VII SA/Wa 679/08

WyrokWSA w Warszawie2008-07-09

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Jolanta Zdanowicz, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instalacja wolnostojącego urządzenia reklamowego, które jest trwale związane z gruntem, wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Instalacja tablic i urządzeń reklamowych, w tym wolnostojących i trwale związanych z gruntem, nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia właściwemu organowi, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę jedynie w drodze decyzji, jeśli istnieją uzasadnione przesłanki wskazujące na zagrożenie bezpieczeństwa, pogorszenie stanu środowiska lub zabytków, pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych lub zwiększenie uciążliwości dla terenów sąsiednich, zgodnie z art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy sprzeciw Prezydenta Miasta do zgłoszenia zamiaru wykonania wolnostojącego urządzenia reklamowego. Organy uznały, że urządzenie to, jako trwale związane z gruntem, wymaga pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA, twierdząc, że instalacja reklamowa wymaga jedynie zgłoszenia, a organy nie rozpoznały sprawy w jej całokształcie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. znak [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania instalacji urządzenia reklamowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej C. Sp. z o.o. w W. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2008r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia z dnia 14 grudnia 2007r. C w W dotyczącego zamiaru wykonania robót budowlanych – montaż wolnostojącego urządzenia reklamowego na terenie działki ew. nr [...] przy ul. [...] w W., lokalizacja nr [...]. W uzasadnieniu sprzeciwu organ wskazał, że projekt wolnostojącego urządzenia reklamowego o wymiarach 6 x 3 m na słupie o wysokości 5 m zawiera wariantowe rozwiązanie, a oba warianty dotyczą reklamy urządzenia trwale związanego z gruntem, co zalicza się do budowli z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wymagającej pozwolenia na budowę z art. 28 Prawa budowlanego. Powołując się na orzecznictwo sądowe, organ stwierdził, że budowa obiektu budowlanego, który nie mieści się w katalogu art. 29 Prawa budowlanego musi być poprzedzona uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o pozwoleniu na budowę, a to uzasadniało wniesienie sprzeciwu do zgłoszenia. Rozpatrujący sprawę w postępowaniu odwoławczym Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2008r. [...] utrzymał w mocy decyzję I instancji podzielając pogląd w niej zawarty. Powołując zapis art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego organ odwoławczy stwierdził, iż postawienie przedmiotowego obiektu tj. konstrukcji nośnej dla zainstalowania dwustronnej tablicy reklamowej o wym. 3 x 6 m i powierzchni użytkowej ekranów 2 x 18 m3 wymaga pozwolenia na budowę. Zdaniem organu odwoławczego do tego przypadku nie ma zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego który dotyczy instalowania urządzeń reklamowych na istniejących obiektach. Organ odwoławczy podkreślił też, że inwestor do zgłoszenia załączył projekt budowlany będący w świetle przepisów załącznikiem do wniosku o pozwolenie na budowę. Skargę sądową na powyższą decyzję wniósł inwestor, domagając się jej uchylenia wraz z decyzją poprzedzającą. Skarżący zarzucił naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a także naruszenie przepisów art. 136 i 138 oraz art. 107 § 3 i art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego przez nierozpoznanie sprawy w jej całokształcie w postępowaniu odwoławczym. Zdaniem skarżącego ustawodawca formułując art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego nie dokonał rozróżnienia urządzeń reklamowych pod względem ciężaru lub wysokości ich konstrukcji. Powołując orzecznictwo sądowe w tej materii, skarżący powołał zapis art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, a także podniósł, że inwestor obecnie realizuje zamierzenia inwestycyjne wg analogicznych projektów technicznych jak uprzednio, a sposób posadowienia urządzeń nie uległ zmianie. Podkreślił też skarżący, że Wojewoda [...] orzekał zupełnie inaczej w analogicznych sprawach, ale obecnie radykalnie zmienił stanowisko, czego inwestor nie może zaakceptować, bowiem taka zmiana stanowiska nie znajduje uzasadnienia w stanie prawnym w którym w latach 2007 i 2008 nie nastąpiły zmiany legislacyjne. Skarżący podkreślił też, że brak jest podstaw do przypisania przedmiotowemu urządzeniu cech trwałości posadowienia na gruncie, skoro w każdej chwili może być ono demontowane, a prefabrykat usunięty. Strona skarżąca zarzuciła też, że organ odwoławczy nie rozpatrzył zarzutów stawianych w odwołaniu, a więc naruszył wymogi proceduralne i doszło do ich rażącego naruszenia rzutując na rozstrzygnięcie organu administracji. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane nakłada na inwestora zamierzenia inwestycyjnego obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31. Natomiast stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie powyższych robót obciążone zostało obowiązkiem dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy). Ponadto zgodnie z art. 30 ust. 7 ww. ustawy Prawo budowlane właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować: 1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; 2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków; 3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych; 1) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Zacytowany wyżej przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy Prawo budowlane wyłącza ze zgłoszenia tylko reklamy "usytuowane na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i reklamy świetlne i podświetlane usytuowane poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym". Ww. przepis w obecnym brzmieniu obowiązuje od 24 grudnia 1997r., kiedy to nastąpiła istotna jego zmiana przez art. 1 pkt 12 b ustawy z dnia 22 sierpnia 1997r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. nr 111, poz. 726) - w późniejszym czasie zmieniono jedynie kolejność punktów (poprzednio przepis brzmiał następująco: "Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych, z wyjątkiem reklam świetlnych"). Porównanie poprzedniej regulacji oraz obowiązującej w dacie orzekania przez organy (aktualnie również) musi prowadzić do wniosku, iż nieuprawniony jest pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji, że przepis ten dotyczy wyłącznie instalowania tablic reklamowych na istniejących obiektach. Ten pogląd był adekwatny do pierwotnej treści tegoż przepisu, aktualnie nie ma on uzasadnienia i należy stwierdzić, że instalować tablice i urządzenia reklamowe można również na gruncie. Wyeliminowanie przez ustawodawcę z treści przepisu słów: "wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych" oznacza, że instalacja jest możliwa nie tylko na obiektach budowlanych. Taka interpretacja art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 prowadzi do wniosku, iż instalowanie i remont tablic i urządzeń reklamowych - nie tylko na obiektach budowlanych-wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi. Z przedstawionych przepisów wynika, że instalacja tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto ustawodawca nie uzależnił robót budowlanych wyszczególnionych w art. 29 ust. 2 pkt 6 ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które można uznać za budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. W związku z tym nie można podzielić poglądów wyrażonych w decyzjach organów obu instancji o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dla tablicy reklamowej zgłoszonej przez C., którą inwestor zamierzał zainstalować. W kontekście zastosowanej w sprzeciwie podstawy prawnej, błędne są również twierdzenia organów, że instalowanie tablicy reklamowej - wymagało pozwolenia na budowę ze-względu na jej skalę i gabaryty oraz przedstawione rozwiązania wariantowe. Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zwalnia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie tylko tablice reklamowe, ale również urządzenia reklamowe, co niewątpliwie oznacza całość urządzenia reklamowego, a więc także elementów konstrukcyjnych do mocowań samej tablicy reklamowej. Jeżeli natomiast organ administracyjny uzna, że realizacja planowanej tablicy reklamowej czy urządzenia reklamowego ze względu na powierzchnię, ciężar, rozmiary itp. zagraża np.: bezpieczeństwu ludzi lub mienia albo zwiększa ograniczenia lub uciążliwość dla sąsiadów, może na podstawie art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę co do robót budowlanych objętych z zasady obowiązkiem zgłoszenia. Możliwość ta ma charakter uznaniowy i wymaga uzasadnienia przyczyn zastosowania. Jeżeli zatem w sprawie niniejszej organ stwierdzi zaistnienie któregokolwiek z zagrożeń lub wymagań przewidzianych ww. przepisem, może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Jednakże organ musi szczegółowo wykazać z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonych robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy lub ustalenia planu dające podstawę do przyjęcia prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Niedopuszczalnym jest opieranie decyzji administracyjnej na przypuszczeniach, iż realizacja zamierzeń budowlanych może coś spowodować. Organ może nałożyć na inwestora obowiązek uzupełnienia braków w określonym terminie poprzez załączenie do zgłoszenia odpowiednich dokumentów i dopiero w przypadku niewykonania nakreślonego obowiązku w decyzji wyznaczonym terminie spowoduje wniesienie przez organ sprzeciwu w drodze decyzji. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że organy administracji przy orzekaniu naruszyły przepisy prawa materialnego tj. art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, co miało istotny wpływ na wynik postępowania. Dlatego też Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję poprzedzającą na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 152 ww. ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło