VII SA/Wa 656/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2010r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2010 r. działając na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane ( Dz. U. nr 38 poz., 229 ) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071), po rozpoznaniu sprawy legalności budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid. [...] (obecnie działka nr ewid [...] obr. [...]) przy ulicy [...] w P. w celu doprowadzenia w.w obiektu do stanu zgodnego z prawem nakazał współwłaścicielom budynku O. M. i H. M. dokonanie przeróbek w budynku tj.: dokonanie korekty linii rozgraniczającej do wewnątrz działki nr ewid [...], wykonanie ściany ogniowej w linii granicznej z działką nr ewid [...] i muru ogniowego o wysokości 35 cm ponad kalenicę zgodnie z aktualną linią rozgraniczającą, wykonanie przebudowy więźby dachowej, pokrycia dachowego i odprowadzenie wód opadowych na teren działki nr ewid. [...], przełożenie okien połaciowych doświetlających poddasze użytkowe w terminie 9 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił przebieg sprawy jak następuje: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie G. wszczął postępowanie na żądanie właściciela działki nr ewid. [...] (obecnie [...]) T. K. w sprawie legalności w.w budynku mieszkalnego. Organ ustalił, że budynek jednorodzinny na działce ewid. nr [...] powstał przed 1 stycznia 1995 r., a więc zastosowanie w sprawie winny mieć przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Ustalił ponadto, że budynek został zbudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Postanowieniem nr. [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. organ I instancji nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej wykonanego budynku zawierającą inwentaryzację geodezyjną i budowlaną. Złożona przez inwestorów dokumentacja została sporządzona przez osoby ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Z przedłożonej przez inwestorów dokumentacji dotyczącej budynku mieszkalnego przy ul. [...] w P. wynika, to że budynek ten będzie spełniał po wykonaniu robót budowlanych wskazanych w w.w dokumentacji i nakazanych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać tego typu obiekty, a tym samym będzie zdatny do użytkowania po uzyskaniu stosownego pozwolenia. Organ zbadał także czy zachodzi przypadek dla zastosowania art. 37 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. tj. czy spełnione są dwie przesłanki, a więc: 1. czy obiekt budowlany znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę oraz , 2. czy zachodzi niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, - przy czym dla uznania wystąpienia drugiej przesłanki wystarczy stwierdzenie jednego z czterech wymienionych stanów. Organ stwierdził, że jak wynika z załączonej do akt sprawy dokumentacji przedmiotowy obiekt nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Stwierdził ponadto, że zgodnie z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego teren na którym znajduje się przedmiotowa działka objęty jest zabudową mieszkaniową. Uznał tym samym, że nie zachodzą podstawy do zastosowania skutków art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Odwołanie od w.w decyzji do organu II instancji złożył właściciel działki nr ewid. [...] T. K. W wyniku rozpoznania odwołania [...] Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w [...] uchylił decyzję organu I instancji i nakazał: 1. Wykonanie ściany ogniowej w linii granicznej z działką nr ew. [...] i muru ogniowego o wysokości 35 cm ponad kalenicę. Na terenie działki nr ew. [...] odpowiednio w narożniku północnym 0,06m i narożniku południowym 0,12m. nakazano wykonanie zgodnie z aktualną linią rozgraniczającą ściany ogniowej, 2. wykonanie przebudowy więźby dachowej, pokrycia dachowego i odprowadzeń wód opadowych na teren działki nr ew. [...], 3. przełożenie istniejących okien połaciowych doświetlających poddasze użytkowe – w terminie 9 miesięcy od dnia otrzymania decyzji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie G. dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy. W ocenie organu II instancji rozwiązania techniczne przyjęte w ekspertyzie nie naruszają uzasadnionych i chronionych przepisami prawa interesów osób trzecich, w tym skarżącego i czynią zadość wymogom określonym w przepisach prawa. Dla zastosowania rygorystycznych skutków art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. nie wystarczy samo naruszenie warunków techniczno-budowlanych w zakresie usytuowania obiektu w stosunku do granicy nieruchomości. W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ I instancji słusznie – wobec wykluczenie przesłanek z art. 37 ust 1 – zastosował art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. zgodnie, z którym organ administracji wyda decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy podniósł jednak, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie G. wykroczył poza swoje kompetencję orzekając w pkt. 1 nakazanie dokonania korekty linii rozgraniczającej działki [...] (obecnie [...]) i [...] (obecnie [...]), ponieważ spory w zakresie podziału geodezyjnego działek leżą w zakresie kompetencji sądów powszechnych. Tym samym organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł co do istoty sprawy pomijając rozstrzygnięcie dot. korekty linii rozgraniczającej działki [...] i [...], bowiem bez podstawy prawnej było nałożenie obowiązku dokonania linii rozgraniczającej do wewnątrz działki nr ewid. [...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący T. K. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Skarżący zarzucał naruszenie art. 7, 8, 77 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie okoliczności sprawy w szczególności co do pomiarów geodezyjnych nieruchomości, nieuwzględnienie przez organ naruszenia przepisów warunków technicznych odnośnie usytuowania obiektu budowlanego od granicy działki, pominięcie faktu, że Miasto P. zostało wpisane do Rejestru Zabytków po nr [...], a także poprzez błędne zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. bez wskazania właściwych przepisów wykonawczych. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest co do zasady sprawowana co do zgodności z prawem, o czym stanowi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz 1269 ze zm), dalej p.p.s.a Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami oraz powołanymi podstawami prawnymi. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonania oceny zaskarżonego aktu administracyjnego nawet w zakresie wad nie objętych zarzutami podniesionymi w skardze, jednak zawsze jest związany granicami sprawy. Przedmiotem kontroli jest decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nakładająca na inwestora O. M. i H. M. obowiązek wykonania przeróbek w samowolnie wzniesionym budynku mieszkalnym niezbędnych do doprowadzenie przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. W świetle zabranego materiału dowodowego w aktach administracyjnych poza sporem jest, że w.w budynek mieszkalny zlokalizowany na działce przy ul. [...] w P. stanowi tzw. samowolę budowlaną wzniesioną w 1994 r. W sprawie samowoli budowlanej organ rozstrzyga o przesłankach nakazania rozbiórki obiektu samowolnie wybudowanego z uwagi na datę jego wybudowania zgodnie z art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 nr 156 poz. 118 ze zm.) stosując odpowiednie przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Organy ustaliły, że w dacie budowy przedmiotowego obiektu, zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i pokryciu materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 metry od granicy odległość określona powyżej mogłaby ulec zmniejszeniu z tym, że odległość pomiędzy budynkiem projektowanym a istniejącym powinna wynosić co najmniej 8 metrów. Odległości te nie zostały zachowane. W stosunku do budynku gospodarczego skarżącego garaż w konstrukcji szkieletowej został pobudowany w odległości 0,70 metra, jednak z oświadczenia geodety R. P. załączonego do ekspertyzy (k.8-9) w sprawie przebiegu granic między działkami [...] i [...] wynika, że ściana budynku położonego na działce [...] (inwestorów H. i O. M.) na długości 7,60 m wchodzi na działkę [...] stanowiącą własność skarżącego T. K. odpowiednio 6 i 12 cm. Według tych ustaleń stwierdzenie organu, że przedmiotowy budynek jest posadowiony w ostrej granicy i wymaga wykonania ściany ogniowej jest trafny. Sporządzający opinię w wykonaniu przez inwestorki postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010r.,inżynier M. M. wykonał odkrywki i ustalił przekrój istniejącej ściany budynku wykonanej w technologii drewnianej, a następnie wskazał niezbędne do wykonania prace budowlane, zmierzające do przystosowania budynku do obowiązujących przepisów. Obiekt został wybudowany z naruszeniem warunków technicznych obowiązujących w chwili budowy, jednakże dla orzekania o rozbiórce budynku nie ma to decydującego znaczenia. Zgodnie z wyraźnym brzmieniem art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przepisu art. 48 tej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, czyli przed dniem 1 stycznia 1995 r. Do obiektów takich stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc Prawo budowlane z 1974r. W pierwszej kolejności organy winny zbadać czy zachodzą przesłanki uzasadniające rozbiórkę obiektu budowlanego określone w art. 37 ust 1 pkt.2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., a więc czy obiekt budowlany nie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę oraz czy zachodzi niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, przy czym dla uznania wystąpienia drugiej przesłanki wystarczy stwierdzenie jednego z czterech wymienionych stanów. Nakaz rozbiórki z przyczyn określonych w tym przepisie powinien być skierowany tylko wówczas, gdy brak jest możliwości usunięcia określonych w tym przepisie zagrożeń lub pogorszeń na zasadzie art. 40 (wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 1989 sygn. IV SA 83/89). Wobec wykluczenia przesłanek z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. organ prawidłowo podjął działania na podstawie art. 40 w.w ustawy zmierzając do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Wykonanie nałożonych obowiązków zmierza do uzyskania przez inwestora pozwolenia na użytkowanie. Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że częściowe usytuowanie budynku na sąsiedniej działce należącej do skarżącego może być podstawą dochodzenia przez właściciela roszczeń odszkodowawczych w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Zgodnie z wyrokiem NSA z 23 lutego 1994 r. sygn. IV SA 1659/93 obiekt budowlany wzniesiony w wyniku samowoli budowlanej nie spełniający przesłanek orzeczenia przymusowej rozbiórki na podstawie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. podlega wyłącznie rygorom art. 40 cytowanej ustawy, które umożliwiają jego legalizację niezależnie od tego czy został zrealizowany w całości czy w części na cudzej nieruchomości. Przedmiotowy obiekt jest zlokalizowany na terenach zabudowy mieszkaniowej na działkach leśnych, o czym stanowią przepisy Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Ogrodu P. (uchwały nr [...] z dnia [...] listopada 1994 r. i uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r.). Podnoszone przez skarżącego okoliczności pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia tj. uniemożliwienie mu wynajmu budynku gospodarczego zlokalizowanego na jego działce na cele działalności gospodarczej jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem zgodnie z aktualnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego zlokalizowanie zabudowy usługowej w formie oddzielnych budynków towarzyszących zabudowie mieszkaniowej oraz budynków usługowych na wydzielonych działkach jest na terenach mieszkaniowo – usługowych wykluczone (dział II rozdział 13 § 3 Planu). Plan dopuszcza jedynie usługi wbudowane w budynek mieszkalny. Z tych względów skoro skarga nie zasługuje na uwzględnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.