VII SA/Wa 66/11

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 marca 2011 r. po rozpoznaniu wniosku J. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. C. i P. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [....] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić J. C. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 28 lutego 2011 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy J. C., w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawczyni nie kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z mężem utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 9.500,00 złote brutto miesięcznie. Skarżąca wskazała, że posiada samochód osobowy Opel Vectra z 2004 r. oraz że jest współwłaścicielem działki o pow. 0,0550 ha. Oświadczyła także, że posiada oszczędności pieniężne w wysokości 30.000,00 złotych oraz małżonek w wysokości ok. 100.000,00 złotych. Dodała również, że mąż posiada mieszkanie o pow.48,5m ². Wnioskodawczyni zaznaczyła we wniosku, że w ciągu ostatnich trzech lat poniosła wydatki na leczenie w wysokości 50.000,00 złotych. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzono, że wnioskodawczyni jest w stanie samodzielnie ponosić w całości koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu dla siebie i małżonka. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Mając na uwadze powyższe zwłaszcza tj. stan posiadania oraz osiągany stały dochód zarówno przez wnioskodawczynię jak i przez jej małżonka uznano, że do takich osób niewątpliwie nie można jej zaliczyć. Podkreślić należy, że prawo pomocy nie może być nadużywane w sytuacji gdy, strona wnioskująca wraz mężem posiada stały i niemały dochód oraz posiadane środki finansowe. W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni wraz z małżonkiem ma zapewnione potrzeby bytowe o czym świadczy wysokość miesięcznego dochodu jaki wspólnie uzyskują tj. kwotę 9.500,00 złotych brutto miesięcznie. Posiadanie przez wnioskodawczynię zgromadzonych oszczędności oraz miesięcznych dochodów w wyżej wskazanych wysokościach wyklucza możliwość, uznania ją za osobę wykazującą trudności w zakresie zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych i nie będącą w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek środki majątkowe, a w szczególności posiada stały miesięczny dochód, zgromadzone środki finansowe to powinna partycypować w kosztach postępowania sądowego. Mając na uwadze powyższe uznano, że poniesienie kosztów sądowych przez wnioskodawczynię nie spowoduje utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w koniecznym jej i małżonka utrzymaniu. Tym samym uznano, że sytuacja materialna wnioskodawczyni nie uzasadnia przychylenia się do wniosku i przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.