VII SA/Wa 704/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi M. F. i P. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] stycznia 2015 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania M. i P. F. - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w P. z [...] sierpnia 2014 r. nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budowy budynku gospodarczego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. G. w P. bez pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że podczas kontroli [...] maja 2014 r. ustalono, że na ww. działce wzdłuż granicy z działką M. i P. F. (o nr ew. [...]) istnieje budynek gospodarczy i budynek gospodarczo-garażowy. Budynek gospodarczy został zrealizowany na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z [...] września 1960 r. ([...] o pozwoleniu na budowę, a budynek gospodarczo-garażowy na podstawie decyzji Naczelnika Miasta w P. Nr [...] z dnia [...] listopada 1989 r. o pozwoleniu na budowę. Nie stwierdzono istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, obiekty wykonano zgodnie z ww. dokumentacją. Wobec czego decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., organ powiatowy umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy spornego budynku gospodarczego bez uzyskania pozwolenia na budowę. Odwołanie od ww. decyzji złożyli M. i P. F. podnosząc, że nie uczestniczyli w oględzinach przeprowadzonych przez organ powiatowy. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zlecił organowi powiatowemu przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego poprzez dokonanie ponownych oględzin obiektu w celu zapewnienia wszystkim stronom czynnego udziału w przeprowadzeniu dowodu. Przy piśmie z dnia 7 listopada 2014 r. organ powiatowy przekazał protokół z oględzin dokonanych na gruncie w dniu [...] listopada 2014 r. Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji i wskazał, że roboty budowlane przy budowie budynku gopodarczego wykonano na podstawie i zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę, jak też nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Powołując się na art. 105 k.p.a. oraz orzecznictwo organ wskazał, że orzeczenie orzekające o umorzeniu postępowania czyli stwierdzające jego bezprzedmiotowość jest orzeczeniem o charakterze formalnym, które wydaje się jedynie wówczas, gdy brak jest podstaw do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie nie ma możliwości prowadzenia postępowania w sprawie przedmiotowego budynku, gdyż nie jest on samowola budowlaną, dlatego w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. należało umorzyć postępowanie w sprawie. Skargę na powyższą decyzję złożyli M. i P. F. i wnosząc o jej uchylenie, o uchylenie decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 105 § 1 k.p.a. w związku z bezpodstawnym jego zastosowaniem, to jest umorzeniem postępowania, pomimo braku ku temu przesłanek; - art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. z uwagi na zaniechanie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w niezbędnym zakresie, co skutkowało dokonaniem błędnej oceny prawnej w sprawie; - art. 7, art. 8, art. 11 i art. 12 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w szczególności zaś niepodjęcie przez organ kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszono zasadę wnikliwego wyjaśnienia sprawy, a ponadto poprzez załatwienie sprawy w sposób niemający na względzie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność. Badając legalność zaskarżonej decyzji - stosownie do wyżej powołanych przepisów - Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd kontrolował w niniejszej sprawie decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] sierpnia 2014 r., którą organ I instancji działając na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowalnego w sprawie budowy budynku gospodarczego na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. G. w P. Na wstępie wyjaśnić zatem należy, że bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności czyniące wydanie decyzji administracyjnej rozstrzygającej sprawę co do jej istoty prawnie niemożliwym, z uwagi na brak przedmiotu postępowania. W takiej sytuacji umorzenie postępowania nie jest zależne od woli organu administracji, organ jest bowiem zobowiązany do umorzenia postępowania w przypadku stwierdzenia jego bezprzedmiotowości. Sąd w składzie orzekającym na gruncie niniejszej sprawy, stoi na stanowisku, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Stosownie do art. 104 § 1 k.p.a. wszczęte postępowanie administracyjne musi zostać zakończone załatwieniem sprawy, czyli jej rozstrzygnięciem poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Decyzje administracyjne rozstrzygają sprawę, co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji (art. 104 § 2 k.p.a.). Na podstawie natomiast art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części, organ administracji publicznej orzeka o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości lub w części. Na gruncie prawa budowlanego postępowanie, co do zasady, staje się bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie nie znajdują podstaw do wydania nakazów lub zakazów. W celu zasadnego umorzenia postępowania administracyjnego organy obowiązane są kierować się zasadami procedury administracyjnej, w tym zwłaszcza wyrażoną w art. 7 i art. 77 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. A zatem organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia jej stanu faktycznego. W niniejszej sprawie organ powiatowy prawidłowo przeprowadził postępowanie, w toku którego ustalił, że na działce o nr ew. [...] przy ul. G. w P. wzdłuż granicy z działką M. i P. F. (o nr ew. [...]) istnieje budynek gospodarczy oraz budynek gospodarczo-garażowy. Budynek gospodarczy został zrealizowany na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z [...] września 1960 r. znak: [...] o pozwoleniu na budowę. Budynek gospodarczo-garażowy na podstawie decyzji Naczelnika Miasta w P. Nr [...] z dnia [...] listopada 1989 r. o pozwoleniu na budowę. Organ powiatowy dokonał pomiarów kontrolnych obiektów i stwierdził, że zostały wykonane zgodnie z dokumentacją załączoną do pozwoleń na budowę. Z powyższych ustaleń wynika zatem, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowy budynek gospodarczy powstał w warunkach samowoli budowlanej. Prawidłowo zatem w takiej sytuacji organ umorzył postępowanie na podstawie art. 105 k.p.a. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzekł jak w wyroku.