VII SA/Wa 654/22

WyrokWSA w Warszawie2022-06-23

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Grzegorz Rudnicki, Anna Milicka - Stojek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może zastosować art. 71a Prawa budowlanego do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli zmiana ta nastąpiła przed dniem wejścia w życie tego przepisu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy wadliwie zastosowały art. 71a Prawa budowlanego. Przepis ten nie ma zastosowania do zmian sposobu użytkowania dokonanych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej Prawo budowlane z dnia 16 kwietnia 2004 r. W takich przypadkach należy stosować przepisy dotychczasowe. Organy nie ustaliły w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, w szczególności daty dokonania zmiany sposobu użytkowania, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie właściwej podstawy prawnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego, mieszkalnego sposobu użytkowania lokalu nr 1 w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, użytkowanego obecnie na cele biurowe, bez wymaganego zgłoszenia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania z uwagi na nieprzedłożenie przez skarżącego wymaganych dokumentów. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów K.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a także wadliwe zastosowanie art. 71a Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, asesor WSA Anna Milicka - Stojek (spr.), , Protokolant ref. stażysta Edyta Cichecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] maja 2021 r. nr [...]; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. Z. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "organ" lub "WINB") decyzją z [...] lutego 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej jako "PINB") z [...] maja 2021 r. nr [...] nakazującą R.Z. (dalej jako "skarżący") przywrócenie poprzedniego (mieszkalnego) sposobu użytkowania lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na dz. nr [...] przy ul. [...] użytkowanego obecnie na cele biurowe, bez wymaganego przepisami prawa zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wydział Architektury i Budownictwa [...] w dniu 3 stycznia 2020 r. wystąpił do PINB o przeprowadzanie kontroli legalności zmiany sposobu użytkowania nieruchomości położonej przy ul. [...]. PINB w dniu 13 marca 2020 r. zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr [...] na cele biurowe w przedmiotowym budynku mieszkalnym, zaś w dniu 8 stycznia 2021 r. dokonano oględzin ww. lokalu, a ustalenia z oględzin zawarto w protokole nr [...] PINB postanowieniem z [...] lutego 2021 r. nr [...] wstrzymał użytkowanie lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym - dwulokalowym przy ul. [...] w [...] i nałożył na skarżącego obowiązek przedstawienia następujących dokumentów: opisu i rysunku określającego usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania, zwięzłego opisu technicznego określającego rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkość i rozkład obciążeń i danymi technologicznymi, oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania budynkiem na cele budowlane; zaświadczenia Prezydenta [...] o zgodności sposobu użytkowania obiektu budowlanego budynku z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, opinii rzeczoznawców do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, do spraw sanitarnohigienicznych oraz do sprawa bezpieczeństwa i higieny pracy, dotyczące zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania. PINB w dniu 19 marca 2021 r. ponownie dokonał kontroli na przedmiotowej nieruchomości, a ustalenia dokonane podczas czynności zawarto w protokole nr [...]. PINB decyzją z [...] maja 2021 r., działając na podstawie art. 71a ust. 4 w zw. z art. 71a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.b.", nakazał skarżącemu przywrócenie poprzedniego (mieszkalnego) sposobu użytkowania lokalu nr 1 z uwagi na nieprzedłożenie przez zobowiązanego w wyznaczonym terminie wszystkich dokumentów wymienionych w postanowieniu z [...] lutego 2021 r. WINB decyzją z [...] lutego 2022 r., po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymał w mocy decyzję z [...] maja 2021 r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że postawą do wydania tej decyzji są ustalania dokonane podczas oględzin i czynności kontrolnych na nieruchomości w dniu 8 stycznia 2021 r., w toku których ustalono, że lokal nr [...] znajduje się w poziomie parteru budynku mieszkalnego dwulokalowego. Wejście do lokalu nr [...] znajduje się na bocznej - południowej elewacji. Lokal nr [...] w dniu kontroli składa się z pokoi biurowych (szt. 3) wyposażonych w meble biurowe, pokoje niezamykane drzwiami od strony korytarza przy wejściu bez wiatrołapu, ponadto w lokalu znajduje się pomieszczenie recepcji. W protokole podano cyt.: "Wg oświadczenia P. R. Z. lokal nr [...] został przez niego zakupiony w 2006 r. [...] w momencie zakupu lokalu użytkowany był jako działalność siedziba firmy naprawiającej wagi (urządzenia miernicze). Po zakupie lokalu obecny właściciel przystąpił do wykonania robót budowlanych - remontowych dostosowujących lokal do potrzeb biurowych. Obecnie w lokalu swoje siedziby posiadają firmy "[...]". W dniu kontroli i oględzin właściciel lokalu nr 1 nie okazał dokumentacji - projektu związanego z wykonywanymi robotami budowanymi, ani zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania przez poprzedniego właściciela oraz dla stanu obecnego. Lokalu użytkowany jak biurowy". W dniu 19 marca 2021 r. dokonano kolejnej kontroli i jak wynika ze sporządzonego podczas niej protokołu nr [...]: "W dniu kontroli lokal nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym użytkowany jako biura. Obecni pracownicy j.w. w tym kierownik biura P. K. T.. Biorąc powyższe pod uwagę lokalu nr [...] j.w. jest użytkowany pomimo postanowienia o wstrzymaniu użytkowania postanowieniem j.w.". WINB wskazał dalej, że postanowieniem z [...] grudnia 2021 r. zlecił przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego poprzez przeprowadzenie, na podstawie art. 81 ust. 4 w zw. z art. 81a P.b. doraźnej kontroli (bez informowania stron postępowania) w celu ustalenia aktualnego stanu faktycznego sprawy zmiany sposobu użytkowania lokalu na cele biurowe w budynku mieszkalnym. PINB w dniu 13 grudnia 2021 r. dokonał tej kontroli, zaś w protokole z oględzin wskazano: "Kontrola odbyła się jedynie z zewnątrz budynków. Właściciel nieobecny. Pani przebywająca na recepcji nie udostępniła lokalu nr [...] do kontroli. Nie udzielono zgody na wykonanie zdjęć wewnątrz lokalu". Mając powyższe na uwadze WINB zauważył, powołując się na art. 71 ust. 1 i ust. 2 P.b., że zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego jest podjęcie w nim takiej działalności, do której mają zastosowanie inne normy z zakresu bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź dotyczące wielkości lub układu obciążeń, aniżeli normy, które miały zastosowanie względem dotychczasowego sposobu użytkowania. Z dokumentów załączonych do pisma Urzędu m.st. Warszawy z 8 listopada 2021 r. jednoznaczne wynika natomiast, że przedmiotowy obiekt wcześniej miał charakter budynku mieszkalnego jednorodzinnego (zaświadczenie z 1 czerwca 1960 r., czy projekt instalacji centralnego ogrzewania). Zatem zmiana funkcji lokalu z mieszkalnej na usługową (biurową) będzie zmianą, o której mowa w art. 71 P.b. W tej sytuacji PINB słusznie uznał, że w sprawie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu, co uzasadniało wszczęcie procedury legalizacyjnej. Zgodnie natomiast z art. 71a P.b., w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia: 1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części; 2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2. Następnie po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i - w przypadku stwierdzenia jego wykonania - w drodze postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. W przypadku zaś niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, organ nadzoru budowlanego, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący wywiązał się w pełni z obowiązku nałożonego postanowieniem z [...] lutego 2021 r., choć termin przedłożenia żądanych przez PINB dokumentów upłynął w dniu 22 kwietnia 2021 r. W toku postępowania odwoławczego przy piśmie z 2 sierpnia 2021 r. przedłożono co prawda dodatkowo rysunek stanowiący inwentaryzację architektoniczną, ukazującą położenie budynku na działce, niemniej nadal nie złożono opinii rzeczoznawców do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, do spraw sanitarnych oraz do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczących zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania. Dodatkowo podczas czynności kontrolnych w dniu 19 marca 2021 r. ustalono, że omawiany lokal nadal jest użytkowany mimo wstrzymania jego użytkowania postanowieniem z [...] lutego 2021 r. Uzasadniało to wydanie decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania opisywanego obiektu. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu WINB wskazał, że choć PINB nie określił jaki był pierwotny sposób użytkowania obiektu, w szczególności tego czy lokal ten był lokalem mieszkalnym, to jednak mimo braku całości dokumentacji możliwe jest określenie funkcji mieszkalnej budynku. W tej sytuacji, skoro skarżący nie przedłożył wszystkich dokumentów wymienionych w postanowieniu z [...] lutego 2021 r., jak również nadal użytkował obiekt pomimo jego wstrzymania, organ był zobowiązany do nakazania przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję, skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji, zarzucając organom naruszenie: 1. art 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", poprzez zaniechanie zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; 2. art. 7 K.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego; 3. art 6 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia prawidłowej podstawy prawnej wydanych decyzji; 4. art 71a P.b. poprzez jego zastosowanie, gdyby na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego okazało się, że zastosowanie powinny mieć przepisy obowiązujące przed wejściem w życie art. 71a P.b. 5. art 15 K.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w przypadku zmiany sposobu korzystania z obiektu budowlanego kluczowe jest ustalenie daty dokonania takiej zmiany. Od tego bowiem zależy, jakie przepisy będą podstawą prowadzenia ewentualnego postępowania legalizacyjnego. Organy obu instancji nie przeprowadziły w tym zakresie jakiegokolwiek postępowania dowodowego. WINB ustalił jedynie w oparciu o uzupełnione dowody, że w dniu 1 czerwca 1960 r. lokal zawierał powierzchnię mieszkalną. Tymczasem pomiędzy 1 czerwca 1960 r. a datą, w której PINB stwierdził, że lokal jest wykorzystywany na cele biurowe nastąpiła czterokrotna zmiana przepisów regulujących konsekwencje dokonania zmiany sposobu korzystania z obiektu budowlanego. Za każdym razem przepisy przejściowe regulowały zasady stosowania wcześniejszych lub nowych regulacji. Z kolei art. 71a P.b., który był podstawą rozstrzygnięć organów wszedł w życie w dniu 31 maja 2004 r. i nie stosuje się go do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie wspomnianej ustawy. Organy obu instancji miały przy tym świadomość, że w dniu zakupu przez obecnego właściciela, lokal ten był przeznaczony na cele biurowe. Fakt ten wynika z oświadczenia właściciela złożonego podczas pierwszych oględzin lokalu. Mimo tego organy nie ustaliły kiedy nastąpiła zmiana sposobu użytkowania przyjmując, bez jakiejkolwiek podstawy dowodowej, że zmiana taka nastąpiła w okresie, do którego zastosowanie znajdzie art. 71a P.b. Zaniechanie ustalenia ww. daty stanowi, w ocenie skarżącego, oczywiste naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. Skarżący zauważył również, że WINB nie odniósł się do zarzutów odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Kwestionowaną decyzją WINB utrzymał w mocy decyzję PINB nakazującą skarżącemu na podstawie art. 71a ust. 4 P.b. przywrócenie poprzedniego (mieszkalnego) sposobu użytkowania lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...] w W. użytkowanego obecnie na cele biurowe, bez wymaganego przepisami prawa zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Jak wynika z akt sprawy na wcześniejszym etapie postępowania PINB postanowieniem wydanym na podstawie art. 71a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 P.b. wstrzymał użytkowanie ww. obiektu oraz nałożył na skarżącego obowiązek przedstawienia określonych dokumentów, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia postanowienia. Zatem podstawą materialnoprawną decyzji był aktualnie obowiązujący art. 71a ust. 4 P.b. Przepis ten niewątpliwie obowiązywał w dacie wszczęcia postępowania oraz w dacie wydania decyzji kończącej postępowanie. Jednak określenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie można było dokonać z pominięciem normy intertemporalnej zawartej w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 93, poz. 888). Zgodnie z tym przepisem, przepisu art. 71a, ustawy o której mowa w art. 1, nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W takich przypadkach stosuje się przepisy dotychczasowe. Zasadny jest więc zarzut skargi przedwczesnego zastosowania art. 71a ust. 1-4 P.b. z uwagi na brak odniesienia się do art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane. Skoro tryb usuwania samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku mógł być przeprowadzony na innej, niż zastosowana, podstawie prawnej, konieczne było uchylenie nie tylko zaskarżonej decyzji, ale także decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie Sądu, materiał zgromadzony w sprawie, kwestionowany przez skarżącego nie był wystarczający, aby stwierdzić, że prawidłowe jest zaskarżone rozstrzygnięcie. Zabrakło dostatecznych ustaleń faktycznych. W tym kontekście kluczowe z punktu widzenia istoty sprawy było zaniechanie dokładnego wyjaśnienia przez organy obu instancji okresu w jakim doszło do zmiany użytkowania spornego obiektu, by móc następnie zastosować właściwy przepis prawa materialnego. WINB swoje ustalenia poprzestał bowiem na uzyskanych przy piśmie Urzędu [...] z 8 listopada 2021 r. dokumentach, tj. zaświadczeniu z 1 czerwca 1960 r. i projekcie instalacji centralnego ogrzewania. Z powyższych dokumentów wywiódł, że skoro budynek przy ul. [...] miał składać się z dwóch samodzielnych lokali, przy czym lokal usytuowany na parterze oznaczony nr składa się z czterech izb: trzech pokoi, kuchni, łazienki, przedpokoju i szafy przykuchennej o łącznej powierzchni użytkowej 65,39 m2 w tym mieszkalnej 54,79m2, to oznacza to, że pierwotną funkcją lokalu była funkcja mieszkalna. Poza tym nie podjęto już żadnych czynności ukierunkowanych na wyjaśnienie, od kiedy użytkowanie spornego obiektu stanowiło zmianę sposobu użytkowania. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu odnosił się głównie jedynie do nieprzedłożenia przez skarżącego kompletnej dokumentacji niezbędnej do legalizacji. Kwestii istotnych (zwłaszcza w aspekcie czasowym) nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący także organ odwoławczy. Co natomiast istotne, podczas pierwszej kontroli przeprowadzonej na nieruchomości w dniu 8 stycznia 2021 r. skarżący wskazywał, że w dacie zakupu przedmiotowego lokalu w 2006 r., lokal ten już użytkowany był jako biurowy. Z kolei w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji podniósł dodatkowo, że w umowie użytkowania wieczystego, która obejmuje m.in. korzystanie z przedmiotowego lokalu, Miasto [...] oddało nieruchomość do wykorzystywania na cele mieszkalne i usługowe. W tej sytuacji w ocenie Sądu, nie można przyjąć, że ustalono w sposób niebudzący wątpliwości istotną w sprawie okoliczność dotyczącą czasu, w jakim dokonano zmiany użytkowania spornego obiektu, oraz ostatniego legalnego sposobu jego użytkowania - co ma znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. W efekcie Sąd podzielił podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. przez zaniechanie dokonania istotnych czynności dowodowych, zmierzających do ustalenia kiedy nastąpiła zmiana sposobu użytkowania obiektu w odniesieniu do jego ostatniego legalnego sposobu. Przepisy te nakładają na organy obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co należy rozumieć jako nakaz przeprowadzenia niezbędnych czynności umożliwiających kompleksowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Obligują one nie tylko do wyczerpującego zebrania, ale i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organ uchybił powyższym obowiązkom. Prowadząc postępowanie administracyjne organy obowiązane są podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w oparciu o takie wyczerpujące ustalenia, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, mogą załatwić sprawę. Ustalenia organów muszą znajdować potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Poprzestanie przez organy na obecnie zebranym materiale dowodowym, który nie wyjaśnił wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, należało uznać za naruszenie przepisów postępowania. Prawidłowe postępowanie dowodowe musi się odnosić do faktów, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy. Nieustalenie okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy oznacza, że podjęte rozstrzygnięcie obarczone jest wadą, jako rezultat dowolnej, nie zaś swobodnej oceny dowodów. Rozpatrzenie całego materiału dowodowego, powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym rozstrzygnięcia (art. 107 § 3 K.p.a.), w którym organ ma obowiązek wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Skoro w niniejszej sprawie organy nie ustaliły istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych zasadne jest twierdzenie, że stan faktyczny ustalony został w sposób dowolny. Wadliwości postępowania przez PINB nie usunął również organ odwoławczy, powtarzając ustalenia i wyrażając niewystarczającą ocenę prawną w tym zakresie. Jest to wadliwość istotna, która może mieć wpływ na wynik sprawy. Jeśli stan faktyczny niniejszej sprawy wyczerpuje hipotezę art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, tzn. zmiana sposobu użytkowania lokalu dokonana została przed dniem wejścia w życie ww. ustawy, to do takiej zmiany nie stosuje się art. 71a ust. 1-4 P.b., który został dodany do ustawy - Prawo budowlane z dniem 31 maja 2004 r. Do takiego przypadku, z mocy ww. art. 2 ust. 3 zdanie drugie, stosuje się przepisy dotychczasowe. Tymi przepisami dotychczasowymi są obowiązujące w zakresie samowolnej zmiany sposobu użytkowania, do dnia wejścia w życie noweli, przepisy art. 71 ust. 3 oraz stosowane odpowiednio art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 P.b. Mimo takiej sytuacji faktyczno-prawnej, problem wyboru właściwej, z punktu widzenia art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, podstawy materialnoprawnej, nie został w ogóle rozważony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji PINB. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy powinny poczynić ustalenia faktyczne co do czasu dokonanych zmian sposobu użytkowania i w zależności od tego dokonać oceny, czy miały charakter samowolny na podstawie przepisów obowiązujących w czasie dokonanej zmiany sposobu użytkowania, a jeżeli tak, to należało wdrożyć postępowanie legalizacyjne przy zastosowaniu adekwatnych w tym zakresie norm, uwzględniwszy, że postępowanie uregulowane w art. 71a P.b. możliwe jest wyłącznie w odniesieniu do samowolnych zmian sposobu użytkowania dokonanych od 31 maja 2004 r. Natomiast do samowolnych zmian sposobu użytkowania dokonanych przed tą data, zastosowanie mają przepisy ustawy - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do 31 maja 2004 r. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 2 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy, na które to koszty składa się wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 500 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło