VII SA/Wa 626/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska ( spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S S na postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego K P tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia S S, utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek S S w sprawie nieprawidłowości w przewodach kominowych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na treść art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.) i wyjaśnił, że przesłanki odmowy wszczęcia postępowania można podzielić według kryterium podmiotowego i przedmiotowego. Uwzględnić należy również inne przyczyny, których wystąpienie uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania. Przesłanka podmiotowa odmowy wszczęcia postępowania występuje, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną. Natomiast przesłanka przedmiotowa odmowy wszczęcia postępowania pozostaje w związku z przedmiotem postępowania administracyjnego. W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania. Organ wskazał, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Kwestie dotyczące nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części zostały uregulowane w art. 66 Prawa budowlanego. Ponadto z art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali wynika, że ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. Właściciel mieszkania lokalu w budynku składającym się z wielu lokali jest z mocy ustawy członkiem wspólnoty mieszkaniowej. Celem ustawodawcy, który wprowadził tego rodzaju rozwiązanie było zapewnienie sprawnego zarządu w obiektach wielolokalowych, które stanowią własność różnych osób. Jako członek wspólnoty mieszkaniowej właściciel lokalu jest reprezentowany w sprawach, które dotyczą całej wspólnoty przez zarząd tej wspólnoty. Zarząd Wspólnoty w myśl art. 21 ust. 1 tej ustawy kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Zdaniem organu, w sprawach z zakresu Prawa budowlanego, związanych z budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, którego dotyczy wniosek, a w szczególności z zakresu jego utrzymania czy też robót budowlanych w nim wykonywanych, stroną będzie jedynie właściciel/właściciele bądź zarządca tego obiektu. W imieniu ogółu właścicieli lokali tego obiektu występuje z mocy prawa Wspólnota Mieszkaniowa, działająca przez Zarząd. Organ wskazał nadto, że z materiału dowodowego wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] prowadził już postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego przewodów kominowych i podłączeń wentylacyjnych w przedmiotowym budynku, w ramach którego ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie określonych robót budowalnych. Jak wynika z pisma organu powiatowego z dnia [...] czerwca 2014 r., obowiązek ten wykonano w całości. Wobec powyższego brak jest podstaw do wszczęcia postępowania, gdyż w tej samej sprawie prowadzono już postępowanie administracyjne, w trakcie którego zapadła decyzja administracyjna. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniósł S S, twierdząc, że nieprawidłowości w przewodach kominowych oddziałują bezpośrednio na jego lokal mieszkalny – nieprawidłowy ciąg w kominach powoduje, że w jego mieszkaniu stwierdzona jest obecność tlenku węgla. O tych nieprawidłowościach od 2007 r. informował bezskutecznie administrację budynku. Stanął na stanowisku, że skoro w należącym do niego lokalu mieszkalnego dochodzi wskutek opisanych nieprawidłowości do bezpośredniego zagrożenia życia i zdrowia, to z pewnością przysługuje mu przymiot strony postępowania administracyjnego. Podnosząc powyższe, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wszczęcie postępowania administracyjnego lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Rozpoznając sprawę w tak ustalonym zakresie kompetencji, w ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu każdy komu przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego niezależnie od tego, czy budynek jest zarządzany przez wspólnotę, czy przez spółdzielnię – ma prawo samodzielnie działać w obronie swojego interesu prawnego, w szczególności zaś w sytuacji, gdy jego interes jest sprzeczny z interesem wspólnoty lub spółdzielni lub gdy zarządca budynku nie wykonuje prawidłowo swoich obowiązków. Organ, odmawiając skarżącemu przymiotu strony, dopuścił się naruszenia art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny skarżącego należy wywodzić z art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Stosownie do tego przepisu w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Nie sposób uznać, by zagrożenie życia lub zdrowia – dóbr chronionych prawem – nie stanowiło o istnieniu interesu prawnego po stronie skarżącego. W niniejszej sprawie organ odmawiając skarżącemu przymiotu strony powołał się jedynie na zasadę reprezentacji, określoną w ustawie o własności lokali oraz na fakt wykonania przez Wspólnotę Mieszkaniową decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] marca 2011 r. Tymczasem skarżący wykazał swój indywidualny interes prawny co oznacza, że organ powinien wszcząć postępowanie. Dopiero po wszczęciu postępowania należy zbadać, czy pomimo wykonania przez Wspólnotę decyzji z dnia [...] marca 2011 r w mieszkaniu skarżącego nadal obecny jest tlenek węgla. W zależności od poczynionych ustaleń organ może zakończyć sprawę – wydaniem decyzji nakładającej obowiązki w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości lub decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 k.p.a. Podsumowując, z uwagi na naruszenie przez organ art. 28 k.p.a., należało uchylić zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające. Ponownie rozpoznając sprawę, organ weźmie pod uwagę wskazania Sądu, a w szczególności wskazania co do statusu skarżącego w postępowaniu przed nim prowadzonym. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku. [pic]