VII SA/Wa 663/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ś. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. Ś. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. J. Ś. ("skarżący"), pismem z 22 lutego 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej. Wraz ze skargą złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, skarżący podał, że błędnie zrozumiał w zaskarżonej decyzji pouczenie o terminie do wniesienia skargi oraz wpływie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Termin ten zrozumiał, jako termin miesięczny, nie zaś jako termin 30-dniowy. Skarżący podkreślił, że w dniu 22 stycznia 2018 r., poinformowany został w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać tej czynności. Z przywołanych przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może znaleźć zastosowanie tylko wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo złożenie, we wskazanym terminie, wniosku przez skarżącego oraz dokonanie czynności, dla której zakreślono termin, nie jest wystarczające dla przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, której uchybił. Niezbędne jest także uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] odebrana została przez skarżącego w dniu 22 stycznia 2018 r. Zatem trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi upłynął skarżącemu w dniu 21 lutego 2018 r. Nie ulega wątpliwości, że skarga J. Ś. nadana została w urzędzie pocztowym w dniu 22 lutego 2018 r. (koperta – karta nr 6 akt sądowych), tj. z uchybieniem terminu do wniesienia skargi. Istota sporu sprowadza się do tego, czy skarżący zachował termin o którym mowa w ww. art. 87 § 1 P.p.s.a., oraz czy w okolicznościach sprawy, skarżący uchybił terminowi do złożenia skargi bez swojej winy (art. 86 § 1 P.p.s.a.). Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt II OZ 712/08, CBOSA). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r., sygn. akt I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12; patrz także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OZ 779/14, npubl.). Jak podaje skarżący we wniosku o przywrócenie terminu, jak również w piśmie z 14 marca 2018 r. (data nadania: 14 kwietnia 2018 r.), iż w dniu 22 stycznia 2018 r., w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej poinformowany został, że wniosek o prawo pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie skarżący nie zachował siedmiodniowego terminu, określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a., do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Z uzasadnienia wniosku oraz z nadesłanego pisma z dnia 14 marca 2018 r., wynika, że ustanie przyczyny, dla której uchybiono dokonaniu czynności nastąpiło w dniu 22 stycznia 2018 r. Przedmiotowa skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została nadana 22 lutego 2018 r., tj. po siedmiodniowym terminie od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że w dniu 22 stycznia 2018 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika sporządził skargę. Należy nadmienić, iż do tut. Sądu wpłynął wniosek skarżącego J. Ś., datowany na dzień 22 stycznia 2018 r., o przyznanie prawa pomocy (wniosek ten został zarejestrowany pod sygn. VII SO/Wa 15/18). Skarżący w ww. wniosku zwrócił się o przyznanie prawa pomocy (poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu), jak stwierdził – celem sporządzenia i wniesienia skargi na przedmiotową decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] W tym miejscu należy podkreślić, że skarga na decyzję organu jest środkiem niesformalizowanym, a zatem może być sporządzona i wniesiona przez stronę osobiście. Wystarczy jedynie, by z treści skargi wynikło, że strona jest niezadowolona z zakwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, a wskazane przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Skarżący w zaskarżonej decyzji został prawidłowo pouczony o możliwości zaskarżenia orzeczenia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Pomimo tego uchybił terminowi do wniesienia skargi. We wniosku o przywrócenie terminu nie wykazał również, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Za okoliczność wyłączającą brak winy strony w uchybieniu terminu nie może zostać uznana kwestia wystąpienia przez skarżącego, w trakcie biegu terminu do złożenia skargi, z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1090/14, publ.). W związku z powyższym, przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, ponieważ strona dopuściła się niedbalstwa. Odnosząc się natomiast do kryterium braku winy, należy uznać, że o braku winy można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W niniejszej sprawie uchybienie terminu nastąpiło z winy skarżącego. Przeszkoda, tj. błędne zrozumienie pouczenia, zamieszczone w zaskarżonej decyzji, a także złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w dacie biegu terminu do wniesienia skargi nie może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do jego wniesienia. Z powyższych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., oraz art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.