VII SA/Wa 654/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd ( spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2011 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "O." w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m. W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej stanu technicznego tarasu należącego do lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w W. oraz instalacji odwodnieniowej przebiegającej przez ten taras w związku z zalewaniem lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] znajdującym się pod ww. tarasem - nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową "O." obowiązek wykonania i przedstawienia ekspertyzy technicznej określającej przyczyny zalewania lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] z tarasu przynależnego do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. w zakresie szczelności instalacji hydroizolacyjnej, stanowiącej system odwodnieniowy budynków przy ul. [...] i [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 1.09.2010 r. przez przedstawiciela Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla m. W. stwierdzono w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] zacieki na sufitach w kuchni i przyległym pokoju. Lokal ten usytuowany jest pod tarasem lokalu nr [...] przy ul. [...]. Zacieki te powstały prawdopodobnie w wyniku nieszczelnej izolacji przeciwwilgociowej tarasu, pod którym usytuowany jest lokal nr [...]. W protokole z wizji stwierdzono, że przecieki z tarasu powodują dewastację lokalu nr [...], a zawilgocenie stropów, przez które przechodzi instalacja elektryczna, stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Organ stwierdził, że zgodnie z treścią art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, organy administracji architektoniczno- budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć w drodze postanowienia, na osoby o których mowa w ust. 1 ( uczestników procesu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Wyjaśnił, iż postanowieniem nr [...] z dnia [...].09.2010 r. nałożono na właścicieli tarasu przynależnego lokalowi nr [...] obowiązek wykonania i przedłożenia ekspertyzy technicznej określającej stan techniczny tarasu przynależnego do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. w zakresie jego hydroizolacji, z uwzględnieniem sposobu odprowadzania z niego wód opadowych, w związku z zalewaniem lokalu nr [...] przy ul. [...], znajdującego się pod w/w tarasem. W wyniku wniesionego zażalenia na powyższe postanowienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] uchylił je i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ podał, iż na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalono, że podstawową przyczyną przecieku do lokalu nr [...] nie jest nieszczelność tarasu, lecz wadliwość funkcjonowania instalacji należącej do części wspólnej budynku, co wykazała przeprowadzona w dniu 22.10.2010 r. przez Wspólnotę Mieszkaniową próba wodna. Powyższe potwierdza fakt, że w trakcie tej próby nastąpił gwałtowny wyciek wody do lokalu nr [...]. Załączona opinia uczestniczącego w próbie wodnej inspektora nadzoru, mgr inż. A. S. (upr. nr [...]) potwierdziła znaczną nieszczelność hydroizolacji w korytku odwadniającym, nie wykluczając jednocześnie możliwości istnienia nieszczelności w innych miejscach. Organ ocenił jako niezbędne wykonanie ekspertyzy całej powierzchni tarasu i korytka odwadniającego, celem określenia miejsc potencjalnych nieszczelności. Jednocześnie organ zauważył, że zmieniając w postanowieniu jego podmiot w stosunku do postanowienia uchylonego uznał za słuszną argumentację w kwestii uznania Wspólnoty Mieszkaniowej za właściciela urządzeń wchodzących w skład systemu odwadniającego budynek nr [...] (również budynek nr [...]), który służy całej Wspólnocie, stanowi integralną część tego budynku i jako część wspólna powinien być utrzymywany przez Wspólnotę w należytym stanie technicznym. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia Wspólnoty MIeszkaniowej “O." w W., utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy, przedmiotem niniejszego postępowania, zainicjowanego wnioskiem I. S. z dnia 2 sierpnia 2010 r., jest ustalenie przyczyn zalewania stanowiącego jej własność lokalu nr [...], znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W., który usytuowany jest pod tarasem przynależnym do lokalu nr [...], znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W., w celu ich wyeliminowania. Organ podał, iż taras przynależny do ww. lokalu nr [...], stanowiącego współwłasność B. i D. K., usytuowany jest na dachu budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w W. bezpośrednio nad ww. lokalem nr [...]. Przeprowadzone w dniu 01.09.2010 r. oględziny ww. lokalu nr [...] wykazały, że na sufitach w pomieszczeniach kuchni i pokoju występują zacieki. W sporządzonym na okoliczność powyższych czynności kontrolnych protokole PINB dla m.W. nr [...] ujęto, że przecieki z tarasu powodują dewastację lokalu nr [...], a zawilgocenie stropów, przez które przechodzi instalacja elektryczna stwarza zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia. Organ dodał, że jakkolwiek nie ulega wątpliwości, iż taras przynależny jest do ww. lokalu nr [...], to jednak na uwzględnienie zasługuje argumentacja D. K., iż przez ten taras, który jest urządzony na dachu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., przeprowadzony jest system rur, korytek i wpustów dachowych służący do odprowadzania wód opadowych z dachów budynków przy ul. [...] i [...] w W., na co wskazuje materiał zdjęciowy znajdujący się w aktach sprawy. Tego rodzaju instalacja odwadniająca zalicza się do wspólnych części budynku, za utrzymanie których w należytym stanie odpowiada właściciel lub zarządca budynku. Ponadto organ wskazał, że z przedłożonej w toku postępowania pierwszoinstancyjnego przez I. S., jak i przez D. K. opinii sporządzonej w dniu 24.10.2010 r. przez mgr inż. budownictwa lądowego A. S. wynika, że taras jest po generalnym remoncie, zaś woda opadowa spadkami spływa do korytka odwadniającego typu ECO, posiadającego jeden wpust odpływowy o średnicy ok. 10 cm. Opinia ta zawiera ustalenia, jakich dokonano w zakresie przeprowadzonej na tarasie próby wody, w trakcie której nastąpił gwałtowny przeciek wody do lokalu nr [...]. Po spuszczeniu wody zostało wykryte, że korytko odwadniające najprawdopodobniej posiada nieszczelność w pobliżu wpustu oraz przy jego końcu przy ścianie, co jednak nie wyklucza możliwości istnienia nieszczelności w innych miejscach. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż w niniejszym przypadku niezbędne jest wykonanie ekspertyzy technicznej określającej przyczyny zalewania lokalu nr [...] znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. w zakresie szczelności instalacji hydroizolacyjnej stanowiącej system odwodnieniowy budynków przy ul. [...] i [...], który usytuowany jest na tarasie przynależnym do lokalu nr [...] znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. oraz całej powierzchni tarasu w celu określenia miejsc potencjalnych nieszczelności. Jednocześnie organ zauważył, iż jakkolwiek wcześniejszego remontu tarasu przynależnego do lokalu nr [...] m.in. w obrębie wpustów dachowych i odwodnień liniowych faktycznie dokonał D. K., to jednak nastąpiło to na mocy porozumienia zawartego w dniu 12.09.2006 r. ze Wspólnotą Mieszkaniową "O.", zaś zgłoszenia na wykonanie tychże robót do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej dokonała ww. Wspólnota. Zdaniem organu odwoławczego, obowiązek przedłożenia ww. ekspertyzy technicznej na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane prawidłowo został nałożony na Wspólnotę MIeszkaniową. Istotne znaczenie ma bowiem okoliczność, że taras przynależny do lokalu nr [...] mieści się na dachu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., na którym znajdują się również elementy instalacji służącej do odprowadzania wód opadowych z całego obiektu, a nie wyłącznie z samego tarasu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa “O." w W., zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 83 c ustawy Prawo budowlane przez jego nieprawidłowe zastosowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy, które miało wpływ na jej wynik, - naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 § 1 k.p.a. przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej przejawiające się w tym, że organ nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, art. 7 k.p.a. przez niepodjęcie przez organ kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w stanie faktycznym niniejszej sprawy, art. 107 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, art. 8 k.p.a. przez wydanie dwóch różnych orzeczeń w analogicznym stanie faktycznym pomiędzy tymi samymi stronami. Skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa zarzuciła, iż w pierwszej kolejności – zgodnie z literalnym brzmieniem art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego - tzn. inwestor, a dopiero w sytuacji, gdy jego ustalenie jest niemożliwe, obowiązek może być nałożony na właściciela lub zarządcę obiektu. Strona skarżąca wskazała, że taras przynależy do lokalu nr 27, co wprost wynika z treści księgi wieczystej, a rury, korytka i wpusty dachowe, o których pisze organ w uzasadnieniu postanowienia, nie służą odprowadzaniu wód z całego obiektu. Brak jest podstaw do takiego twierdzenia, w szczególności w sytuacji zabudowania przez właściciela tarasu ogrodem zimowym i wykonania przez niego remontu tarasu. Zdaniem skarżącej, skutkiem prac remontowych było zniszczenie istniejących na tej powierzchni instalacji odwadniających, a nowe zostały zbudowane wadliwie, na skutek czego doszło do zalewania lokalu znajdującego się pod tym tarasem. Skarżąca Wspólnota MIeszkaniowa stwierdziła, iż taras stanowi wyłączną własność właścicieli lokalu nr [...]. Wskazała, że to na właścicielu tego lokalu ciąży obowiązek utrzymania go w należytym stanie technicznym, co dotyczy także instalacji odwadniającej taras. Instalacja ta służy bowiem tylko tej części budynku, a nie części wspólnej budynku. W ocenie skarżącej, w przypadku gdy znany był inwestor, którego działanie spowodowało zalewanie lokalu oraz właściciel, nieprawidłowe było nałożenie obowiązku wykonania ekspertyzy na Wspólnotę. Zdaniem skarżącej, naruszenie przepisów prawa materialnego wynikało z niewłaściwego ustalenia przez organy obu instancji stanu faktycznego sprawy. Podstawowym błędem organów było uznanie, że sprawa dotyczy instalacji odwadniającej budynki nr [...] i [...], a nie instalacji odwadniających taras. Ponadto, z treści uzasadnienia postanowienia wynika, że ustalenia te poczynione zostały na podstawie oświadczeń właściciela lokalu nr [...] oraz dokumentacji zdjęciowej, a dowody te nie są wystarczające. Zdaniem skarżącej, twierdzenia te powinny zostać zweryfikowane przez przeprowadzenie w sprawie dalszych dowodów, w szczególności przez dokonanie oględzin. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpatrywanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Sąd kontrolował postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.W. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...], nakładające na Wspólnotę Mieszkaniową “O." obowiązek wykonania i przedstawienia ekspertyzy technicznej określającej przyczyny zalewania lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] z tarasu przynależnego do lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. w zakresie szczelności instalacji hydroizolacyjnej, stanowiącej system odwodnieniowy budynków przy ul. [...] i [...]. Materialnoprawną podstawę wydanego w niniejszej sprawie postanowienia organu nadzoru budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania i przedstawienia ekspertyzy technicznej stanowił art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Postanowienie wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w przepisach Prawa budowlanego bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadni wszczęcie takiego postępowania. Obowiązki wynikające z tego przepisu mogą być nałożone wyłącznie na podmioty w nim wymienione, wobec czego uznać należy, że stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w tym trybie jest wyłącznie uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W rozpatrywanej sprawie stwierdzić należy, iż jeśli zaistniała uzasadniona wątpliwość co do stanu technicznego budynku w zakresie szczelności instalacji hydroizolacyjnej stanowiącej system odwodnieniowy, to adresat kwestionowanego postanowienia został określony prawidłowo. Wadliwie funkcjonująca instalacja należy bowiem do części wspólnej budynku. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie przyczyn zalewania lokalu nr [...], znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W., usytuowanego pod tarasem przynależnym do lokalu nr [...], znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. Przez taras ten, urządzony na dachu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., przeprowadzony jest system rur, korytek i wpustów dachowych, służący do odprowadzania wód opadowych z dachów budynków przy ul. [...] i [...] w W. Tego rodzaju instalacja odwadniająca zalicza się do wspólnych części budynku, za utrzymanie których w należytym stanie odpowiada właściciel lub zarządca budynku. Przedłożona w toku postępowania opinia sporządzona w dniu 24 października 2010 r. przez mgr inż. budownictwa lądowego A. S. zawiera ustalenia, jakich dokonano w zakresie przeprowadzonej na tarasie próby wody, w trakcie której nastąpił gwałtowny przeciek wody do lokalu nr [...]. Po spuszczeniu wody zostało wykryte, że korytko odwadniające najprawdopodobniej posiada nieszczelność w pobliżu wpustu oraz przy jego końcu przy ścianie, co jednak nie wyklucza możliwości istnienia nieszczelności w innych miejscach. A zatem, zgodzić się należy, iż niezbędne jest wykonanie ekspertyzy technicznej określającej przyczyny zalewania lokalu nr [...] znajdującego się w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W. w zakresie szczelności instalacji hydroizolacyjnej stanowiącej system odwodnieniowy budynków przy ul. [...] i [...], który usytuowany jest na przedmiotowym tarasie, a obowiązek przedłożenia ww. ekspertyzy został prawidłowo nałożony na skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową. Taras przynależny do lokalu nr [...] mieści się bowiem na dachu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., na którym znajdują się również elementy instalacji służącej do odprowadzania wód opadowych z całego obiektu. Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.