VII SA/Wa 671/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-04-18
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający dom, nieruchomość rolną i uzyskujący miesięczne dochody w wysokości 4170 zł z emerytury i wynagrodzenia żony, jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniającego przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że dochody skarżącego i jego żony w wysokości 4170 zł miesięcznie, przy braku innych osób na utrzymaniu, pozwalają na zgromadzenie środków na koszty postępowania bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Przyznanie prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów, możliwym tylko w przypadku zagrożenia minimum socjalnego.Stan faktyczny
Skarżący W. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, posiada dom i nieruchomość rolną, a jego miesięczne dochody wynoszą 4170 zł z emerytury i wynagrodzenia żony.Rozstrzygnięcie
Odmówiono W. G. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2011r. znak [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić W. G. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W przedmiotowej sprawie w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi W. G. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, posiada dom o powierzchni 120 m2 oraz nieruchomość rolną (8,5 ha). W. G. utrzymuje się wraz z żoną z dochodów uzyskiwanych z tytułu świadczeń emerytalnych oraz wynagrodzenia żony za pracę w łącznej wysokości 4170 zł miesięcznie.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Stosownie do treści art. 246 ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy też zauważyć, że przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej uczestnictwem w postępowaniu przed sądem administracyjnym (art. 199 ustawy).
Mając na uwadze powołane przepisy oraz sytuację finansową wnioskodawcy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania W. G. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Jak już wskazano, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane tylko wówczas, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Niewątpliwie konieczność zapłaty kosztów sądowych zawsze powoduje uszczerbek i ewentualnie konieczność ograniczenia innych wydatków, jednakże zastosowanie instytucji przyznania prawa pomocy jako wyjątku od zasady ponoszenia przez strony kosztów sądowych jest możliwe tylko w sytuacji powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, nie zaś w przypadku powstania jakiegokolwiek uszczerbku. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Poniesienie przez W. G. kosztów postępowania w niniejszej sprawie takiego uszczerbku nie spowoduje.
Jak wynika ze złożonego wniosku, skarżący wraz z żoną uzyskują dochody w wysokości 4170 zł miesięcznie, nie mają innych osób na utrzymaniu. Mając na uwadze te okoliczności uznano, iż skarżący jest w stanie z uzyskiwanych dochodów zgromadzić środki na poniesienie kosztów postępowania, a poniesienie tych kosztów nie uniemożliwi zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego żony.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło