VII SA/Wa 638/06

WyrokWSA w Warszawie2006-11-23

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność pozwolenia na budowę, wydana z powodu rażącego naruszenia prawa materialnego (nieprawidłowe usytuowanie budynku względem granicy działki) i przepisów proceduralnych (brak dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz brak ustalenia stron postępowania), jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo stwierdziły nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę. Pozwolenie zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego, w tym art. 35 ust. 1 (niezweryfikowanie zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami technicznobudowlanymi, w szczególności § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia) oraz art. 32 ust. 4 (brak dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane). Dodatkowo, naruszono przepisy k.p.a. dotyczące ustalenia stron postępowania. W związku z tym, skarga skarżącego, który nie ponosił odpowiedzialności za wadliwość decyzji, ale przedmiotem postępowania była kontrola legalności decyzji o pozwoleniu na budowę, została oddalona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę wydanego przez Wójta Gminy w 2000 r. Pozwolenie dotyczyło budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organy administracji stwierdziły nieważność decyzji z powodu rażącego naruszenia przepisów Prawa budowlanego (nieprawidłowe usytuowanie budynku względem granicy działki, brak dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością) oraz Kodeksu postępowania administracyjnego (brak ustalenia stron postępowania). Skarżący zarzucił naruszenie jego interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2006 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala. Decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2000r. Wójt Gminy [...] działając na podstawie art. 28, art. 32 ust. 1 i 4, art. 34 ust. 4, art. 35 ust. 1, art. 36 ust. 1, 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, z późn. zm.) zatwierdził projekt budowlany i wydał dla M. i P. O. pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem oraz osadnika ścieków w miejscowości [...], Gm. [...] na działce nr ew. [...]. Wojewoda [...] po przeprowadzenia postępowania wszczętego z urzędu, w związku z wnioskiem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2005r. znak : [...], działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), stwierdził nieważność ostatecznej decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2000r. W uzasadnieniu organ wskazał, że organ I – szej instancji nie sprawdził zgodności projektu zagospodarowania działki przedmiotowej inwestycji z § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie obowiązującego w dniu orzekania. Z projektu zagospodarowania działki nr ew. [...] położonej w [...] jednoznacznie wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny ścianą z otworami okiennymi zwrócony jest w stronę granicy wschodniej w odległości 3,0 m, co narusza § 12 ust. 4 pkt 1 ww. rozporządzenia. Ponadto, organ I – szej instancji nie ustalił stron w toczącym się postępowaniu administracyjnym, tym samym pozbawiając je prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów. W związku z powyższym, Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] października 2000r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa – przepisu art. 35 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 7, 10 § 1, 61 § 4 i 77 § 1 k.p.a. jak również § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł P. O. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W odwołaniu wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o błędne ustalenia faktyczne polegające na przyjęciu, że odległość budynku z otworami okiennymi, od granicy działki sąsiedniej jest mniejsza niż 4 metry, oraz dotyczące nie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego wszystkich stron mających interes prawny. . Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2006r. znak : [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z projektu zagospodarowania działki wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny zwrócony jest ścianą z otworami okiennymi do granicy działki i usytuowany w odległości 3 m od granicy, co rażąco narusza § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto, organ stwierdził, że w aktach sprawy brak jest dokumentu stwierdzającego prawo do dysponowania przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane, co stanowi rażące naruszenie obowiązującego w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przepisu art. 32 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł P. O. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja narusza jego interes prawny, gdyż stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenie na budowę negatywnie wpływa na jego sytuację prawną związaną z nowowybudowanym i użytkowanym od dnia 19 stycznia 2005r. budynkiem mieszkalnym. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja lub postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ww. ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, tylko w takim zakresie jest możliwa jego sądowa kontrola. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. W ocenie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] października 2000r. Jedną z przesłanek enumeratywnie określonych w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. jest rażące naruszenie prawa do którego dochodzi wówczas, gdy decyzja w sposób oczywisty i bezsporny narusza konkretny przepis prawa, a ponadto jej obowiązywanie wywołuje skutki niemożliwe do zaaprobowania w praworządnym państwie (wyrok NSA z dnia 19 grudnia 1991 r. III SA 1246/91). Z akt sprawy wynika, że decyzja Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] października 2000r. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem oraz osadnika ścieków w sposób rażący narusza dyspozycję art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ ma obowiązek sprawdzić zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym przepisami techniczno – budowlanymi. Z analizy akt sprawy wynika, że organ I instancji nie dokonał stosownych ustaleń, a w szczególności nie sprawdził zgodności projektu zagospodarowania działki przedmiotowej inwestycji z § 12 ust. 4 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z § 12 ww. Rozporządzenia "należy zachować odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami co najmniej 4 m dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi ". W niniejszej sprawie z projektu zagospodarowania działki nr ew. [...] położonej w [...] jednoznacznie wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny ścianą z otworami okiennymi zwrócony jest w stronę granicy wschodniej w odległości 3,0m, co narusza przepis § 12 ww. Rozporządzenia. Ponadto, jak słusznie zauważył Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego brak dokumentu stwierdzającego prawo do dysponowania przez inwestorów nieruchomością na cele budowlane stanowi również rażące naruszenie, obowiązującego w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Zgodnie z jego treścią, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto złożył wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednym z koniecznych warunków do uzyskania pozwolenia na budowę jest udokumentowanie przez inwestora jego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zadaniem organu jest zaś ocena złożonych przez inwestora dokumentów wymaganych do uzyskania zezwolenia na budowę, wymienionych w art. 33 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. W przedmiotowej sprawie organ administracji budowlanej wydał pozwolenie bez ustalenia czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Prawidłowo zatem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...], którą organ stwierdził nieważność decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2000r. o pozwoleniu na budowę. Kontrolowana decyzja naruszyła bowiem nie tylko dyspozycję art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Odnosząc się zaś do zarzutów skarżącego przyznać trzeba, że nie ponosi on odpowiedzialności za wadliwości kontrolowanej decyzji, co nie zmienia tego, że przedmiotem postępowania nieważnościowego była jedynie kontrola decyzji o pozwoleniu na budowę w świetle art. 156 § 1 k.p.a. Zasadne ustalenia organów powodują zatem, że rozpoznana skarga nie podważyła ani legalności ani słuszności wydanych orzeczeń. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione we wniesionej skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło