VII SA/Wa 647/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-13
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni, mimo posiadania stałego dochodu z emerytury, wykazała, że ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru wiązałoby się z uszczerbkiem dla jej koniecznego utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.Stan faktyczny
H. Ł. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją trudną sytuację finansową, majątkową i życiową, wskazując na niskie dochody z emerytury, koszty leczenia i utrzymania mieszkania. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano H. Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 czerwca 2015r. po rozpoznaniu wniosku H. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. Ł. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] grudnia 2014r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wpisania do rejestru zabytków postanawia: 1. przyznać H. Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W dniu 27 kwietnia 2015r. do Sądu wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy H. Ł, w którym wniosła
o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku przedstawiła swoją sytuację finansową, majątkową i życiową. Wnioskodawczyni wniosła o ustanowienie pełnomocnika adwokata Z. W. prowadzącego Kancelarię w L.
W niniejszej sprawie zważono co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a)
Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie oceniając dane przedstawione we wniosku stwierdzono, że wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury w wysokości 2.071,39 złotych netto miesięcznie.
Wnioskodawczyni podała, że posiada mieszkanie o pow. 58 m².
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni podniosła, że jest osobą starszą, korzystającą na stałe z opieki lekarskiej i ponoszącą w związku z tym znaczne koszty na leczenie. Podała, że sama pokrywa koszty utrzymania i eksploatacji mieszkania
i niezbędnych remontów. Wnioskodawczyni poinformowała, że sytuacja zmusza ją do korzystania z odpłatnej pomocy innych. W związku z powyższym nie jest w stanie poczynić oszczędności bez uszczerbku dla swojego utrzymania.
Biorąc pod uwagę powyższe zwłaszcza wysokość miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawczynię uznano, że nie jest ona w stanie ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru bez spowodowania uszczerbku
w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Oceniono, że poniesienie tego wydatku wykracza poza możliwości finansowe wnioskodawczyni. Z tego względu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Jednocześnie stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest na tyle osobą ubogą, iż jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają jej wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego.
Uznano, że wnioskodawczyni uzyskując stały dochód miesięczny we wskazanej wyżej wysokości jest w stanie ponosić koszty sądowe samodzielnie. Podkreślić bowiem należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy wnioskodawczyni uzyskuje stały dochód miesięczny.
Dodać należy, że do kosztów sądowych na dzień rozpoznawania wniosku zaliczyć można jedynie wpis od skargi w wysokości 100,00 złotych, tj. w najmniejszej wysokości, jaką przewidziano w art. 233 cytowanej wyżej ustawy oraz w wydanym na podstawie tego przepisu rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193).
W świetle powyższego uznano, że ponoszenie kosztów postępowania
w przedmiotowej sprawie w całości przez wnioskodawczynię nie spowoduje jej utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło