VII SA/Wa 609/06

WyrokWSA w Warszawie2006-08-02

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Tadeusz Nowak, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wznowienia postępowania administracyjnego, w którym stwierdzono naruszenie prawa przez pominięcie strony, ale jednocześnie inwestor spełnił wszystkie wymogi formalne do wydania decyzji, organ powinien uchylić dotychczasową decyzję, czy jedynie stwierdzić naruszenie prawa i utrzymać decyzję w mocy?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że mimo stwierdzenia naruszenia prawa w postaci pominięcia strony w pierwotnym postępowaniu, nie można uchylić decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli inwestor spełnił wszystkie wymogi formalne określone w Prawie budowlanym. W takiej sytuacji organ powinien jedynie stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa i wskazać okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przebudowy drogi krajowej, twierdząc, że jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, która miała dostęp do tej drogi, została pominięta w postępowaniu. Wojewoda odmówił uchylenia decyzji, uznając brak interesu prawnego skarżącej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody, stwierdzając naruszenie prawa przez pominięcie strony, ale odmówił uchylenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając, że inwestor spełnił wymogi formalne, a interes społeczny przemawia za utrzymaniem decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę spółki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi P.T.H." [...]" J. P. i A. S. Sp. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2006 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej. skargę oddala Skarżąca P.T.H. "[...]" J.P. i A.S. Sp. J złożyła w dniu 12 lipca 2004 r. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] orzekającej o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. "przebudowa drogi krajowej nr [...] ulica [...] w I. wraz z robotami infrastruktury technicznej; I etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do ul. [...], II etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do zakładu M. Wniosek skarżącej spółki oparty był na przesłance określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wnioskodawca podniósł, że nabył grunty sąsiadujące z drogą nr [...], której dotyczy przebudowa i w dniu nabycia nieruchomości mapy geodezyjne zawierały istniejący zjazd na jej teren. Właśnie usytuowanie działki oraz swobodny do niej dostęp dla pojazdów samochodowych zdecydowały o zakupie tej nieruchomości. Droga i zjazd z niej ma szczególne znaczenie dla usługowej ( w branży motoryzacyjnej ) funkcji zakupionej działki [...], co uzasadnia interes prawny wnioskodawców. Zdaniem wnioskodawcy, wydanie przez Wojewodę [...] decyzji z pominięciem udziału skarżących jako strony w postępowaniu oraz nie doręczenie im decyzji skutkującej w sposób naruszający ich prawa, stanowi podstawę do wznowienia wadliwego postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 kpa i ubiegania się o takie opracowanie projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. "przebudowa drogi krajowej nr [...]:" by zapewnić stronie skarżącej zjazd bezpośrednio na drogę krajową. Po wznowieniu postępowania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...], odmówił uchylenia swojej dotychczasowej decyzji z dnia [...] stycznia 2002r., nr [...] w związku z brakiem podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 Kpa. Wojewoda [...] stwierdził, że przeprowadził analizę dokumentów dotyczących udzielenia pozwolenia na budowę budynku wnioskodawców "[...]" przy ulicy [...] w I. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] ze szczególnym uwzględnieniem zatwierdzonego w/w decyzją Starosty I. projektu zagospodarowania i ustalił, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] Starosta I. zatwierdził projekt budowlany i udzielił na rzecz P.T.H [...]" J.P., A. S. Sp. Jawna ul. [...] w I. pozwolenia na budowę zespołu obsługi samochodów - salonu sprzedaży z zapleczem serwisowym oraz aneksem biurowo-mieszkalnym położony na działce nr [...] w I. przy ulicy [...]. Integralną część w/w pozwolenia na budowę stanowił załącznik nr. 1 - projekt zagospodarowania terenu. Analizując ten dokument Wojewoda stwierdził, że w projekcie zagospodarowania przyjęta została obsługa komunikacyjna w/w inwestycji od strony południowej, co potwierdza opis techniczny projektu zawierający zapisy: "działka posiada dojazd do drogi publicznej od strony południowej" oraz "projektuje się drogi komunikacyjne wg rysunku projekt zagospodarowania terenu". Organ wyjaśnił, że ulica [...] będąca drogą krajową położona jest w stosunku do działki nr.[...] od strony północnej i jak z zatwierdzonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. projektu zagospodarowania jednoznacznie wynika -nie została uwzględniona do obsługi obiektu wnioskodawców. Wojewoda [...] stwierdził ponadto, iż Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad przy piśmie z dnia [...].01.2005 r. znak [...] negatywnie zaopiniowała budowę zjazdu z drogi krajowej dla obsługi PHT "[...]" powołując się na przepis § 9 ustl pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie(Dz.U.Nr.43 )stanowiący że "stosowanie zjazdów na drodze klasy GP jest dopuszczalne wyjątkowo, gdy brak innej możliwości zjazdu lub nie jest uzasadnione bądź możliwe wykonanie albo wykorzystanie istniejącej drogi klasy D lub L do obsługi przyległych nieruchomości." Ostatecznie Wojewoda stwierdził, że powyższe ustalenie dowodzą ,że J. P. i A. S. nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na modernizację ulicy [...] w ciągu drogi krajowej, gdyż nie posiadają interesu prawnego w tej sprawie. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła P.T.H. "[...]" J. P. i A.S. Sp. J. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] orzekającej o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. "przebudowa drogi krajowej nr [...] ulica [...] w I. wraz z robotami infrastruktury technicznej; I etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do ul. [...], II etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do zakładu M., ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej oraz stwierdził, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż działka [...], należąca do skarżących, bezspornie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego - tj. drogi krajowej nr [...]. Tym samym stwierdzić należy, że przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ J. P. i A. S., jako strony, bez własnej winy, nie brali udziału w toczącym się postępowaniu w przedmiocie udzielania pozwolenia na przebudowę drogi. Jednakże ,zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego brak jest możliwości uchylenia decyzji dotychczasowej we wznowionym postępowaniu, bowiem Inwestor spełnił wymogi określone ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) – wymogi warunkujące wydanie pozwolenia na budowę. A zatem, zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ był zobligowany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ wskazał, że nie może zostać spełnione żądanie skarżących dotyczące żądania nakazania inwestorowi lub projektantowi zastosowania określonych rozwiązań projektowych (usankcjonowania istniejącego - w dniu wydania pozwolenia na budowę -zjazdu na działkę skarżących) ponieważ po stronie organów administracji architektoniczno-budowlanej brak jest kompetencji do tego rodzaju działań. Skargę do Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła P.T.H. "[...]" J.P. i A.S. Sp. J, podnosząc zarzut rażącego naruszenia art. 5 ust. 1 pkt. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane poprzez pominięcie i naruszenie interesu skarżących przez pozbawienie skarżących odpowiedniego dostępu do drogi publicznej oraz zarzut naruszenia art. 7, 8 i 10 oraz art. 151 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez mylne przyjęcie, iż w wyniku wznowionego postępowania zapaść mogłaby jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej; Zdaniem skarżących rozbudowa drogi krajowej spowodowała odcięcie działki [...] należącej do skarżących od drogi krajowej i pozbawiła ich dostępu do drogi publicznej w skutek realizacji planowanego zamierzenia inwestycyjnego. Skarżący podnoszą, że zakupili działkę [...] z konkretnych względów. Planowali na niej przedsięwzięcie gospodarcze w postaci stacji obsługi ruchu kołowego, które to przedsięwzięcie zrealizowali. W chwili zakupu na mapach geodezyjnej ujęty był zjazd z drogi krajowej na działkę skarżących a także istniał on w rzeczywistości i był powszechnie wykorzystywany do dojazdu do pobliskiego gospodarstwa rolnego. Właśnie ze względu na dogodny dojazd do działki skarżący nabyli ją. Następnie podnoszą że wskutek postępowania, w którym ich pominięto doszło do sytuacji gdzie pozbawieni zostali oni dostępu do drogi publicznej a tym samym stracili szansę na powodzenie swego przedsięwzięcia. Skarżący wskazują że w chwili obecnej dojazd do działki skarżących odbywa się drogą zatwierdzoną w projekcie budowlanym, tj. sięgaczem komunikacyjnym od nieutwardzonej ul. [...], lecz faktycznie w obecnym stanie rzeczy nie jest on możliwy, a to dlatego, że znaczna część tej drogi istnieje tylko i wyłącznie na planach a części składowe drogi stanowią własność osób trzecich i prawne korzystanie z niej nie jest uregulowane. Ponadto droga, którą odbywa się obecnie dojazd jest drogą nieutwardzoną ul. [...] nieprzejezdną zimą czy w porze deszczowej co nie przysparza klientów korzystających z oferowanych przez skarżących usług. Podnoszą że zapewniony w chwili obecnej dojazd do działki skarżących przewidziany był dla całkiem innego przedsięwzięcia gospodarczego, niż to które realizowane jest obecnie. Według planu zagospodarowania przestrzennego z września 1998 r. w miejscu, gdzie obecnie znajduje się działka skarżących, a także sąsiednia działka należąca do pana Z. K., wybudowany miał być supermarket. Droga, z której korzystać mieliby skarżący przewidziana była dal samochodów dostawczych, które od zaplecza supermarketu dostarczać miały towar. Cel, jakiemu miałaby ta droga służyć, był odmienny od tego, jakiemu służyć ma obecnie, tzn. do świadczenia usług. Zatem przeniesienie koncepcji użytkowania tej drogi do obecnego charakteru prowadzonej na działce skarżących działalności jest rozwiązaniem co najmniej nielogicznym. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/ postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Skargi nie można było uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wprawdzie Wojewoda [...] po wznowieniu postępowania na podstawie art.145 § 1 pkt.4 kpa odmówił uchylenia swojej decyzji dotychczasowej z dnia [...] stycznia 2002 uznając , iż przeprowadzone przez niego postępowanie wyjaśniające dowodzi, że J. P. i A. S. nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na modernizację ulicy [...] w ciągu drogi krajowej, gdyż nie posiadają interesu prawnego w tej sprawie to organ odwoławczy nie podzielił jednak poglądu Wojewody. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż istniały przesłanki do wznowienia postępowania albowiem skarżący jako właściciele sąsiedniej nieruchomości znajdującej się w strefie oddziaływania omawianej inwestycji polegającej na modernizacji drogi krajowej nie brali udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] . Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego. Stwierdzenie przez organ istnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. do wznowienia postępowania, powinno skutkować stosownie do art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. - uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę i wydaniem nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, względnie stosownie do § 2 – ograniczeniem się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności z powodu których organ nie uchylił tej decyzji. W związku z powyższym okoliczność ta była podstawą do badania czy wydane pozwolenie nie naruszało przepisów prawa. Zasadnie organ odwoławczy stwierdził, że brak jest możliwości uchylenia decyzji dotychczasowej w niniejszym postępowaniu wznowionym, bowiem Inwestor spełnił wymogi określone ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) wymogi warunkujące wydanie pozwolenia na budowę. A zatem, zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ był zobligowany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W szczególności nie może zostać spełnione żądanie Skarżących dotyczące żądania nakazania inwestorowi lub projektantowi zastosowania określonych rozwiązań projektowych (usankcjonowania istniejącego - w dniu wydania pozwolenia na budowę - zjazdu na działkę skarżących), ponieważ po stronie organów administracji architektoniczno-budowlanej brak jest kompetencji do tego rodzaju działań, a zgodnie z przepisem § 9 ustl pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie(Dz.U.Nr.43) stanowiący, że "stosowanie zjazdów na drodze klasy GP jest dopuszczalne wyjątkowo, gdy brak innej możliwości zjazdu lub nie jest uzasadnione bądź możliwe wykonanie albo wykorzystanie istniejącej drogi klasy D lub L do obsługi przyległych nieruchomości." Nadmienić należy ,że modernizacja drogi krajowej nie pozbawiła strony dostępu do drogi publicznej, bowiem taki dostęp strona miała zapewniony od drogi gminnej ulicy [...] co jednoznacznie wynika z zatwierdzonego, decyzją Starosty I. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...], projektu zagospodarowania i projekt budowlanego i pozwolenia na budowę zespołu obsługi samochodów - salonu sprzedaży z zapleczem serwisowym oraz aneksem biurowo-mieszkalnym położonym na działce nr [...] w I. przy ulicy [...], udzielonego na rzecz P.T.H [...]" J.P., A. S. Sp. Jawna ul. [...] w I. Słusznie więc Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] orzekającej o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. "przebudowa drogi krajowej nr [...] ulica [...] w I. wraz z robotami infrastruktury technicznej; I etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do ul. [...], II etap od km [...] do km [...] od ul. [...] do zakładu M., ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej oraz stwierdził, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa. Nadmienić również należy, że organ powinien brać pod uwagę zasadę uwzględniania słusznego interesu obywateli lecz interes obywateli nie może naruszać interesu ogółu mieszkańców czyli interesu społecznego. Ten interes społeczny wyrażony jest wprost w przepisie § 9 ust 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych , jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Dlatego stwierdzenie , że mogłaby zapaść wyłącznie taka sama decyzja jak kwestionowana w podaniu o wznowienie postępowania było całkowicie uzasadnione . W związku z powyższym, przedstawione w skardze zarzuty ocenić trzeba jako niezasadne i nie mogące odnieść zamierzonego skutku. Skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa to na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) Sąd skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło