VII SA/Wa 654/14

WyrokWSA w Warszawie2014-10-22

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Krystyna Tomaszewska, Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na uruchomienie pracowni rentgenowskiej, oparte na rzekomym rażącym naruszeniu prawa (niezachowanie minimalnej odległości źródła promieniowania od ściany), jest uzasadnione, jeśli nie wykazano oczywistości naruszenia, charakteru przepisu oraz skutków społeczno-ekonomicznych tego naruszenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego stwierdzającą nieważność decyzji zezwalającej na uruchomienie pracowni rentgenowskiej oraz poprzedzającą ją decyzję, uznając, że organ nie wykazał rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Brak było wystarczającego wyjaśnienia, w jakim stopniu i z jakimi skutkami naruszono przepis dotyczący odległości źródła promieniowania, a także zignorowano dowody wskazujące na spełnianie wymogów bezpieczeństwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi NZOZ [...] sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego (GIS), która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (PWIS) zezwalającej na uruchomienie pracowni rentgenowskiej. GIS uznał, że decyzje PWIS naruszały § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia, nie zapewniając minimalnej odległości 1,5 metra między źródłem promieniowania a ścianą. Skarżąca spółka zarzuciła GIS m.in. niewłaściwe zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i brak wykazania rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Główny Inspektor Sanitarny (dalej GIS) decyzją z dnia [...]lutego 2014 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku NZOZ [...] Sp. z o.o. w[...] o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...], stwierdzającej nieważność decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...]zezwalającej na uruchomienie pracowni rentgenowskiej w zakresie diagnostyki medycznej - ogólno-diagnostycznej, w której zainstalowany jest następujący typ aparatu: aparat rtg do zdjęć (stół i statyw) oraz postanowienia [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2012 r. uzgadniającego przedłożony projekt pracowni rentgenowskiej w zakresie higieny radiacyjnej - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej [...]PWIS) postanowieniem z dnia [...] października 2013 r uzgodnił - w zakresie higieny radiacyjnej - projekt pracowni rentgenowskiej przedłożony przez Centrum Medyczne [...]. Następnie w dniu [...] listopada 2012r po przeprowadzonej kontroli [...]PWIS wydał decyzję Nr [...]zezwalającą na uruchomienie pracowni rtg w zakresie diagnostyki medycznej - ogólno-diagnostycznej, w której zainstalowany jest następujący typ aparatu: aparat rtg do zdjęć (stół i statyw). [...]PWIS zwrócił się do Głównego Inspektora Sanitarnego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności swojej decyzji wskazując na wadę decyzji, którą jest niezapewnienie odpowiedniej odległości źródła promieniowania od najbliższej ściany. Główny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...]grudnia 2013 r. znak: [...] stwierdził nieważność decyzji [...]PWIS z dnia [...] listopada 2012r oraz postanowienia [...]PWIS z dnia [...] października 2012 r. uzgadniającego projekt pracowni rentgenowskiej. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. wniósł NZOZ [...] Sp. z o. o. w[...]. Rozpatrując ponownie sprawę Główny Inspektor Sanitarny wskazał, że zgodnie z § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpiecznej pracy z urządzeniami radiologicznymi (Dz. U. Nr 180, poz. 1325) aparaty rentgenowskie w pracowni rentgenowskiej instaluje się tak, aby odległość źródła promieniowania (ogniska lampy) od najbliższej ściany wynosiła, co najmniej 1,5 metra przy pionowym kierunku wiązki promieniowania. Tymczasem decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] listopada 2012r oraz postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2012 r. sankcjonowała sytuację, w której odległość ta nie została zachowana. Wymogi określone w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa oraz ochronę życia i zdrowia ludzi dlatego decyzje administracyjne wydane z naruszeniem prawa, które może skutkować zmniejszeniem ochronny zdrowia obywateli, należy uznać na wydane z rażącym naruszeniem prawa. Ponieważ decyzja kontrolowana w trybie nadzorczym była poprzedzona postanowieniem uzgadniającym projekt pracowni rentgenowskiej w zakresie higieny radiacyjnej dlatego należało również stwierdzić nieważność tego postanowienia, które jest w sposób oczywisty niezgodne z prawem. Odnosząc się do zarzutu braku wskazania strony w decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. Główny Inspektor Sanitarny przyznał, że wskazanie strony nie było wystarczająco jasne i precyzyjne. Jednak z osnowy zaskarżonej decyzji, jak i z adresatów, do których decyzja została wysłana wynika, że stroną była spółka NZOZ [...] Sp. z o. o. w [...]. Zdaniem organu odwoławczego zarzuty dotyczące naruszenia art. 8 k.p.a. są niezasadne. Prowadzenie przez stronę działalności w oparciu o decyzję administracyjną jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji w sytuacji stwierdzenia wydania jej z rażącym naruszeniem prawa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2014 r., wniósł NZOZ [...]Sp. z o.o. w [...] domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z uwagi na jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa, 2) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia podstaw faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia oraz nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. 3) art. 8 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. poprzez stwierdzenie nieważności decyzji po miesiącach zgodnego z prawem, służącego społeczeństwu i pacjentom funkcjonowania pracowni RTG i narażenie skarżącego na ogromne koszty mimo wcześniejszego akceptowania projektu pracowni RTG i jego wykonania oraz odbioru szeregiem aktów organów administracji publicznej, co miało istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, 4) art. 7, art. 11 i art. 77 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik postępowania, w szczególności poprzez dokonanie uproszczonej, jednostronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i nieuwzględnienie słusznego interesu strony, niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności występujących w niniejszej sprawie oraz nierozpatrzenie całego materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie są decyzje Głównego Inspektora Sanitarnego wydane w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności, które ma charakter nadzwyczajny, a jego celem jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętej kwalifikowaną wadą nieważności. W rozpatrywanej sprawie, Główny Inspektor Sanitarny ustalił, iż kontrolowana w trybie nadzoru decyzja zezwalająca na uruchomienie pracowni rentgenowskiej oraz poprzedzające ją postanowienie uzgadniające przedłożony projekt pracowni rentgenowskiej w zakresie higieny radiacyjnej naruszają przepis § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpiecznej pracy z urządzeniami radiologicznymi (Dz. U. Nr 180, poz. 1325). Zgodnie z powołanym przepisem aparaty rentgenowskie w pracowni rentgenowskiej instaluje się tak, aby odległość źródła promieniowania (ogniska lampy) od najbliższej ściany wynosiła, co najmniej 1,5 metra przy pionowym kierunku wiązki promieniowania. Tymczasem kwestionowana decyzja [...]PWIS z dnia [...] listopada 2012 r. oraz postanowienie [...]PWIS z dnia [...] października 2012 r. sankcjonują sytuację, w której odległość ta nie została zachowana. Zdaniem organu nadzorczego wymogi określone w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa oraz ochronę życia i zdrowia ludzi dlatego decyzje administracyjne wydane z naruszeniem prawa, które może skutkować zmniejszeniem ochrony zdrowia obywateli, należy uznać za wydane z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu przedstawiona przez organ argumentacja i przywołane naruszenie przepisu § 8 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia nie wyczerpują przesłanki rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Uzasadnienie decyzji GIS jest lakoniczne i nie wynika z niego, aby organ zapoznał się z dokumentacją załączoną do kwestionowanej decyzji. Główny Inspektor Sanitarny nie wyjaśnił na jakiej podstawie stwierdził, że kwestionowana decyzja [...]PWIS z dnia [...] listopada 2012 r. oraz postanowienie [...]PWIS z dnia [...] października 2012 r. sankcjonują sytuację, w której nie została zachowana odległość wskazana w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpiecznej pracy z urządzeniami radiologicznymi. Brak jest także wyjaśnienia o ile została przekroczona niezachowana odległość i jakie są następstwa jej przekroczenia dla bezpieczeństwa osób przebywających w pracowni. Z akt sprawy wynika, że przed wydaniem kontrolowanej decyzji zostały przeprowadzone wszystkie badania i kontrole poziomów radiacji które wykazały, że zaprojektowana pracownia rentgenowska spełnia wymogi jej funkcjonowania i korzystania z aparatu rentgenowskiego. Kontrola przeprowadzona przez pracowników [...]PWIS w dniu 7 listopada 2012 r. potwierdziła, że pracownia rentgenowska spełnia wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 lutego 2011 r. w sprawie warunków bezpiecznego stosowania promieniowania jonizującego dla wszystkich rodzajów ekspozycji medycznej (Dz. U. nr 51, poz. 265 ze zm.) oraz z dnia 21 sierpnia 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpiecznej pracy z urządzeniami radiologicznymi (Dz. U. nr 189, poz. 1325 ). Główny Inspektor Sanitarny całkowicie pominął wskazane dowody w kontekście oceny rażącego naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmowany jest pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok NSA z dnia 31.10.2008 r, II OSK 1306/07, wyrok NSA z dnia 17.07.2008 r, II OSK 888/07, wyrok NSA z dnia 30.11.1999 r, V S.A. 876/99, Lex nr 50137, wyrok NSA z dnia 15.02.1999 r, II S.A. 1288/98, Lex nr 41908 ). W świetle powołanych wyżej wyroków stwierdzić należy, że ani oczywistość naruszenia prawa, ani nawet charakter przepisów które zostały naruszone nie są wystarczające wyłącznie do uznania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa, które może mieć miejsce tylko wyjątkowo wtedy, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji. Przed stwierdzeniem nieważności decyzji niezbędne jest zatem dokonanie oceny skutków społeczno –ekonomicznych, które wywołuje decyzja. Skutki które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Zdaniem Sądu w zaskarżonej decyzji organ nie wykazał naruszenia prawa w zakresie kwalifikowanym, ani związku tego naruszenia z ostatecznym rozstrzygnięciem zawartym w kontrolowanej decyzji. Ponownie rozpatrując sprawę Główny Inspektor Sanitarny powinien dokładnie wyjaśnić na czym polega rażące naruszenie § 8 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia oraz odnieść się do zarzutów skarżącego. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 w zw. z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło