VII SA/Wa 674/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2007 r. sprawy ze skargi W. L. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, a także postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] lipca 2002r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej W. L. kwotę 100 zł (sto zlotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2003r. Nr [...], na podstawie art. 262 § 2, art. 263 § 2 oraz art. 123 Kpa w związku z art. 81c ust. 4 ustawy Prawo budowlane z 1994r., po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej niewykonania zalecenia zawartego w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...], zobowiązał W. L. i Z. K. do wpłacenia zaliczki w kwocie [...] złotych na pokrycie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż postanowieniem Nr [...] organ nadzoru stopnia powiatowego nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia inwentaryzacji powykonawczej istniejącego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W. wraz z oceną stanu technicznego elementów konstrukcyjnych. Organ wskazał, iż obowiązek ten stał się wymagalny w dniu [...] października 2002r. Do dnia dzisiejszego nie został wykonany. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego W. zażądał od strony zaliczki w określonej wysokości. Ponadto, organ I instancji pouczył strony o możliwości wniesienia zażalenia na w/w postanowienie Nr [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lutego 2007r. Nr [...], na podstawie art. 134 w zw. z art. 141 § 1 i art. 144 Kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., po rozpoznaniu zażalenia W.L., stwierdził niedopuszczalność w/w zażalenia. W uzasadnieniu wskazał, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2004r. o sygn. akt 7/IVSA 3018/03, iż na postanowienie wydane na podstawie art. 262 § 2 Kpa, czyli w przedmiocie nałożenia na stronę zaliczki w określonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania, nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Ponadto organ II instancji wskazał, iż w świetle art. 142 Kpa, w/w postanowienie strona może zaskarżyć w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie w sprawie. W. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...]. Skarżąca wskazała, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. Nie była nigdy żadnym inwestorem. Sporny budynek powstał przed 1938 rokiem, natomiast jej babcia – P. G. w 1938r. weszła w posiadanie w/w budynku na podstawie umowy z ówczesnym właścicielem. Przez cały czas jej rodzina posiadała tytuł prawny do władania spornym budynkiem. Ponadto wskazała, iż na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 1990r. Nr [...] nieruchomość wraz z budynkiem przeszła na własność Miasta W. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego w/w przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej zawartych. Przepis artykuł 135 w/w ustawy stanowi, iż sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przesłanką zastosowania unormowania zawartego w komentowanym przepisie jest stwierdzenie naruszenia prawa materialnego lub procesowego nie tylko w zaskarżonym akcie lub czynności, ale także w aktach lub czynnościach je poprzedzających, jeżeli tylko były one podjęte w granicach danej sprawy. W niniejszej sprawie zachodzi właśnie taka okoliczność. Postanowienie organu I, jaki II instancji pomimo, iż odpowiadają obowiązującym przepisom prawa, zostały wydane w następstwie poprzedzającego je postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. Nr [...], które zapadło z naruszeniem przepisów prawa. W/w postanowienie obarczone wadą prawną zapadło w granicach tej samej sprawy administracyjnej, tj. stanu technicznego budynku przy ul. [...] w W. i miało bezpośredni wpływ na wydanie postanowień (pierwszo- i drugo-instancyjnego) objętych granicami skargi, z którą wystąpiła do Sądu W. L. W związku z powyższym, w niniejszej sprawie Sąd zastosował art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który przyznaje sądom administracyjnym kompetencję kontrolną nie tylko aktów administracyjnych objętych granicami skargi, lecz również aktów administracyjnych wydanych na wcześniejszym etapie postępowania - pod warunkiem, że zostały one wydane w granicach tej samej sprawy administracyjnej. W tym miejscu należy przesądzić, iż zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, bowiem na postanowienie o uiszczenie przez stronę zaliczki wydane w trybie art. 262 § 2 Kpa - zażalenie nie przysługuje. Stanowisko to jest ugruntowane przez doktrynę, jak i orzecznictwo sądowoadministracyjne. Ponadto postanowienie organu I instancji również jest prawidłowe. W/w postanowienia jednak podlegają uchyleniu, ponieważ wada tkwi w poprzedzającym je postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...], które zostało wydane z naruszeniem art. 56 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r. Na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) terenowy organ administracji państwowej przy wykonywaniu zadań określonych ustawą może żądać od inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego oraz od wykonawcy robót budowlanych lub producenta materiałów budowlanych informacji i udostępnienia dokumentów związanych z prowadzeniem robót, przekazaniem obiektu budowlanego do użytku lub utrzymaniem obiektu, opracowania instrukcji eksploatacyjnej dla obiektu lub jego części, dostarczenia technicznych ekspertyz dotyczących projektu, materiałów, robót, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, oraz określić termin ich dostarczenia. Ponadto ustęp 2 powyższego przepisu wskazuje, iż koszty ekspertyz ponosi inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego albo wykonawca robót budowlanych lub producent materiałów budowlanych. A więc komentowany wyżej artykuł w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków, jak również ponoszenia kosztów ekspertyz odnosi się wyłącznie do inwestora, właściciela, zarządcy obiektu budowlanego, wykonawcy robót budowlanych, producenta materiałów budowlanych, nie odnosi się natomiast do użytkowników nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...], kontrolowanym przez Sąd w trybie art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W., na podstawie art. 56 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974r., nałożył określony obowiązek, jak to wskazał w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, na użytkowników posesji przy ul. [...] w Warszawie, tj. W. L. i Z. K. Jak wynika z akt sprawy w/w użytkownicy spornej nieruchomości w dacie wydania kontrolowanego postanowienia nie byli jej właścicielami. Dopiero w skardze skarżąca wskazała, iż od dnia [...] maja 2005r. na podstawie prawomocnego wyroku sądu powszechnego, wraz z bratem Z. K. stali się właścicielami nieruchomości przy ul. [...] w W. Organ administracyjny zatem błędnie skierował do W. L. i Z. K. jako użytkowników, którzy w dacie wydania postanowienia nie byli jeszcze właścicielami budynku przy ul. [...] w W., zobowiązanie do wykonania określonego obowiązku. W świetle art. 56 w/w ustawy organ nie mógł nałożyć takiego obowiązku na użytkowników, ponieważ w katalogu enumeratywnie wymienionych w nim podmiotów brak jest użytkownika jako adresata w/w obowiązku. W związku z powyższym, postanowienie Nr [...] zostało wydane z naruszeniem art. 56 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974r., czyli z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało bezpośredni wpływ na wynik postępowania w przedmiocie nałożenia obowiązku w trybie art. 262 § 2 Kpa, tj. do wpłacenia zaliczki na pokrycie kosztów postępowania przez W. L. i Z. K., a następnie uznanie niedopuszczalności zażalenia na podstawie art. 134 Kpa. W związku z powyższym, pomimo, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z art. 134 Kpa, jak również postanowienie organu I instancji zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 262 § 2 Kpa, to podlegają uchyleniu przez Sąd, ponieważ wada tkwi w postanowieniu bezpośrednio je poprzedzającym wydanym z naruszeniem art. 56 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r., które również podlega uchyleniu, ale ze względu na naruszenie prawa materialnego. Mając powyższe rozważania na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. W punkcie II wyroku orzeczono na podstawie art. 152 w/w ustawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej wyżej ustawy.