VII SA/Wa 702/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. sprawy ze skargi K. S. i T. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku magazynowo-gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] umarzającej postępowanie dotyczące samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku magazynowo - gospodarczego znajdującego się terenie działki o nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia 10 sierpnia 2012 r. S. K. zwrócił się o zbadanie legalności powstania i użytkowania budynku magazynowo - gospodarczego znajdującego się terenie działki o nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], której właścicielami są T. i K. S. W dniu 30 września 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził oględziny na nieruchomości. W trakcie oględzin inwestor – K. S. przedłożył decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku. Stwierdzono, że projekt budowlany obejmował suszarnię wraz z kotłownią i został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę ppoż. W pomieszczeniu suszarni zaprojektowano komin stalowy o średnicy 30 cm. Budynek oddalony jest od granicy z sąsiednią działką S. K. o 4 m. W decyzji o pozwoleniu na budowę uznano S. K. za stronę postępowania. Inwestor przedłożył również zawiadomienie o zakończeniu budowy dokonane w organie I instancji w dniu [...] października 2009r do którego nie wniesiono sprzeciwu. Podczas oględzin nie stwierdzono prowadzenia żadnych robót budowlanych natomiast stwierdzono, że obiekt użytkowany jest zgodnie z przeznaczeniem. K. S. oświadczył, że podczas rozpalania suszarni (w ramach prowadzonej działalności gospodarczej warsztatu stolarskiego), co ma miejsce 2-3 razy w roku (przez około 2-5 minut) wydobywa się dym z palących się trocin. W dniu 7 września 2012 r. K. S. przedłożył opracowanie pomiarów elektrycznych budynku obejmujące przeciwporażeniowe pomiary ochronne i protokoły z badania skuteczności ochrony przeciwpożarowej oraz samoczynne wyłączenie zasilenia oraz z badania rezystancji izolacji obwodach instalacji elektrycznej. W dniu [...] listopada 2013 r. przeprowadzono niezapowiedziane oględziny na w/w nieruchomości, w wyniku których ustalono, że budynek o funkcji magazynowo - gospodarczej użytkowany jest zgodnie z przeznaczeniem. W związku z powyższymi ustaleniami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] umorzył postępowanie dotyczące samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku magazynowo – gospodarczego. Odwołanie od w/w decyzji wniósł S. K. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uzasadniając decyzję kasacyjną podniósł naruszenie przez organ pierwszej instancji art. 10 § 1 k.p.a., poprzez niezapewnienie stronom czynnego udział w postępowaniu administracyjnym, co miało istotny wpływ na prawidłowość przeprowadzonego postępowania. Zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji uniemożliwił stronom uczestniczenie w oględzinach, w tym możliwości wypowiedzenia się co do ustaleń poczynionych przez organ i podpisanie protokołu oględzin. Wyjaśnił, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadzając w dniu [...] sierpnia 2012 r. oględziny w sprawie budowy i użytkowania budynku magazynowo - gospodarczego nie powiadomił o tych czynnościach uczestników niniejszego postępowania, w tym inwestorów budynku, będących jednocześnie właścicielami nieruchomości – T. S. i K. S. Ponadto podniósł, że organ I instancji nie poinformował wszystkich stron o wszczęciu postępowania w sprawie budynku magazynowo – gospodarczego, jak i o wydanym rozstrzygnięciu w sprawie. Wskazał, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania, jak i decyzja organu I instancji z dnia [...] listopada 2013 r. zostały skierowane jedynie do S. K. oraz do K. S., w sytuacji gdy z wypisu z rejestru gruntów wynika, że właścicielem działki o nr ew. [...] i [...] jest poza S. K. także B. K., zaś właścicielem działki o nr ew. [...] jest obok K. S. również T. S. W związku z powyższym stwierdził, że organ powiatowy nieprawidłowo ustalił strony w postępowaniu, zatem naruszył art. 10 k.p.a. Naruszył również art. 61 § 1 k.p.a., bowiem organ I instancji w zawiadomieniu z dnia [...] października 2013 r. nie sprecyzował, czy postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony, czy też z urzędu. Podniósł również, że w niniejszej sprawie nie występuje tożsamość przedmiotu postępowania. Organ powiatowy wszczął bowiem postępowanie w sprawie budynku magazynowo - gospodarczego na terenie działki o nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], zaś decyzją nr [...] umorzył postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku magazynowo - gospodarczego znajdującego się terenie w/w nieruchomości. Wskazał, że przedmiot postępowania, który powinien być podany do wiadomości stron zakreśla granice postępowania, które nie mogą być zmienione bez poinformowania strony. Mając na uwadze powyższe [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że organ I instancji naruszył art. 7, 10, 61, 77 i 79 k.p.a. co uzasadnia zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. wnieśli K. S. i T. S. domagając się uchylenia w/w decyzji. W uzasadnieniu skarżący K. S. podniósł, że nie jest zasadny zarzut zmiany granic postępowania. Nie zgodził się również z tym, że nie zapewniono stronom czynnego udziału w postępowaniu. Wyjaśnił, że jego sąsiad był informowany o toczącym się postępowaniu, lecz w własnej woli nie brał w nim udziału. Zarzucił organowi odwoławczemu, że nie doręczył zaskarżonej decyzji żonie skarżącego oraz żonie sąsiada. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Oznacza to, że żadne inne wady postępowania ani wady rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie uzasadnia zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Wadliwy jest pogląd organu odwoławczego z którego wynika, że stronami postępowania oprócz inwestora i żądającego wszczęcia postępowania S. K. powinni być również współmałżonkowie tych osób. Decyzja Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku magazynowo-gospodarczego została wydana na rzecz skarżącego K. S., który był inwestorem. W stosunku do tej inwestycji S. K. wystąpił z wnioskiem o zbadanie legalności jej powstania i użytkowania zarzucając, że inwestor zmienił sposób użytkowania wykorzystując budynek magazynowo-gospodarczy jako suszarnię drewna dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej (warsztatu stolarskiego). W tak określonym stanie sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] trafnie określił krąg stron postępowania ograniczając go do inwestora oraz sąsiada S. K. Obie strony zostały zawiadomione o wszczęciu postępowania dotyczącego budynku magazynowo-gospodarczego zawiadomieniem z dnia [...] października 2013 r. ( karta 23 akt administracyjnych). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął z urzędu postępowanie dotyczące budynku magazynowo-gospodarczego, co do którego S. K. wystąpił z wnioskiem o zbadanie legalności jego powstania i użytkowania, gdyż z zawiadomienia nie wynika aby zostało ono wszczęte na wniosek. Przedmiot postępowania został określony prawidłowo, a organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające, które obejmowało zarówno zbadanie legalności wybudowanego obiektu jak i sposobu jego użytkowania. Skarżący czynnie uczestniczył w prowadzonym postępowaniu biorąc udział w oględzinach obiektu oraz składając w dniu 7 września 2012 r. dodatkowe wyjaśnienia i przedstawiając aktualne pozytywne badania potwierdzające sprawność instalacji elektrycznej budynku. S. K. także nie był pozbawiony prawa czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] pismem z dnia [...] października 2012 r. (karta 18 akt administracyjnych) zawiadomił S. K. o przeprowadzonej kontroli budynku magazynowo-gospodarczego informując o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, uzyskania wyjaśnień w sprawie oraz możliwości składania wniosków i zastrzeżeń. Organ pierwszej instancji także pismem z dnia [...] października 2012 r. skierowanym do S. K. (karta 19 akt) poinformował o przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym. Decyzja pierwszoinstancyjna została doręczona obu stronom, a odwołanie złożył S. K. podnosząc, że użytkowany przez inwestora budynek gospodarczy w znaczący sposób oddziałuje na środowisko. W ocenie odwołującego się K. S. w sposób ciągły i zorganizowany prowadzi działalność gospodarczą związaną z emisją szkodliwych oparów. O uciążliwości tej odwołujący informował wielokrotnie w pismach do organu oraz poinformował o tym fakcie również Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska. W odwołaniu S. K. zarzucił organowi pierwszej instancji brak wyjaśnienia jakimi przesłankami kierował się uznając, że użytkowanie budynku nie wprowadza uciążliwości dla otoczenia. Organ odwoławczy nie wziął pod uwagę wskazanych wyżej dokumentów i niezasadnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Wytknięte organowi pierwszej instancji uchybienia proceduralne nie znalazły potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Naruszenie przepisów postępowania nie wystarczy do wydania decyzji w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy powinien przede wszystkim uzasadnić, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie nie zostało to wykazane. Ponownie rozpoznając odwołanie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien wydać rozstrzygnięcie merytoryczne. Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie art. 152 w/w ustawy.