VII SA/Wa 625/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-17
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykazuje dochody miesięczne w wysokości 5273 zł brutto wraz z małżonkiem, posiada oszczędności w kwocie 40 000 zł oraz mieszkanie i działkę rekreacyjną, należy przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, ponieważ sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego, obejmująca wysokie dochody, znaczne oszczędności oraz posiadanie nieruchomości, nie uzasadnia stwierdzenia, że poniesienie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika wiązałoby się z pozbawieniem go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Prawo pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być przyznawane tylko w przypadkach, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z małżonką, posiada mieszkanie i działkę rekreacyjną, a jego dochody z emerytury wynoszą 5273 zł brutto miesięcznie. Wykazał również posiadanie oszczędności w kwocie 40 000 zł. Sąd rozpoznał wniosek w zakresie ustanowienia adwokata, uznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych za bezprzedmiotowy ze względu na przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić R. P. przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2008r. Nr [...] w przedmiocie odmowy refundacji kosztów leczenia postanawia: odmówić R. P. przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
W przedmiotowej sprawie w dniu 9 października 2008r. skarżący R. P. złożył na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z treści wniosku wynika, iż skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 60 m2 i działkę rekreacyjną (700 m2). Wnioskodawca wraz z żoną utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 5273 zł brutto miesięcznie. R. P. wykazał ponadto, iż posiada oszczędności w kwocie 40.000 zł.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że wniosek R. P. o przyznanie prawa pomocy należy rozpoznać wyłącznie w zakresie żądania ustanowienia adwokata, jako że na skarżącym nie ciąży obowiązek ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Sprawa ze skargi R. P. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] marca 2008r. należy do katalogu spraw, w których skarżący zwolnieni są od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to, że wniosek skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy uznać za bezprzedmiotowy.
Stosownie do treści art. 245 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w ustawie, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że udzielenie stronie prawa pomocy przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe.
Mając na uwadze powołany przepis oraz sytuację majątkową i finansową wnioskodawcy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania R. P. prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
Wykazana sytuacja majątkowa i finansowa R. P. nie pozwala uznać, iż skarżący należy do osób nie posiadających środków na zapewnienie sobie i rodzinie minimum warunków socjalnych, a tylko w takiej sytuacji możliwe jest przyznanie stronie prawa pomocy. Skarżący wykazał, iż uzyskuje wraz z żoną dochód w wysokości 5273 zł brutto miesięcznie, posiada ponadto oszczędności w kwocie 40.000 zł. W przypadku takiej sytuacji finansowej strony nie można uznać, iż poniesienie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika wiązałoby się z pozbawieniem jej możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Poniesienie tych kosztów umożliwiają stronie zwłaszcza posiadane oszczędności.
Warto też zauważyć, iż skarżący w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazuje, że nie udało mu się nakłonić żadnego z adwokatów do napisania skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie. Fakt ten również potwierdza, iż skarżący posiada środki na wynagrodzenie pełnomocnika, a przyczyną złożenia wniosku jest okoliczność, iż żaden z adwokatów, z którymi kontaktował się skarżący nie podjął się prowadzenia jego sprawy. Tymczasem jak wynika z treści art. 246 ustawy przesłanką uzasadniającą przyznanie stronie prawa pomocy może być jedynie jej trudna sytuacja materialna.
Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło