VII SA/Wa 696/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-30
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Ewa Machlejd, Wojciech Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wydane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego jest zasadne, gdy roboty budowlane zostały już zakończone?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wydane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego jest nieprawidłowe, jeśli roboty budowlane zostały już zakończone. Przepis ten odnosi się do robót w toku, a nie do obiektów, które uzyskały cechy ukształtowanego obiektu budowlanego. W związku z tym, stwierdzone odstępstwa od projektu budowlanego nie mogły stanowić podstawy do zastosowania tego przepisu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S.K. i W.K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymaniu robót budowlanych przy budowie budynku gospodarczego z garażem. Organy uznały, że inwestor odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego, m.in. poprzez nie wymurowanie ściany przeciwpożarowej. Skarżący podnosili, że wybudowana ściana garażu utrudnia dojazd do posesji i że inwestycja częściowo zajmuje ich działkę oraz drogę dojazdową.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd stwierdził również, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Wojciech Mazur, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S.K. i W. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...][...] postanowieniem z dnia [...] marca 2005r. działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn.zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 z późn. zm.) - wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku gospodarczego z garażem na działce nr ewid. [...] położonej w [...] [...] przy ul. K. wykonanych przez I. C. niezgodnie z przepisami.
W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, iż w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych stwierdzono, że inwestor wybudował budynek gospodarczy z garażem, murowany z dachem jednospadowym krytym blachą trapezową, ze spadkiem w kierunku własnej działki. W trakcie realizacji budowy odstąpiono od zatwierdzonego projektu budowlanego poprzez:
- wysunięcie o około 30 cm krokwi przy zadaszeniu poza lico ściany zewnętrznej budynku, usytuowanego przy granicy,
- nie wymurowanie ściany p. pożarowej w części wystającej ponad dach przy granicy z drogą.
W dalszej części uzasadnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 Prawa budowlanego wydano decyzję z dnia [...] czerwca 2004r. zobowiązującą inwestora do wykonania określonych czynności. Przedmiotowa decyzja uchylona została przez organ odwoławczy, który wskazał m.in. błędy proceduralne polegające na niewydaniu przez organ postanowienia o wstrzymaniu robót w trybie art. 50, które to winno poprzedzać decyzję wydaną w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.
Wskazane okoliczności, w opinii organu I instancji, stanowiły o wydaniu postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli S.K. i W. K..
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniesionego zażalenia, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. nr 98 z 2000r. poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2005r.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ I instancji zasadnie orzekł o wstrzymaniu robót budowlanych w trybie art. 50 ust 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Inwestor odstąpił bowiem od zatwierdzonego projektu budowlanego poprzez m.in. nie wymurowanie ściany przeciwpożarowej w części wystającej ponad dach przy granicy z drogą. Stanowi to naruszenie § 235 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zgodnie z którym ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku.
W odniesieniu do zarzutów zawartych w zażaleniu, organ wyjaśnił, iż działka o nr ewid. [...] nie jest przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego, a sprawy dotyczące przekroczenia granicy przy realizacji obiektów budowlanych podlegają rozstrzyganiu przez sądy powszechne.
Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005r. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. K. i W. K..
W ocenie skarżących inwestor poprzez wybudowanie ściany garażu utrudnił dojazd do posesji. Ponadto pozwolenie na budowę zostało wydane pomimo, iż sporna inwestycja częściowo zajmuje działkę należącą do strony skarżącej i drogę dojazdową, co w konsekwencji utrudnia prowadzenie działalności rolniczej i gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie ze względu na błędne rozstrzygniecie organu administracji. Sąd nie jest związany granicami skargi, ale zakresem rozstrzygnięcia objętego decyzją, to oznacza , że władny jest uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które przytacza strona skarżąca.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga mogła zostać uwzględniona.
W ocenie Sądu, kontrolowane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz rozstrzygnięcie organu I instancji nie są prawidłowe. Podstawę materialnoprawną orzeczenia stanowi art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa Budowlanego. Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu w przypadkach innych niż określone w art. 48 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.
W ocenie Sądu, stwierdzenie przez organy nadzoru budowlanego odstępstw od ustaleń i warunków określonych w decyzji udzielającej pozwolenia na budowę nie stanowiło w niniejszej sprawie podstawy do zastosowania powołanego przepisu. Z akt sprawy wynika bezspornie, iż budowa została zakończona w 2002r., natomiast unormowanie zawarte w art. 50 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy odnosi się do prowadzenia robót budowlanych, które nie mają jaszcze cech ukształtowanego obiektu budowlanego i które do chwili wydania rozstrzygnięcia nie zostały zakończone (zob. wyrok NSA z 1999.03.26, IV SA 532/97, LEX nr 46771 oraz wyrok NSA z 16.03.2000, IV SA 228/98, LEX 54751).
W związku z powyższym stwierdzić należy, iż powołana w postanowieniu podstawa prawna określona została wadliwie bowiem nie mogła zostać zastosowana do robót nie będących w toku.
Wskazać również należy, iż postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2005r. wydane zostało po ponownym rozpatrzeniu i przeanalizowaniu sprawy wobec wydania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005r. Powołaną decyzją organ odwoławczy uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2004r. nakazującą I.C. wykonanie określonych robót budowlanych przy budynku gospodarczym z garażem, zlokalizowanym na działce o nr ewid. [...] w [...] [...] w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Organ II instancji, stwierdził, iż inwestor odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego, co naruszyło warunki wydanego pozwolenia na budowę, stąd też zasadnym było nałożenie zaskarżoną decyzją określonych obowiązków w trybie art. 51 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Jednakże postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji obciążone zostało błędem proceduralnym, zaskarżona decyzja bowiem winna być poprzedzona wydaniem postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych w oparciu o przepis art. 50 ww. ustawy.
Podkreślić trzeba, iż organy orzekające w niniejszej sprawie nie były zobowiązane do podjęcia badanego w niniejszym postępowaniu postanowienia. Decyzja bowiem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005r. jest decyzją kasacyjną, wydaną w oparciu o art. 138 § 2 kpa. Z powołanego przepisu nie wynika, że organ I instancji jest związany poglądem prawnym wyrażonym w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej ani też że organ odwoławczy jest uprawniony do udzielania wskazówek odnośnie do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przekazanej organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. (zob. wyrok NSA z 7 czerwca 2001r., I SA/Gd 2508/98 LEX 53876).
Na marginesie rozpatrywanej sprawy zauważyć należy, iż zarzuty podnoszone w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Organy administracji bowiem ani przede wszystkim sąd administracyjny nie są właściwe do orzekania w sprawach dotyczących własności nieruchomości.
Ujawnione naruszenie przepisów prawa mające istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia powodują uchylenie zaskarżonego postanowienia organu II instancji oraz poprzedzającego go postanowienia I instancji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło