VII SA/Wa 698/06

WyrokWSA w Warszawie2006-09-06

Skład orzekający: Mirosława Kowalska, Mariola Kowalska, Agnieszka Wilczewska- Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanej budowli, w sytuacji gdy inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanej budowli jest zgodna z prawem, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie, co skutkuje obligatoryjnym orzeczeniem nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Niespełnienie któregokolwiek z obowiązków nałożonych postanowieniem wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, w tym niedostarczenie dokumentów lub niedotrzymanie terminów, pociąga za sobą konieczność orzeczenia nakazu rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej R. M. rozbiórkę samowolnie wybudowanych ław i stóp fundamentowych, które zgodnie z definicją Prawa budowlanego stanowiły budowlę. Inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę i nie przedłożył wymaganych dokumentów (zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, projektu budowlanego zamiennego, oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością) w wyznaczonym terminie. Po utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji przez organ II instancji, inwestor złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę R. M. jako bezzasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka (spr.), , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2006 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli skargę oddala. Decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał R. M. dokonanie rozbiórki samowolnie wybudowanej budowli na działce nr ew. [...]. - ławy fundamentowej o długości 19,90 m i szerokości 0,30 m oraz 5 stóp fundamentowych o wym. 0,57 x 0,43 m i wysokości 0,50 (od poziomu ławy) – od strony zachodniej w linii istniejącej wiaty magazynowej, - 5 stóp fundamentowych o wym. 0,57 x 0,43 m i wysokości 0,20 (od poziomu terenu) od strony wschodniej w linii w/w obiektu na odcinku 19,90 m, - ławy fundamentowej o długości 14,10 m i szerokości 0,30 m od strony północnej (łączy ławy usytuowane j.w.), - ławy fundamentowej o szerokości 0,30 m łączącej 11 stóp fundamentowych o wymiarach 0,57 x 0,43 m na długości 31, 00 m – wykończonej równolegle od wschodniej ściany wiaty magazynowej mających służyć do wykonania regałów dla składowania części pochodzących z rozbiórki części samochodowych. W uzasadnieniu podał, że podczas prowadzonych czynności kontrolnych stwierdzono, że inwestor samowolnie bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę przystąpił do robót budowlanych w ramach, których wykonał ławy i stopy fundamentowe mające służyć do składowania części samochodowych. Organ nadzoru budowlanego podjął czynności mające na celu doprowadzenie samowolnie wykonanych budowli do stanu zgodnego z przepisami prawa. W tym celu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane nakazał inwestorowi przedłożyć: - zaświadczenie Burmistrza Gminy [...] o zgodności wybudowanej budowli z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gm. [...] albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, - cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, wymaganymi przepisami szczegółowymi oraz aktualnym zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor nie spełnił obowiązku nałożonego w/w postanowieniem mimo, że termin przedłożenia dokumentów upłynął z dniem 30 listopada 2005 r. Z tych względów organ nadzoru budowlanego I instancji uznał, iż nakaz rozbiórki jest obligatoryjny. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania R. M. – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. W uzasadnieniu stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego. Inwestor dokonał samowoli budowlanej, nie wykonał nałożonego na niego postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r. obowiązku dostarczenia dokumentów, dlatego orzeczony nakaz rozbiórki jest zdaniem organu II instancji prawidłowy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r. złożył R. M.. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie przepisów prawa procesowego przez niepodjęcie wszystkich niezbędnych działań służących dokładnemu wyjaśnieniu sprawy, a także nie wyjaśnienie skarżącemu w sposób wyczerpujący przesłanek, którymi kierowano się przy załatwianiu sprawy, - naruszenie prawa procesowego – art. 77 § 1 kpa - poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na nie zebraniu i nie rozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie oraz art. 107 kpa poprzez nieoznaczenie strony do której kierowana jest decyzja, - naruszenie prawa procesowego – art. 7 kpa poprzez jego nieprawidłowe i niepełne zastosowanie, nie podjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, - naruszenie prawa procesowego poprzez naruszenie art. 7, 8, 9 kpa. Skarżący R. M. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr [...] nie naruszają prawa. Orzeczony przez organy nadzoru budowlanego nakaz rozbiórki jest prawidłowy. Wskazać należy, iż wykonane przez skarżącego ławy i stopy fundamentowe zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego są budowlą. Zatem na ich wybudowanie inwestor powinien uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. roboty budowlane – a takie stanowi sporna inwestycja – można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Bezspornym w niniejszej sprawie jest to, że skarżący R. M. nie dysponował wymaganą decyzją, tym samym należało uznać, iż dopuścił się on samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 ustawy Prawo budowlane. Organ nadzoru budowlanego obu instancji w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć trafnie wskazały, iż w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 48 ust. 2 w/w ustawy istniała możliwość legalizacji obiektu budowlanego zrealizowanego bez wymaganego pozwolenia. Zgodnie z art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane, właściwy organ stwierdzając możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest zobowiązany wydać postanowienie, w którym nakłada na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie niezbędnych do załatwienia sprawy dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 powołanej ustawy. W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] prawidłowo uznał, iż istniała możliwość legalizacji samowolnie wybudowanych ław i stóp fundamentowych i w tym celu wydał postanowienie z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...], którym nałożył na inwestora R. M. obowiązek przedłożenia do dnia 30 listopada 2005 r.: - zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy [...] o zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gm. [...] albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego – samowolnie wybudowanej budowli na działce nr [...]; - czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi oraz aktualnym zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego; - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Bezspornym jest, że inwestor nie wypełnił obowiązków określonych w wymienionym postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w terminie, który także został określony w tym postanowieniu tj. do dnia [...] listopada 2005 r. W tej sytuacji jedynym możliwym rozstrzygnięciem jakie mógł wydać organ nadzoru budowlanego orzekający w niniejszej sprawie, było więc wydanie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanych budowli. Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane niespełnienie w wyznaczonym terminie obowiązków, mających umożliwić legalizację samowoli, skutkuje zastosowaniem przez organ sankcji z art. 48 ust. 1 tj. nakazaniem w drodze decyzji rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego. Stwierdzić trzeba, iż niespełnienie przez inwestora któregokolwiek z obowiązków nałożonych postanowieniem wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 w/w ustawy, pociąga za sobą obligatoryjne orzeczenie nakazu przymusowej rozbiórki (art. 48 ust. 1 w/w ustawy). Jako niespełnienie tych obowiązków należy zaś rozumieć zarówno niedostarczenie właściwemu organowi żądanych dokumentów, jak też niedotrzymanie wyznaczonych terminów. Na inwestorze ciąży bowiem obowiązek dochowania należytej staranności w tym zakresie. Wbrew twierdzeniom skarżącego zauważyć należy, iż organy obu instancji przy wydawaniu swych rozstrzygnięć nie przekroczyły granic przyznanego im uznania administracyjnego. Termin przedłożenia stosownych dokumentów określony przez organ wydający postanowienie w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane jest co prawda ustanawiany w ramach tzw. "uznania administracyjnego", a organ przy jego wyznaczaniu winien uwzględnić realne możliwości wywiązania się z nałożonych obowiązków. Jednakże w ocenie składu orzekającego nie można uznać, iż organ działał w sposób dowolny, a skarżący bez swej winy nie dochował terminu do złożenia dokumentów zgodnie z wymogami postanowienia. Po pierwsze wskazać należy, iż postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r. organ powiatowy zakreślił skarżącemu długi, gdyż prawie 6 miesięczny termin na przedłożenie dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Wskazać należy także, że w żadnym wypadku nie może stanowić o braku winy skarżącego, w dochowaniu terminu do złożenia dokumentów fakt odbioru przesyłki, w której znajdowało się postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2005 r. przez pracownika firmy i przekazanie jej skarżącemu "z przekroczeniem terminu", gdyż - jak trafnie zauważył organ odwoławczy - zgodnie z przyjętą na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego zasadą oficjalności doręczeń decydujące znaczenie ma sam fakt doręczenia rozstrzygnięcia, natomiast nie jest istotne z punktu widzenia czynności procesowych i biegu postępowania, czy adresat zapoznał się z treścią postanowienia tj. czy zostało mu ono przekazane przez pracownika firmy. Nie można uznać, że doręczenie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2005 r. było nieprawidłowe, gdyż doręczenia dokonano skutecznie zgodnie regułami określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Na marginesie tylko wskazać trzeba, iż wszystkie znajdujące się w aktach administracyjnych i sądowych wezwania, zawiadomienia, czy też przesyłki zawierające indywidualne akty administracyjne tj, decyzja, czy postanowienie dla R. M. odbierał pracownik firmy. Mając na względzie powyższe za bezzasadny więc należy uznać zarzut skargi, iż organ odwoławczy naruszył dyspozycję art. 77 § 1 kpa, ponieważ nie podjął żadnych działań mających na celu ustalenie, czy przekroczenie terminu określonego w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2005 r. nastąpiło z winy skarżącego. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi dotyczących "formy wydania decyzji" stwierdzić trzeba, że zarówno decyzja organu II instancji jak i decyzja organu I instancji spełnia wymogi określone w art. 107 kpa. W szczególności stwierdzić trzeba, że ograny wskazały adresata swych decyzji. W sentencji organu I instancji wprost stwierdzono "(...) nakazuję Panu R. M. (...)", zaś w sentencji decyzji organu II instancji " (...) utrzymuję zaskarżoną decyzję w mocy". Ponadto w uzasadnieniach decyzji organy szczegółowo wskazały okoliczności faktyczne i prawne, którymi kierowały się przy podejmowaniu rozstrzygnięć oraz dokonały ich oceny. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło