie przy podejmowaniu decyzji kwestii opisanych w pkt. 1 mojego odwołania z dnia 24.01.2017r. 7. nieuwzględnienie uwagi do projektu opisanej w pkt. 6 odwołania z dnia 24.01.2017r.". Jak stwierdził skarżący, "w związku z przytoczoną powyżej argumentacją niniejsza skarga jest zasadna". W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że kontrolowana decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszały prawa w sposób opisany powyżej, a skarga była niezasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że na skutek zastosowania się przez organ I instancji do postanowienia Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Prezydent [...] przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające. Organ odwoławczy trafnie dostrzegł, że dla wydania decyzji załatwiającej sprawę w jej istocie niezbędnym jest usunięcie braków przedłożonej przez inwestora dokumentacji oraz wyjaśnienie kwestii związanych ze spełnieniem warunków, jakie są wymagane prawem przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi. Co więcej, organ II instancji – już we własnym zakresie – spowodował naniesienie przez projektanta na części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu wymiarów określających odległość projektowanego najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczających wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, znajdujących się w najbliższym sąsiedztwie. Poprzez powyższe działania Wojewody [...] oraz czynności ustalające stan faktyczny, dokonane w postępowaniu pierwszo instancyjnym oraz w wykonaniu postanowienia organu odwoławczego, stan faktyczny sprawy został, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ustalony w sposób zgodny z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., co z kolei umożliwiło organowi dokonanie subsumpcji tegoż stanu pod określoną normę prawną, zgodnie z art. 6 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza art. 32 ust. 4 i art. 33 ust. 2 Pr. bud., gdyż inwestor spełnił wszystkie obowiązki, wynikające z dyspozycji tych przepisów. M. T. złożyła przy wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod rygorem odpowiedzialności karnej, czym dopełniła obowiązku z art. 32 ust. 4 pkt. 2 Pr. bud. i z art. 33 ust. 2 Pr. bud. Spełniła też wymagania ostatniego ze wskazanych przepisów, załączając do wniosku wymaganą dokumentację. Wprawdzie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. wezwał inwestorkę do uzupełnienia nieprawidłowości w sposób wskazany w sentencji, tym niemniej 13 grudnia 2016 r. przedłożyła ona stosowną, a żądaną przez organ, dokumentację. Z załączonej do pisma inwestorki z 9 grudnia 2016 r. informacji Biura Ochrony Środowiska Urzędu [...] z 2 grudnia 2016 r. wynikało, że żądanie Prezydenta [...] w przedmiocie przedłożenia zezwolenia wodno prawnego na przedmiotową inwestycje było niezasadne. Jak już była o tym mowa, inwestorka – na skutek dostrzeżenia przez organ odwoławczy braków w dokumentacji, która była podstawą orzekania przez organ I instancji i związanego z tym postanowienia Prezydenta [...] z [...] kwietnia 2017 r. zobowiązującego M. T. do uzupełnienia braków - 26 lipca 2017 r. braki uzupełniła, załączając żądaną przez organ dokumentację. Wojewoda [...] miał więc wszelkie podstawy ku temu, aby 21 września 2017 r. zawiadomić strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Zawiadomienie takie skierowane zostało także do skarżącego. Jak wynika z protokółu z dnia 20 i 23 października 2017 r., akta przeglądał P. K.; brak natomiast dowodu na okoliczność, że uczynił to również skarżący. Po 15 listopada 2017 r., a więc po dniu dostarczenia (na żądanie organu odwoławczego z 27 października 2017 r.) przez inwestorkę części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu z naniesieniem przez projektanta wymiarów określających odległość projektowanego najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczających wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, znajdujących się w najbliższym sąsiedztwie Wojewoda ponownie, pismem z 20 listopada 2017 r., poinformował strony o zebraniu dowodów i możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W dniu 13 grudnia uczynił to P. K.; brak natomiast dowodu na okoliczność, że uczynił to również skarżący. Postępowanie, podjęte przez Wojewodę [...], a opisane powyżej, miało na celu doprowadzenie przedłożonego przez inwestorkę projektu budowlanego do zgodności z wymogami, zawartymi w dyspozycji art. 34 ust. 2 i 3 Pr. bud. Jak wynika z akt sprawy, inwestorka wykonując zobowiązania organu II instancji, doprowadziła więc do tego, że przedłożona do zatwierdzenia dokumentacja projektowa spełniała podlegające sprawdzeniu przez organ wymogi art. 35 ust. 1 ww. ustawy. Zgodnie bowiem z art. 34 ust. 3 pkt. 1 Pr. bud. projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Z projektu tego powinien wynikać ponadto obszar oddziaływania obiektu (art. 34 ust. 3 pkt. 5 Pr. bud.). Dopiero takie uzupełnienie dokumentacji projektowej, jakie zostało dokonane na skutek działania organu II instancji umożliwiło więc Wojewodzie [...] rozważenie zaistnienia pozytywnych przesłanek do udzielenia pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 35 ust. 1 Pr. bud. Zgodnie ze wskazanym przepisem, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m.in.: zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia; wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Pr. bud. Z powyższego wynika, że kompetencje organu administracji architektoniczno – budowlanej są przez ustawodawcę enumeratywnie określone. Organ dokonał sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru W. G., zatwierdzonego uchwałą Rady [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r., ustalając zgodność planowanej inwestycji z § 12 ust. 4 lit. c) planu, zgodnie z którym do czasu realizacji miejskiej sieci kanalizacyjnej dopuszcza się wykonanie indywidualnych układów kanalizacyjnych w oparciu o szczelne zbiorniki bezodpływowe. Sprawdzeniu – co wynika z akt administracyjnych – podlegała również zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. W tym bowiem zakresie organ II instancji albo zlecił Prezydentowi [...] dodatkowe postępowanie wyjaśniające, albo we własnym zakresie doprowadził do usunięcia braków projektu zagospodarowania terenu. W wyniku tego sprawdzenia i w oparciu o zebrane lub uzupełnione dokumenty, organ mógł – w ocenie tut. Sądu – w sposób wynikający z akt sprawy ocenić pozytywnie zgodność projektu. Wojewoda [...] wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji w sposób odpowiadający dyrektywie art. 107 § 3 k.p.a., że planowana inwestycja spełnia wymogi z § 31 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (t. jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 1422). Znajduje się bowiem – co wynikało z dokonanych pomiarów w dokumentacji projektowej - ponad 30 m do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi. Projektant (w projekcie zagospodarowania terenu) wskazał, że odległość projektowanej studni chłonnej do studni znajdującej się na działce skarżącego wynosi 32,5 m. Co więcej, organ ustalił też – w oparciu o znajdujące się w aktach dowody – że projektowana inwestycja spełnia wymogi § 13 ust. 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. 2014 poz. 1800). Zgodnie z tym przepisem, ścieki pochodzące z własnego gospodarstwa domowego lub rolnego, zlokalizowanego w aglomeracji, mogą być wprowadzane do ziemi, w granicach gruntu stanowiącego własność wprowadzającego, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki: ich ilość nie przekracza 5,0 m3 na dobę; nie przekraczają najwyższych dopuszczalnych wartości wskaźników zanieczyszczeń właściwych dla RLM aglomeracji, na obszarze której zlokalizowane jest gospodarstwo, określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia; miejsce ich wprowadzania do ziemi jest oddzielone warstwą gruntu o miąższości co najmniej 1,5 m od najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych. Słusznie też w tym zakresie wskazał organ odwoławczy, że do projektu budowlanego została załączona opinia geotechniczna, z której wynika, że na badanej działce występują dobre warunki gruntowe do posadowienia bezpośredniego projektowanej przydomowej oczyszczalni ścieków. Należy bowiem brać pod uwagę, że ww. opinia nie jest wprawdzie opinią biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., tym niemniej sporządzona została przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną w zakresie inżynieryjno budowlanym (A. L.) oraz geodezyjno geologicznym (T. L.). Celem sporządzonej ekspertyzy było ustalenie geotechnicznych warunków posadowienia projektowanej przydomowej oczyszczalni ścieków. Jak wynika z tego dokumentu, rozpoznanie warunków wodnych zostało poprzedzone wierceniami na głębokość 4 m. i badaniem próbek gruntu. W wyniku prowadzonych badań stwierdzono występowanie wody gruntowej na głębokości 3,2 m. Autorzy ekspertyzy, na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych stwierdzili, że projektowany obiekt zalicza się do I kategorii geotechnicznej, proste warunki gruntowe. Na działce inwestycyjnej występują zaś "dobre warunki gruntowe do posadowienia bezpośredniego projektowanej przydomowej oczyszczalni ścieków". W załączniku 2 do ekspertyzy, jej autorzy przedstawili graficzny wykres rodzaju gruntu oraz parametry najwyższych dopuszczalnych wartości zanieczyszczeń. Powołana wyżej ekspertyza, załączona do projektu budowlanego jest więc dowodem na okoliczność prawidłowych warunków geotechnicznych, umożliwiający lokalizację oczyszczalni w projektowanym miejscu. Dowodem na okoliczność zgodnego z prawem usytuowania oczyszczalni jest dokonane przez projektanta wyliczenie odległości oczyszczalni od studni na działce skarżącego. Skarżący ma prawo nie zgadzać się z dowodami, zebranymi przez organ w trakcie postępowania administracyjnego. Dlatego też ustawodawca, w art. 78 § 1 k.p.a., przewidział możliwość składania przez stronę żądań dotyczących przeprowadzenia wskazanego dowodu, jeżeli przedmiotem takiego dowodu jest okoliczność istotna dla sprawy. Skarżący – jak już była o tym mowa – był informowany przez organ odwoławczy o zakończeniu postępowania dowodowego (dwukrotnie). Miał możliwość zapoznania się z zebranymi dowodami, a jeżeli się z nimi nie zgadzał, mógł domagać się dopuszczenia dowodów na okoliczności przez siebie wskazywane. Co więcej, zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. mógł we własnym zakresie zlecić sporządzenie ekspertyzy na okoliczności odmienne od wynikających z zebranych w sprawie dowodów. Jak jednak wynika z akt sprawy, nie zapoznał się w postępowaniu II instancji, przed wydaniem decyzji, z zebranymi dowodami. Dlatego też organ nie miał podstaw do tego, aby poddać w wątpliwość dowody znajdujące się w aktach sprawy. Skarżący wnosił w skardze do tut. Sądu o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Sąd administracyjny jednak nie prowadzi postępowania dowodowego takiego, jak sad powszechny i orzeka na podstawie akt sprawy, a więc dowodów, które w aktach się już znajdują. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może na wniosek strony przeprowadzić dowód, ale wyłącznie z dokumentów i tylko wówczas, gdy jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Biorąc pod uwagę, że projektant dołączył do projektu budowlanego stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o którym mowa w art. 20 ust. 3 Pr. bud., to słusznie organ podkreślił, że nie bada projektu budowlanego, ale wyłącznie jego kompletność i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Za projekt i jego zgodność z prawem odpowiada bowiem wyłącznie projektant, a – co jest już ugruntowanym poglądem orzecznictwa i literatury – organ administracji architektoniczno budowlanej nie ma obowiązku szczegółowego badania projektu poza przypadkami opisanymi w art. 35 ust. 1 pkt. 1 i 2 Pr. bud. Zgodnie z art. 35 ust. 4 Pr. bud. w razie spełnienia wymagań podlegających sprawdzeniu przez organ oraz po spełnieniu przez inwestora wymagań, wymienionych w art. 32 ust. 4 Pr. bud., organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro więc, jak poprawnie ustalił to Wojewoda [...], nie wystąpiły przesłanki negatywne, to zaskarżona decyzja w pełni prawu odpowiada. W tym kontekście zarzuty skarżącego były niezasadne. Wbrew twierdzeniu skarżącego, w opisie technicznym oczyszczalni, stanowiącym część projektu budowlanego, na s. 4 uwzględniony jest i kierunek "spływu nieczystości z oczyszczalni" i pozostałe parametry dotyczące sposobu filtracji i odprowadzenia ścieków. Ze stanowiącej załącznik do projektu ekspertyzy geotechnicznej wynika natomiast poziom wód gruntowych i zgodność z "wymaganiami rozporządzenia Ministra Środowiska" (s. 20). Żaden przepis prawa cogentis nie nakłada natomiast na organ administracji architektoniczno budowlanej "obowiązku nałożenia na wnioskodawcę określenia najwyższego (historycznie) przez co możliwego w przyszłości poziomu wodonośnego wód podziemnych". Ponadto, skoro powołane w uzasadnieniu wyroku i w zaskarżonej decyzji przepisy wykonawcze w sposób wyraźny i pełny stwierdzają, co powinno być przedmiotem ustaleń dla stwierdzenia poprawności planowanej inwestycji – przydomowej oczyszczalni ścieków – i nie zawierają wymogu ustalania historycznych poziomów wody gruntowej, to informacje skarżącego "o poziomie wody gruntowej na terenie działki nr ew. [...] latem 2010 r." nie miały dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia. Okoliczności umieszczenia studni chłonnej (pkt. 1 odwołania z dnia 24 stycznia 2017 r.) – wbrew twierdzeniu skarżącego - były przedmiotem badania Wojewody [...]; w tym bowiem zakresie zlecił on uzupełnienie projektu zagospodarowania terenu poprzez naniesienie przez projektanta stosownych pomiarów. Po dokonaniu tychże okazało się, że odległość studni na działce skarżącego od oczyszczalni przekracza wymagane przepisami technicznymi 30 m. Z powyższych przyczyn nie był też zasadny zarzut skarżącego, dotyczący "nieuwzględnienia ukształtowania terenu, a w szczególności nachylenia warstwy nieprzepuszczalnej mającego niebagatelny wpływ na promień oddziaływania oczyszczalni przy podejmowaniu decyzji (pkt.2 odwołania z dnia 24.01.2017r)". Ów "promień oddziaływania" wyznaczony jest bowiem w hipotezie § 31 ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (t. jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 1422) i wynosi 30 m do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej do studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi. Jak wynika z akt sprawy, odległość ta wynosi 32,5 m, a więc przekracza 30 m. Skoro, jak już była o tym mowa, organ architektoniczno budowlany nie sprawdza projektu budowlanego, gdyż za jego zgodność z prawem odpowiada projektant, to niezasadnym był zarzut skarżącego "nieuwzględnienia uwagi do projektu opisanej w pkt. 6 odwołania z dnia 24.01.2017r.". Uwagi te dotyczyły bowiem grubości warstw filtracyjnych w studni chłonnej i niewliczenia tej grubości w wysokość studni. Poza tym, jak wynika z załącznika graficznego do projektu budowlanego, projektant podał wysokość poszczególnych warstw studni chłonnej, uwzględniając również spadek odprowadzenia nieczystości i poziom wody gruntowej. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło