VII SA/Wa 632/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. B., J. B., M. U., A. P., W. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania skarżącym M. U. i A. P. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. M. U. i A. P. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożyli na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynika, iż skarżący posiadają dom o powierzchni 120 m2. Wnioskodawcy oświadczyli, iż utrzymują się z dochodów w wysokości 4830 zł brutto miesięcznie uzyskiwanych z wynagrodzeń za pracę. Do miesięcznych kosztów utrzymania domu i samochodu zaliczyli: opłaty za gaz – 500 zł, za energię elektryczną – 200 zł, za wodę – 150 zł, za telefony – 150 zł, wydatki na paliwo – 500 zł, inne opłaty (podatki, telewizor, wywóz nieczystości) – 75 zł. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. Jak już wskazano, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane tylko wówczas, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Niewątpliwie konieczność zapłaty kosztów sądowych zawsze powoduje uszczerbek i ewentualnie konieczność ograniczenia innych wydatków, jednakże podkreślić trzeba, że zastosowanie instytucji przyznania prawa pomocy jest możliwe tylko w sytuacji powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, nie zaś w przypadku powstania jakiegokolwiek uszczerbku. Biorąc pod uwagę sytuację finansową M.U. i A. P. uznano, że nie uzasadnia ona przychylenia się do złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z zaświadczeń o wysokości wynagrodzeń za pracę, nadesłanych w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku, skarżący uzyskują z tego tytułu dochody w łącznej wysokości 3508 zł netto miesięcznie, przy czym nie mają innych osób na utrzymaniu. Według oświadczenia zawartego w złożonym formularzu skarżący ponoszą co miesiąc następujące koszty utrzymania domu i samochodu: opłaty za gaz – 500 zł, za energię elektryczną – 200 zł, za wodę – 150 zł, za telefony – 150 zł, wydatki na paliwo – 500 zł, inne opłaty (podatki, telewizor, wywóz nieczystości) – 75 zł. Łącznie koszty te wynoszą 1575 zł, a zatem na wyżywienie pozostaje skarżącym kwota ok. 1900 zł. Jednocześnie należy podkreślić, iż przy rozważaniu możliwości przyznania stronie prawa pomocy należy zawsze brać pod uwagę wysokość wymagalnych kosztów sądowych. W niniejszej sprawie wpis od skargi należny jest w wysokości 200 zł, natomiast wysokość innych wpisów, które mogłyby się pojawić w związku z ewentualnym wnoszeniem przez stronę środków odwoławczych od wydawanych w niej orzeczeń wynosiłaby 100 zł. Okoliczności te pozwalają na przyjęcie, że wnioskodawcy są w stanie z uzyskiwanych dochodów zgromadzić środki na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.