VII SA/Wa 711/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-06-05

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, utrzymuje się z dochodów w wysokości 3.300,00 złotych miesięcznie (emerytura wnioskodawcy 2.100,00 zł, dochód żony 1.200,00 zł) i posiada segment własnościowy o powierzchni 120 m² oraz akcje o wartości 40.000 zł, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ jego miesięczne dochody (3.300,00 zł) wraz z dochodami małżonki oraz posiadany majątek (segment własnościowy, akcje) pozwalają na samodzielne ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadkach skrajnie trudnej sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawca R.K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, ich miesięczne dochody wynoszą 3.300,00 zł (emerytura wnioskodawcy 2.100,00 zł, dochód żony 1.200,00 zł). Posiada również segment własnościowy o powierzchni 120 m² oraz akcje o wartości 40.000 zł. Referendarz sądowy ocenił, że wnioskodawca nie wykazał przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy -Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 czerwca 2009r. po rozpoznaniu wniosku R.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 11 maja 2009r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy R. K., w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawca nie wykazał, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Utrzymują się z dochodów w wysokości 3.300,00 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się emerytura wnioskodawcy w wysokości 2.100,00 złotych oraz kwota uzyskiwana przez żonę wnioskodawcy w wysokości 1.200,00 złotych Wnioskodawca zakreślił, że posiada segment własnościowy o pow. 120,00 m² oraz akcje o wartości 40.000 złotych. Biorąc pod uwagę wysokość wykazanych dochodów z których utrzymuje się wnioskodawca wraz z żoną uznano, że jest on w stanie samodzielnie ponosić koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Instytucja ta nie może być nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawca wraz z małżonką uzyskują stały dochód miesięczny oraz posiada oszczędności. W ocenie referendarza sądowego, powyższa kwota jaką uzyskuje wnioskodawca pozwala na poczynienie oszczędności wystarczających na pokrycie ciążących na nich kosztów sądowych. Uznano, że ponoszenie kosztów sądowych przez wnioskodawcę nie spowoduje utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym wnioskodawcy i jego małżonki. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło