VII SA/Wa 645/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-06-19
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie z całości wpisu sądowego i ustanowienie radcy prawnego) czy częściowym, biorąc pod uwagę ich dochody, wydatki, posiadany majątek oraz sytuację rodzinną?Ratio decidendi
Wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie z części wpisu sądowego (300 zł) i ustanowienie radcy prawnego. Sąd uznał, że wnioskodawcy, mimo posiadania stałego dochodu i ponoszenia znaczących wydatków, nie są w stanie jednorazowo uiścić pełnego wpisu sądowego ani ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Jednocześnie stwierdzono, że nie są na tyle ubodzy, by całkowicie zwolnić ich z kosztów postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawcy R. i M. C. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawcy wspólnie z trójką dzieci utrzymują się z dochodu w wysokości 3.201,62 zł miesięcznie, posiadają dom mieszkalny i działkę, spłacają kredyt hipoteczny oraz ponoszą liczne miesięczne wydatki związane z utrzymaniem domu, samochodu i leków. Sąd analizując te dane, uznał, że wnioskodawcy nie są w stanie jednorazowo uiścić pełnego wpisu sądowego ani ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, ale jednocześnie nie są na tyle ubodzy, by całkowicie zwolnić ich z kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano R. i M. C. prawo pomocy poprzez zwolnienie z części wpisu sądowego od skargi w wysokości 300,00 zł, ustanowiono radcę prawnego, a w pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 czerwca 2009r. po rozpoznaniu wniosku R. i M. C. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. i M. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: przyznać R. i M. C. prawo pomocy poprzez zwolnienie z części wpisu sądowego od skargi w wysokości 300,00 złotych, ustanowić radcę prawnego, w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W dniu 13 maja 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy R. i M. C., w których wnoszą o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt2 ). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ww. ustawy.)
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka- Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594).
Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie analizując dane zawarte w przedmiotowym wniosku uznano, iż złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie częściowym.
Z uzupełnionego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że
wnioskodawcy wspólnie z trójką dzieci utrzymują się z dochodu w wysokości 3.201,62 złotych miesięcznie. Kwota ta uzyskiwana jest przez wnioskodawcę z tytułu wynagrodzenia za pracę, którego średnie miesięczne wynagrodzenie netto wynosi 2.801,62 złotych oraz kwota 400,00 złotych uzyskiwana przez wnioskodawczynię z tytułu zasiłku wychowawczego.
Wnioskodawcy w formularzu wniosku zakreślili, że posiadają dom mieszkalny o pow. 86,15m ², oraz działkę o pow. 0,1058 ha fiz.
Wnioskodawcy zaznaczyli, że spłacają kredyt, który zaciągnęli na budowę domu w wysokości 439,18 złotych miesięcznie. Wyszczególnili w formularzu, że ponoszą następujące wydatki: opłatę za energię elektryczną kwotę 93,66 złotych, opłatę za wodę i ścieki kwotę 194,00 złotych, podatek od nieruchomości w kwocie 78,00 złotych, ubezpieczenie domu 82,00 złotych, ubezpieczenie na życie wnioskodawców 85, 00 złotych, koszty na opał do ogrzania budynku mieszkalnego ok. 2.500 złotych, koszty utrzymania samochodu; paliwo 200,00 złotych miesięcznie, ubezpieczenie samochodu 829,00 złotych oraz kwota 120,00 złotych na leki dla córek i wnioskodawczyni.
Analizując powyższe dane, a zwłaszcza ilość osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym i ponoszone wydatki stwierdzono, że wnioskodawcy nie są w stanie jednorazowo uiścić całego wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 500,00 złotych oraz ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Z tego też względu uznano, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w części poprzez zwolnienie z wpisu sądowego w wysokości 300,00 złotych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawcy są na tyle osobami ubogimi, iż ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają im wywiązanie się z obowiązku partycypowania w pozostałych kosztach postępowania sądowoadministracyjnego.
Uznano, że wnioskodawcy mając stały dochód miesięczny, są w stanie zgromadzić środki na ponoszenie kosztów sądowych nie objętych zwolnieniem.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło