VII SA/Wa 619/18

WyrokWSA w Warszawie2018-12-11

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Bogusław Cieśla, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia samowolnie wybudowanego budynku do stanu zgodnego z przepisami może być oparta na przepisach technicznych obowiązujących w dacie orzekania, a nie w dacie budowy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, należy stosować przepisy techniczne obowiązujące w dacie orzekania w przedmiocie legalizacji, a nie przepisy obowiązujące w dacie budowy. Taka wykładnia jest zgodna z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa i zapobiega sytuacji, w której legalnie wybudowany obiekt musiałby spełniać aktualne wymogi, podczas gdy obiekt samowolnie wybudowany byłby legalizowany na podstawie starszych, korzystniejszych przepisów. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję organu za prawidłową.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakładającej na A.R. i M.R. obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia ich budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami, w szczególności w zakresie ścian oddzielenia przeciwpożarowego i otworów okiennych. Budynek został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej w latach 1946-1987. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne zastosowanie przepisów technicznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A.R. i M.R.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi A.R. i M.R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę VII SA/Wa 619/18 UZASADNIENIE M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia 29 grudnia 2017r., po rozpatrzeniu odwołania A. i M. R., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa- utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z [...] października 2017r., nakładającą na A. i M. R. obowiązek wykonania w terminie sześciu miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna niezbędnych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym usytuowanym na terenie nieruchomości przy ul. [...], dz. nr ew. [...] z obr. [...] w W., w celu doprowadzenia tego budynku do stanu zgodnego z przepisami poprzez: zamurowanie w œścianie oddzielenia przeciwpożarowego od strony północnej przylegającej do granicy działki, wszystkich otworów okiennych materiałami przepuszczającymi œświatło, takimi jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, o odporności ogniowej nie mniejszej niż EI 30, oraz przedłużenie wysokości tej œściany o 0,30 m poza lico œściany zewnętrznej tak aby spełniała wymagania przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1980r. Nr.17, poz.62) i przedłużenie wysokości ściany oddzielenia przeciwpożarowego od strony północnej przylegającej do granicy działki o 0,30 m poza lico œściany zewnętrznej, spełniając w ten sposób wymagania przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że z informacji uzyskanych z Biura Geodezji i Katastru Urzędu [...] w dniu [...] lutego 2010r., wynika, że przedmiotowy budynek został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej w latach 1946-1987. Z tego też względu zastosowanie w sprawie maja przepisy ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. Organ przywołał brzmienie art. 37 ust 1 cytowanej ustawy , zgodnie z którym przymusowej rozbiórce podlegają obiekty lub ich części jedynie w sytuacji braku możliwości ich legalizacji tj. wtedy gdy obiekt znajduje się na terenie , który zgodnie z przepisami planistycznymi nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju lub powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Jak ustalił organ , obecnie dla działki nr ew. [...] z obr. [...] obowiązuje Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Rejonu ulicy Z. - część I zatwierdzony uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] maja 2015r. Jednak nawet w sytuacji rozbieżności pomiędzy obowiązującymi w czasie popełnienia samowoli i orzekania co do niej przepisami planistycznymi należy uwzględnić przepisy o planowaniu przestrzennym korzystniejsze dla inwestora, obowiązujące od daty budowy (uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2013r., sygn. II OPS 2/13). Jak wynika z pisma Urzędu [...] Wydział Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy W. z dnia [...] lutego 2009r. budynek na dz. nr ew. [...] z obr. [...] nie narusza ustaleń Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 1992r., według którego przedmiotowa działka znajdowała się w obszarze funkcjonalnym oznaczonym symbolem MU-20 o funkcji mieszkaniowo-usługowej. W tej sytuacji , w ocenie organu uznać należy, iż warunek legalizacji obiektu przewidziany w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. został spełniony. Odnosząc się do przesłanki legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego w zakresie powodowania przez niego niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, w aktach sprawy znajduje się ocena techniczna i inwentaryzacja budynku mieszkalnego sporządzona przez proj. J. B. oraz opinia rzeczoznawcy d/s przeciwpożarowych sporządzona przez mgr. inż. J. K. W sprawie zaleceń zawartych w ocenie technicznej, dotyczących odprowadzania wód opadowych od strony sąsiada na teren własnej działki, z kontroli przeprowadzonej na terenie działki przy ul. [...], dz. nr ew. [...] z obr. [...] w W. w dniu [...] stycznia 2017 r. wynika, że obowiązek ten został już wykonany. Z opinii rzeczoznawcy d/s przeciwpożarowych wynika natomiastœ konieczność spełniania określonych wymagań z zakresu przepisów przeciwpożarowych. Zgodnie z tym opracowaniem, sporny budynek mieszkalny oddalony jest o 2,30 m od budynku znajdującego się na sąsiedniej działce i powinien mieć ścianę oddzielenia przeciwpożarowego z materiałów niepalnych o odporności ogniowej 60 min (R60). Ponadto w północnej œścianie budynku usytuowanej bezpośrednio na granicy działki znajdują się 3 otwory okienne co narusza zarówno przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1980r. Nr. 17 poz. 62) ‚jak i warunki przewidziane w obecnie obowiązującym Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 r. Nr 75 poz.690 z późn. zm.). Jak wyjaśnił organ, w myśl § 12 ust. 1 Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości nie mniejszej niż 4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną w przypadku budynku zwróconego œścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Analogiczna regulację zawiera § 12 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 lipca 1980r. W celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z przepisami należy zamurować w œścianie oddzielenia przeciwpożarowego od strony północnej przylegającej do granicy działki wszystkie otwory okienne materiałami przepuszczającymi œświatło, takimi jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, o odporności ogniowej nie mniejszej niż EI 30 oraz- przedłużyć wysokość tej œściany o 0,30 m oraz przedłużyć wysokość œściany oddzielenia przeciwpożarowego od strony północnej przylegającej do granicy działki o 0,30 m poza lico œściany zewnętrznej tak aby spełniała wymagania określone w przepisach technicznych. Organ powołał się na znajdujące się w aktach sprawy opracowania techniczne, dotyczące budynku mieszkalnego jednorodzinnego usytuowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w W. wskazując na konieczność wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie tego obiektu do stanu zgodnego z prawem, umożliwiającego jego legalizację. Zgodnie bowiem art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy organ wydaje inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie wnieśli A. i M. R. domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji ją poprzedzającej, zarzucili organowi: -naruszenie art. 8, 9 art. 11 kpa w zw. z art. 107 § 1 pkt 4 kpa, poprzez to, że podstawa prawna zaskarżonej decyzji nie zawiera przepisów prawa materialnego , które mogą być źródłem nałożonych na skarżących obowiązków; a także, że organ odwoławczy zaakceptował, iż także decyzja organu I instancji takich przepisów nie zawiera co pozbawia skarżących możliwości obrony swoich praw; -naruszenie art. 8, 9 art. 11 kpa w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 kpa, poprzez to, że organ odwoławczy zaakceptował decyzję organu I instancji, która ogólnikowo odwołuje się do przepisów Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, nie precyzując jaki konkretnie przepisy tego rozporządzenia zostały naruszone oraz z jakich przepisów wynika konieczność nałożenia obowiązków na skarżących; -naruszenie art. 80 w zw. z art. 84 § 1 kpa, poprzez wyprowadzenie z opinii rzeczoznawcy ds. przeciwpożarowych mgr inż. J. K. niewłaściwych i błędnych logicznie wniosków co do tego, że to budynek skarżących winien mieć ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, w sytuacji gdy wymogi takie opinia kieruje w stosunku do budynku magazynowo-gospodarczego na działce sąsiedniej przy ul [...]; -naruszenie art. 138 § 2 kpa oraz art. 11 kpa w zw . art. 7 i 77 § 1 oraz art. 107 § 3 kpa, poprzez to ,że organ II instancji w żaden sposób się odniósł się do kwestii podziału dawnej działki nr [...]- na obszarze której znajdują się obecnie sporne budynki; -naruszenie § 12 ust 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, poprzez błędne zastosowanie przepisów w sytuacji gdy nie maja one zastosowania do nieruchomości zabudowanej przed jej formalnym podziałem na odrębne działki , a skarżący przedłożyli Plan sytuacyjny cz. Nieruchomości [...] hip.Nr [...] z dnia [...].10.1954r, z którego wynika ,że doszło do podziału działki nr 20; -naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, która zapadła z naruszeniem art. 8 , 9 , art. 11 kpa w zw. z art. 107 § 3 kpa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z niekwestionowanych ustaleń organów wynika, że przedmiotowy budynek powstał w warunkach samowoli budowlanej na przestrzeni lat 1946-1987 . Konkretny zakres rozbudowy został odzwierciedlony na planie –rysunku sporządzonym przez rzeczoznawcę zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. J. K., obejmującym stan z 1946r., a następnie rozbudowy z 1960r., 1973/1974 oraz z 1987r. To zaś oznacza, że w sprawie należało uwzględnić art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym, na podstawie wskazanej regulacji prawnej, postępowanie należało przeprowadzić z uwzględnieniem przepisów art. 37, 40 i 42 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), a tym samym wyjaśnić, czy nie zachodzi podstawa do wydania na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 lub 2 tej ustawy nakazu przymusowej rozbiórki przedmiotowego obiektu. W myśl art. 40 ustawy - stanowiącym podstawę materialnoprawną kontrolowanych decyzji-w wypadku wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami. Wydanie decyzji, o której mowa w art. 40 ustawy poprzedza postępowanie w kierunku ustalenia, czy nie zachodzą przesłanki rozbiórki, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 lub 2, dopiero negatywne ustalenia w tym zakresie dają podstawę do skierowania postępowania w kierunku legalizacji obiektu (art. 40). Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z ww. art. 37 ust. 1, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Organ II instancji orzekając w sprawie uznał, że pierwsza z powyższych przesłanek nie zaistniała. Wskazał na zgodność inwestycji z zapisami Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] września 1992r., według którego przedmiotowa działka znajdowała się w obszarze funkcjonalnym oznaczonym symbolem MU-20 o funkcji mieszkaniowo-usługowej. obowiązującym na tym terenie planem miejscowym. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę wykładnię art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. zaprezentowaną w uchwale NSA z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13 z argumentacja organu należy się zgodzić. W uchwale tej Sąd wskazał zaś, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.) są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki, należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. Co do zasady - przepisy o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.) to przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. Jedynie w niektórych przypadkach w odniesieniu do obiektów budowlanych wybudowanych bez pozwolenia na budowę zrealizowanych w sposób niesprzeczny z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w dacie budowy, ale z naruszeniem innych przepisów, głównie przepisów o warunkach technicznych (tzw. samowola materialnoprawna), należy uwzględnić przeznaczenie terenu od daty budowy. W przypadku stwierdzenia przez organ nadzoru budowlanego, iż obiekt został wybudowany niezgodnie z przepisami, organ ten może zobowiązać właściciela obiektu do dokonania w oznaczonym terminie odpowiednich zmian czy przeróbek w oparciu o art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. Art. 40 ustawy z 1974r. stanowi także podstawę do usunięcia zagrożeń, przewidzianych w art. 37 ust. 1 pkt 2 . i następnie na podstawie art. 42 ustawy . z 1974r. udzielenia pozwolenia na użytkowanie. Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego wskazania aktu prawnego określającego warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, należy wyjaśnić, że zarzut jest ten uzasadniony aczkolwiek niemający wpływu na wynik sprawy. Skoro inwestor nie posiadał wymaganego pozwolenia na budowę, obiekt ten został wzniesiony niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym okresie. W postępowaniu naprawczym będącym następstwem uprzedniego ustalenia, iż obiekt budowlany został wybudowany z naruszeniem prawa budowlanego, mającym na celu doprowadzenie stwierdzonej samowoli budowlanej do zgodności ze stanem prawnym należy mieć na uwadze doprowadzenie obiektu do zgodności z przepisami obowiązującymi w dacie orzekania w przedmiocie legalizacji, nie zaś do stanu prawnego, który utracił już moc. Nie sposób przyjąć, aby legalizowany obiekt budowlany mógł nie spełniać wymogów wynikających z aktualnych przepisów techniczno- budowlanych. Odmienna wykładnia prowadziłaby do sytuacji, w których legalnie wybudowany obiekt, musiałby spełniać wymogi wynikające z aktualnie obowiązującego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, podczas gdy wybudowany w warunkach samowoli budowlanej byłby legalizowany niejednokrotnie w oparciu o korzystniejsze dla inwestora, ale już nie obowiązujące przepisy techniczno- budowlane. Taka sytuacja byłaby nie do zaakceptowania również z punktu widzenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. W przypadku rozporządzenia w sprawie warunków technicznych należy stosować zasadę bezpośredniego działania nowego prawa. Powołane rozporządzenie zawiera przepisy, które wykluczają stosowanie nowego prawa w odniesieniu do niektórych stanów faktycznych (§ 300), co dodatkowo świadczy, że w pozostałych przypadkach należy je stosować bezpośrednio. W szczególności rozporządzenie to nie zawiera stwierdzenia, że w przypadku postępowania legalizacyjnego należy stosować przepisy techniczno- budowlane obowiązujące w dacie realizacji danego obiektu, a nie w dacie jego legalizacji. Sytuacja, która występuje w niniejszej sprawie nie jest przykładem retroaktywnego działania prawa, lecz przypadkiem jego retrospektywnego działania. Zatem zastosowanie nowych warunków techniczno –budowlanych określonych w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych do oceny możliwości doprowadzenia budynku wniesionego w warunkach samowoli budowlanej do stanu zgodnego z prawem jest działaniem retrospektywnym, a nie działaniem retroaktywnym. Przemawia za tym również istniejący ważny interes publiczny we wprowadzeniu, nowych, bezpiecznych rozwiązań technicznych (por. wyroki NSA z dnia 18 listopada 2014r., sygn. akt II OSK 1044/13, Lex 1658503, z dnia 18 maja 2017r., sygn. akt II OSK 2385/15, Lex 2339677, z dnia 21 kwietnia 2017r., sygn. akt II OSK 2132/15, Lex 2283067)( vide wyrok NSA z 28 lutego2018r., sygn.akt II OSK 1163/16). W sprawie więc, wbrew zarzutom skargi będzie mieć zastosowanie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie , w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z § 12 ust 1 powyższego rozporządzenia , jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271–273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 1) 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy; 2) 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Jak z powyższego wynika kwestia odległości budynku od granicy została przez ustawodawcę powiązana z przepisami dotyczącymi bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Wskazać należy, że przepisy § 271-273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych określają odległość między ścianami zewnętrznymi budynków o określonej odporności ogniowej (§ 271), odległość ściany zewnętrznej danego budynku od granic niezabudowanej działki o określonym w tym przepisie przeznaczeniu (§ 272), w tym określa warunki dla budynku usytuowanego bezpośrednio przy granicy (§ 272 ust.3) oraz odległości między ścianami zewnętrznymi budynków położonych na jednej działce budowlanej (§ 273). Z ustaleń organów wynika, że przedmiotowy budynek zrealizowany jako samowola budowlana jest usytuowany w granicy z działką sąsiednią, a w ścianie posadpowionej w granicy posiada trzy otwory okienne. Budynek przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych mgr inż. Juliana Karwata został zakwalifikowany do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV i klasy odporności pożarowej "D". Poza sporem pozostaje także ,że na działce sąsiedniej znajduje się budynek magazynowo-gospodarczy oddalony o 2,30 m od przedmiotowego budynku , zakwalifikowany jako niski o odporności pożarowej "D". Odległość między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, powinna wynosić 8 metrów, co w sprawie niniejszej nie ma miejsca. Jest również oczywistym, że ściana w której znajdują się trzy otwory okienne posadowiona w granicy nie stanowi ściany oddzielenia przeciwpożarowego, zaś sąsiednia działka jest działką zabudowaną. Wymagana klasa odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego dla budynku o klasie odporności pożarowej "D" wynosi EI 30. Zgodnie z § 235 ust 1 warunków technicznych: ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wznosić na własnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji nośnej o klasie odporności ogniowej nie niższej od odporności ogniowej tej ściany i należy ją wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60. 3.119). Niezależnie od tego ,że budynek na działce sąsiedniej również nie wypełnia warunków technicznych rozporządzenia wykonawczego, należy podzielić twierdzenia organów, że koniecznym dla doprowadzenia budynku skarżących do stanu zgodnego z przepisami przeciwpożarowymi jest wykonanie robót określonych w decyzji organu I instancji. Bez znaczenia pozostaje natomiast data dokonania podziału wcześniej istniejącej działki nr 20, gdyż organy nadzoru budowlanego nie są organami właściwymi do dokonania oceny, czy podział został przeprowadzony prawidłowo. Okoliczność innego przebiegu granic miałaby znaczenie gdyby budynek został wybudowany legalnie, na podstawie pozwolenia na budowę, a następnie dokonano by podziału działki w wyniku którego usytuowanie budynku naruszałoby warunki techniczne. Tym niemniej Sąd zauważa brak dowodów na okoliczność, że podział taki miał miejsce po wybudowaniu budynku, bowiem jak wynika z pisma Biura Geodezji i Katastru Urzędu Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2017r. z najstarszych dokumentów- szkiców pomiaru szczegółowego z października 1954r. wynika usytuowanie budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce w granicy z działką sąsiednia. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi nieskuteczne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło