VII SA/Wa 623/12

WyrokWSA w Warszawie2012-06-18

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Izabela Ostrowska, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu pierwszej instancji wydane po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 3 grudnia 2010 r., które zgodnie z nowym brzmieniem przepisów powinno być postanowieniem, a nie decyzją, powinno być traktowane jako decyzja, a wniesione od niego odwołanie jako skuteczne, mimo że organ drugiej instancji potraktował je jako zażalenie i stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie organu pierwszej instancji wydane po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego z dnia 3 grudnia 2010 r. (tj. po 11 kwietnia 2011 r.) na podstawie art. 61a k.p.a. jest prawidłową formą rozstrzygnięcia, od której służy zażalenie. W związku z tym, stwierdzenie przez organ drugiej instancji uchybienia terminu do wniesienia zażalenia było zasadne, a skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia PINB z dnia [...] kwietnia 2007 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, uznając, że zostało ono wniesione po terminie. Skarżący zaskarżył to postanowienie do WSA, zarzucając naruszenie przepisów przejściowych nowelizacji k.p.a. z 2010 r. i twierdząc, że postanowienie organu pierwszej instancji powinno być traktowane jako decyzja, a wniesione od niego odwołanie było skuteczne.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. Nr [...] na podstawie art. 61 a § 1 i art. 126 w związku z art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.-Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) w związku z wnioskiem Z. K. reprezentowanego przez radcę prawnego L. W. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak: [...] orzekającego o nałożeniu na Firmę Handlowo Usługową Z. K. karę w wysokości 75.000 złotych z tytułu nielegalnego użytkowania stacji paliw płynnych – kat. XX zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] w S. ul. [...]. W dniu 29 listopada 2011 r. (data stempla pocztowego) Z. K. reprezentowany przez L. W. złożył zażalenie z dnia [...] listopada 2011 r. na ww. postanowienie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...], na podstawie art. 123 § 1 i 2 oraz art. 134 w związku z art. 144 kpa stwierdził uchybienie terminu przez Z. K. do złożenia zażalenia na ww. postanowienie. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w sprawie organ przywołał treść art. 141 § 2 kpa wskazując, że zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Wyjaśnił, że przepis art. 57 § 1 stanowi, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie to nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Na podstawie znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru, organ odwoławczy ustalił, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. zawierające prawidłowe pouczenie o przysługującym środku odwoławczym, zostało doręczone skutecznie pełnomocnikowi skarżącego w dniu 17 listopada 2011r., a zatem termin do wniesienia zażalenia minął w dniu 24 listopada 2011 r. Wobec tego zażalenie złożone przez stronę w dniu 29 listopada 2011 r. (datę tę potwierdza pieczęć Urzędu Pocztowego przyjmującego przesyłkę umieszczona na kopercie) , uznano za wniesione po upływie ustawowego terminu. Z. K. zaskarżył powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie oraz poprzedzającego je postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisu art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) w związku z przepisem art. 157 § 3 kpa w brzmieniu sprzed 11 kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego podniósł, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. w istocie ma charakter decyzji, co wynika wprost z przepisu art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 6, poz. 18 z 2011r.) i z tego względu skarżący złożył odwołanie od tego "postanowienia", mającego w istocie charakter decyzji administracyjnej i odwołanie to zostało wniesione zgodnie z terminem określonym w przepisie art. 129 § 2 kpa. Zdaniem strony skarżącej postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. w istocie należy traktować jak decyzję administracyjną z uwagi na wyraźne rozstrzygnięcia przepisu art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. Konsekwencją tej okoliczności jest również właściwa forma zaskarżenia " postanowienia" mającego formę decyzji i formą tą jest odwołanie a nie zażalenie, co wynika z treści przepisu art. 127 kpa. Pełnomocnik skarżącego wskazał, że kwestię błędnej formy wydanego orzeczenia przez [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie skarżący podniósł w odwołaniu z dnia [...] listopada 2011 r., którą Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując to odwołanie całkowicie pominął milczeniem i ograniczył się jedynie do przyjęcia, że " zażalenie" zostało wniesione 5 dni po terminie, uznając, że właściwą formą orzeczenia wydanego przez organ I instancji jest postanowienie. W ocenie skarżącego takie stanowisko organu I i II instancji jest błędne w świetle przepisu art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w konsekwencji błędne jest zaskarżone postanowienie o stwierdzeniu uchybień terminu do wniesienia zażalenia. W odpowiedzi na skargę organ potrzymał argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym, zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U z 2012r. poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowaniu w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd, rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. W tej materii należało zbadać, czy w stanie faktycznym sprawy obowiązujące regulacje prawne prawidłowo zostały zastosowane. Zgodnie z art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie (§ 2 art. 141). Podkreślenia wymaga, że termin do wniesienia zażalenia jest terminem zawitymi, a jego upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. W razie stwierdzenia, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu, organ nie może więc przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, lecz ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 w zw. z art. 144 kpa , które przewidują, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Sytuacja taka zaistnieje, gdy wnoszący środek odwoławczy nie zwrócił się równocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. W niniejszej sprawie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. wydane zostało wydane na podstawie art. 61 a § 1 zgodnie z którym gdy żądanie, o którym w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Natomiast w myśl § 2 ww. artykułu na to postanowienie służy zażalenie. Z akt sprawy wynika, że powyższe postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 17 listopada 2011 r. Wobec powyższego termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 24 listopada 2011r. Zażalenie zostało natomiast wniesione przez pełnomocnika strony skarżącej w dniu 29 listopada 2012 r., Dodać należy, że pełnomocnik strony skarżącej nie złożył wraz z zażaleniem wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. W tej sytuacji organ odwoławczy zobligowany był stwierdzić w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 134 kpa uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W orzecznictwie jednolicie ustabilizowane jest stanowisko, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, niż wydanie przewidzianego w art. 134 w zw. z art. 144 kpa postanowienia o uchybieniu terminu. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia nie zależy więc od uznania organu odwoławczego. W takiej sytuacji organ nie ma innej możliwości, jak tylko stwierdzić owo uchybienie terminu, co wynika z przepisu art. 134 kpa. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 3 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) w związku z przepisem art. 157 § 3 kpa w brzmieniu sprzed 11 kwietnia 2011 r. , Sąd zauważa , iż z brzmienia tego przepisu wynika, że w sprawach, w których do dnia wejścia w życie tejże ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja. Hipoteza powyższego przepisu nie ma więc zastosowania w sprawie niniejszej bowiem postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydane na podstawie art. 61 a kpa nosi datę [...] listopada 2011r., a więc zapadło po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 3 grudnia 2010r., które nastąpiło 11 kwietnia 2011r. Tak więc prawidłową formą rozstrzygnięcia było postanowienie( a nie decyzja na podstawie art. 157 § 3 kpa) od którego stronie służyło zażalenie obwarowane ustawowym siedmiodniowym terminem do jego wniesienia. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło