VII SA/Wa 665/08

WyrokWSA w Warszawie2008-06-26

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, stwierdzając brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wskazanej w odwołaniu (astma oskrzelowa), może jednocześnie oceniać inne schorzenia pacjenta (przewlekła obturacyjna choroba płuc) pod kątem ich ujęcia w wykazie chorób zawodowych, mimo braku odpowiedniego orzeczenia lekarskiego w tym zakresie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując sprawę o stwierdzenie choroby zawodowej, jest związany zakresem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji oraz orzeczeniami lekarskimi. Nie może samodzielnie oceniać innych schorzeń pacjenta pod kątem chorób zawodowych, jeśli nie dysponuje odpowiednim orzeczeniem lekarskim w tym zakresie, co narusza zasadę dwuinstancyjności i prawidłowego postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
H. R. złożył skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej – astmy oskrzelowej. Skarżący podniósł, że zlekceważono inne jego schorzenia. Postępowanie wykazało, że organy dwukrotnie wydały orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania astmy oskrzelowej, jednak w dokumentacji pojawiła się wzmianka o przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc. Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, oceniając inne schorzenia bez odpowiedniego orzeczenia lekarskiego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i stwierdzono, że nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi H. R. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2008r., nr [...]Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 8 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r, w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), po rozpatrzeniu odwołania H. R. z dnia 26 stycznia 2008r., od decyzji NR [...] z dnia [...] stycznia 2008r., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. o braku podstaw do stwierdzenia u H. R. choroby zawodowej: astmy oskrzelowej, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że dniu 26 czerwca 2006r, do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. wpłynęło, wystawione przez Przychodnię Rejonową SPZOZ w M., zgłoszenie podejrzenie choroby zawodowej u H. R. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w M. wszczął w dniu 13 lipca 2006r. postępowanie w sprawie choroby zawodowej. Następnie na wniosek jednostki orzeczniczej, przeprowadził ocenę narażenia zawodowego i przesłał ją w dniu 19 lipca 2006r., do Poradni Chorób Zawodowych [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. Oddział w W. Ustalono, że przebieg pracy zawodowej, H. R. był następujący: w okresie 1953r.-1959r. zatrudniony był, jako kierowca w przedsiębiorstwie budowlanym, od 1967r. do 1973r. pracował, jako szewc - chałupnik, w latach 1959-1997 prowadził własne gospodarstwo rolne (uprawa zbóż, uprawa ziemniaków, hodowla krów i świń). Podczas rozpatrywania sprawy przez powyższą jednostkę orzeczniczą I stopnia, H. R. został przebadany w Klinice Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. (hospitalizacja w dniach 10-1 5grudnia 2006r.). W dniu 25 maja 2007r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w M. wpłynęło orzeczenie lekarskie NR [...] z dnia [...] maja 2007r. [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w P. Oddział w W. o braku podstaw do rozpoznania u H. R. choroby zawodowej: astmy oskrzelowej. Ponieważ H. R. wniósł wniosek o przeprowadzenie ponownego badania, [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w P. pismem z dnia 21 czerwca 2007r. zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z prośbą o konsultację w/w w trybie odwoławczym. Do pisma dołączono dokumentację pacjenta. W dniu 19 września 2007r. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w P. wystąpił do Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. o przeprowadzenie ponownego badania H. R. w ramach II instancji orzeczniczej, w związku z odwołaniem się w/w od orzeczenia wydanego w ramach I instancji orzeczniczej. H. R. nie wyraził zgody na wyjazd do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. W dniu 18 grudnia 2007r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w M. wpłynęło orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] grudnia 2007r., wystawione przez Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł., w którym stwierdzono brak podstaw do rozpoznania u H. R. choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej. W oparciu o ocenę narażenia zawodowego oraz orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia 7 grudnia2007r, o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w M. wydał w dniu [...] stycznia 2008r. decyzję NR [...] o braku podstaw do stwierdzenia u H. R. choroby zawodowej - astmy oskrzelowej. Od decyzji w/w odwołał się w dniu 26 stycznia 2008r. i podniósł, że decyzja jest dla niego krzywdząca, gdyż został przebadany wyłącznie pod kątem astmy oskrzelowej. Stwierdził, że domaga się zmiany decyzji, gdyż zlekceważono pozostałe, występujące u niego schorzenia, pomimo iż niejedno z nich jest wymienione w wykazie chorób zawodowych. Po rozpoznaniu odwołania zapadła zaskarżona decyzja organ II instancji Organ wskazał, że w oparciu o § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. przy rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeśli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem jej wykonywania. Przypadek podejrzenia choroby zawodowej u H. R. był rozpatrywany przez dwie uprawnione do orzekania jednostki orzecznicze. Lekarze-orzecznicy po zdiagnozowaniu pacjenta, analizie dostarczonej dokumentacji medycznej oraz po zapoznaniu się z oceną narażenia zawodowego wydali orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej. Ponadto organ II instancji stwierdził, że stan zdrowia H. R. świetle orzeczeń lekarskich przemawia za rozpoznaniem u pacjenta przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, H. R. nie spełnia jednak kryteriów diagnostyczno-orzeczniczych wynikających z poz. 5 wykazu chorób zawodowych, stanowiących załącznik do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. Organ wskazał, że pozostałe, stwierdzane u pacjenta schorzenia: nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa i przewlekła niewydolność krążenia nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych, zatem nie ma, zatem podstaw prawnych do rozpatrywania ich zawodowej etiologii. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł H. R., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał, że jego choroba płuc została stwierdzona już w 1996r., kiedy przyznano mu rentę z KRUS. Mimo, że zwracał się do KRUS-u, nie udostępniono mu dokumentacji, która potwierdziłaby tę okoliczność. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Ponadto Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Zdaniem Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania art.15,. 138 k.p.a. w zw. z art. 7, 77, 107 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu prawidłowo, organ drugiej instancji podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, co do tego, że nie ma podstaw do stwierdzenia u H. R. choroby zawodowej - astmy oskrzelowej. Powyższe wynika z orzeczeń lekarskich wydanych w toku niniejszego postępowania. Wskazać należy, że organ prowadzący postępowanie o stwierdzenie choroby zawodowej jest związany rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim, wydanym w trybie § 5 i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Nie może dokonać samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, która prowadziłaby do odmiennego rozpoznania. Rzeczą organu II instancji było rozpoznanie niniejszej sprawy w jej całokształcie ponownie. Organ zobowiązany był jednak mieć na uwadze, że zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. W postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym sprawa. Organ odwoławczy nie może rozpoznawać sprawy w zakresie innym niż to uczynił przed nim organ pierwszoinstancyjny. Oznacza to naruszenie zasady dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt I OSK 451/06 z dnia 23 listopada 2006r, LEX nr 290649). W niniejszej sprawie, w orzeczeniach lekarskich obok stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, zawarto stwierdzenie, że cyt.: Wyniki badań układu oddechowego oraz wywiad chorobowy przemawiają za rozpoznaniem przewlekłej obturacyjnej choroby płuc". Organ pierwszej instancji nie odniósł się do tej okoliczności. Organ drugiej instancji zaś, mimo że nie dysponował orzeczeniem lekarskim w zakresie rozpoznania w/w choroby jako choroby zawodowej, odniósł się do niej przez pryzmat definicji z wykazu chorób zawodowych, zawartej w poz. 5 załącznika do w/w rozporządzenia twierdząc, że skarżący nie spełnia zawartych tam kryteriów diagnostyczno -orzeczniczych. Wskazać należy, za poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 28 listopada 2006r, w sprawie o sygn. akt l OSK 948/06 (LEX nr 314367 ONSAiWSA 2005/6/136), że obowiązkiem organu jest kontrolowanie, czy wydane orzeczenie lekarskie, stanowiące podstawę wydania decyzji, a będące środkiem dowodowym, wyjaśniło istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, wymagające wiadomości specjalnych. W niniejszej sprawie organ drugiej instancji mógłby odnosić się do przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli tylko wówczas gdyby dysponował orzeczeniem lekarskim w przedmiocie podstaw do rozpoznaniu takiej choroby zawodowej. Prowadząc ponownie postępowanie w niniejszej sprawie organ drugiej instancji będzie miał na uwadze powyższe wskazania Sądu, co do wad przeprowadzonego postępowania drugoinstancyjnego. Organ rozważy tryb i zakres uzupełnienia materiału dowodowego w kierunku rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej - przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli.( w tym kontekście organ ustali, czy pojęcie z orzeczeń lekarskich: "przewlekła obturacyjna choroba płuc" jest tożsame z pojęciem w w/w rozporządzeniu - wykaz chorób zawodowych, przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli" w szczególności, czy przewlekła obturacyjna choroba płuc to nowa nazwa obejmująca m.in. przewlekle obturacyjne zapalenie oskrzeli). Ponadto organ będzie miał na uwadze stanowisko skarżącego, że rozpoznanie w/w choroby nastąpiło już w 1994r., tj. przed tym jak skarżący zakończył pracę w gospodarstwie rolnym w 1997r, w związku z badaniami lekarskimi przeprowadzonymi przy procedurze przyznania mu renty w ramach świadczeń KRUS. Rozważy potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego w tym zakresie. Mając na uwadze powyższą argumentację Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło