VII SA/Wa 712/20
WyrokWSA w Warszawie2020-11-13
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Marta Kołtun-Kulik, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie dobudowanego pomieszczenia do szałasu pasterskiego jest zgodna z prawem, w szczególności czy nie narusza prawa w stopniu rażącym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest zgodna z prawem. Rozbudowa szałasu pasterskiego bez wymaganego pozwolenia na budowę, niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie stanowiła rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę. Ustawa o szczególnych zasadach odbudowy obiektów zniszczonych w wyniku działania żywiołu nie miała zastosowania, gdyż nie obowiązywało stosowne rozporządzenie dla danej gminy w czasie budowy.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy własną decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB). WINB utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) nakazującą skarżącemu rozbiórkę pomieszczenia dobudowanego do zabytkowego szałasu pasterskiego. Skarżący zarzucił organom nadzoru budowlanego rażące naruszenie prawa, twierdząc, że dokonał odbudowy budynku inwentarskiego, a nie rozbudowy szałasu, oraz że obiekt nie narusza ustaleń planu miejscowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2020 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2020 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ", "GINB") - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku J. D. (dalej: "skarżący") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]grudnia 2019 r., znak: [...], - utrzymał w mocy własną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Decyzją z [...]marca 2019 r. znak: [...], [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "WINB") utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB") z [...]stycznia 2019 r., nr [...], nakazującą skarżącemu rozbiórkę "pomieszczenia" o wymiarach 6,10 m x 5,20 m dobudowanego do zabytkowego szałasu pasterskiego na działce nr [...] w [...].
Ww. decyzją z [...]grudnia 2019 r. GINB, po rozpatrzeniu wniosku skarżącego, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji WINB z [...]marca 2019 r.
Pismem z [...]stycznia 2020 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Po rozpatrzeniu wniosku oraz ponownej analizie akt sprawy GINB wyjaśnił, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego rozstrzygnięć obarczonych najcięższymi wadami prawnymi, wyczerpująco wyliczonymi w art. 156 § 1 k.p.a.
Organ wskazał, że podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...]września 2018 r. pracownicy PINB stwierdzili, że drewniany szałas pasterski znajdujący się na działce nr [...]został rozbudowany w listopadzie 2017 r. bez pozwolenia. Do szałasu dobudowano pomieszczenie o konstrukcji drewnianej o wymiarach 6,10 m x 5,20 m. Konstrukcja pomieszczenia oparta jest o istniejącą konstrukcję drewnianego szałasu i posadowiona jest na pięciu betonowych słupach.
GINB podkreślił, że decyzja będąca przedmiotem niniejszego postępowanie została wydana na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm., dalej: "p.b.), zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Według natomiast art. 3 pkt 6 p.b. przez budowę rozumie się także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego, więc w przypadku rozbudowy budynku bez wymaganego pozwolenia na budowę będzie miał zastosowanie art. 48 p.b. Organ zaznaczył, że legalizacja wybudowanego bez pozwolenia obiektu budowlanego jest możliwa jedynie w przypadku spełnienia przesłanek określonych w art. 48 ust. 2 p.b., tj. budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
GINB wyjaśnił, że działka nr [...]w [...] jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy [...]z dnia [...]maja 2017 r., nr [...] oraz znajduje się na obszarze planu oznaczonym symbolem [...] (tereny rolnicze). Podniósł, że zgodnie z § 37 ust. 3 zd. 2 pkt 4 planu miejscowego na obszarze tym dopuszczany jest remont i przebudowa istniejących obiektów szałasów pasterskich z możliwością zmiany ich przeznaczenia na cele rekreacji indywidualnej bez możliwości ich rozbudowy. Z protokołu kontroli z [...]września 2018 r. wynika natomiast, że szałas pasterski został rozbudowany.
Organ podkreślił, że nie sposób zgodzić się ze skarżącym, że nie była to rozbudowa szałasu, lecz odbudowa istniejącego w tym miejscu budynku inwentarskiego albowiem, zdaniem organu, załączona do protokołu kontroli dokumentacja fotograficzna temu przeczy. GINB podniósł, że dobudowana konstrukcja opiera się na budynku "szałasu", nie posiada ściany od strony budynku "szałasu", a jej dach jest oparty na belkach przymocowanych do tego budynku. W konsekwencji, w ocenie organu - WINB prawidłowo zakwalifikował wykonane roboty budowlane jako rozbudowę szałasu pasterskiego.
GINB nie zgodził się także z zarzutem skarżącego, że przedmiotowy obiekt został błędnie zakwalifikowany jako szałas pasterski, a nie jako budynek mieszkalny. Zdaniem organu z akt sprawy jednoznacznie wynika, że przedmiotowy budynek służy wyłącznie do prowadzenia działalności rolniczej (hodowli owiec). Zaznaczył jednocześnie, że w odwołaniu od decyzji organu powiatowego z [...] stycznia 2019 r. skarżący wprost wskazał, iż budynek nie jest obecnie zamieszkiwany, lecz mieszkał w nim jego dziadek. W ocenie organu nie sposób więc twierdzić, że przedmiotowy obiekt pełni obecnie funkcję mieszkalną.
Dalej organ stwierdził, że z uwagi na niezgodność przedmiotowej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego - nie wdrożono postępowania legalizacyjnego. Wobec powyższego decyzja nakazująca rozbiórkę na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. nie narusza prawa, zwłaszcza w stopniu rażącym, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Kwestionując stanowisko skarżącego, że zrealizowana inwestycja stanowiła odbudowę, o której mowa w art. 4 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu (Dz. U. z 2018 r. poz. 2345), GINB stwierdził, że zgodnie z art. 2 ww. ustawy Prezes Rady Ministrów na podstawie danych przekazywanych przez właściwych wojewodów, uwzględniając rodzaj żywiołu oraz skutki przez niego wyrządzone, na okres nie dłuższy niż 24 miesiące, określa, w drodze rozporządzenia, gminy lub miejscowości, w których stosuje się szczególne zasady odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych, a także szczególne zasady zagospodarowania terenów oraz zasady i tryb nabywania nieruchomości, w związku z osunięciem ziemi. Podniósł, że w 2017 r. nie obowiązywało takie rozporządzenie obejmujące gminę [...], więc przepisy tej ustawy nie mają zastosowania do robót budowlanych będących przedmiotem niniejszego postępowania (rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 sierpnia 2014 r. (Dz.U. z 2014 r. poz. 1107) obejmujące gminę [...]obowiązywało do dnia [...]listopada 2016 r.).
Ponadto organ stwierdził, że decyzja WINB z [...]marca 2019 r. nie jest obarczona żadną z pozostałych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., tym samym utrzymał w mocy własną decyzję z [...]grudnia 2019 r.
Pismem z [...]marca 2020 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję GINB z [...]lutego 2020 r., znak: [...], domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji z [...]grudnia 2019 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Skarżący zarzucił uznanie za prawidłowe przez GINB:
1) ustalenie WINB (w ślad za PINB), że skarżący dokonał na działce nr [...], położonej w [...], rozbudowy istniejącego szałasu pasterskiego, a przez to - przy zastosowaniu art. 48 ust. 1 p.b. - nakazanie mu rozbiórki powstałego obiektu, podczas gdy, zgodnie ze stanem faktycznym, skarżący dokonał odbudowy, o której mowa w art. 4 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu wcześniej istniejącego budynku inwentarskiego, tym samym nie stanowi to oczywistego, a przede wszystkim rażącego naruszenia prawa, a tym samym, nie spełnia przesłanki, o której w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
2) ustalenie WINB (w ślad za PINB), że obiekt objęty postępowaniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania (a tym samym nie został spełniony jeden z warunków umożliwiających przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego), a przez to - przy zastosowaniu art. 48 ust. 1 p.b. - nakazanie skarżącemu rozbiórki powstałego obiektu, podczas gdy, zgodnie ze stanem faktycznym, obiekt ten nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie stanowi oczywistego, a przed wszystkim rażącego naruszenia prawa, a tym samym nie spełnia przesłanki, o której w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
3) działania WINB, a wcześniej działania PINB, jako nie naruszających w sposób oczywisty i rażący prawa, to jest art. 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., gdy tymczasem doszło do rażącego naruszenia przez organy nadzoru budowlanego zasad legalności działania, prawdy obiektywnej oraz bezstronności, wskazanych w tych przepisach.
Stanowisko skarżącego znalazło rozwinięcie w uzasadnieniu skargi. Ponadto uzasadniając skargę skarżący przedstawił przebieg postępowania oraz poddał w wątpliwość dokonane przez organy ustalenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]lutego 2020 r. wydana w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę "pomieszczenia" o wymiarach 6,10 m x 5,20 m dobudowanego do zabytkowego szałasu pasterskiego na działce nr [...]w [...].
Postępowanie to uruchomione zostało na żądanie skarżącego, który wniósł o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]marca 2019 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z [...]stycznia 2019 r., nr [...], którą nakazano skarżącemu rozbiórkę wyżej opisanego "pomieszczenia" dobudowanego do zabytkowego szałasu pasterskiego na działce nr [...]w [...].
Wniosek skarżącego uruchomił postępowanie nadzwyczajne przed właściwym organem, a ten - analizując sprawę uznał, iż nie zachodzi żadna z przesłanek uregulowanych w art. 156 § 1 k.p.a., w tym przesłanka rażącego naruszenia prawa. Ocena Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego tej treści wyrażona w decyzji z dnia [...]grudnia 2019 r., została następnie podtrzymana w zaskarżonej decyzji, wydanej przez ten organ w dniu [...] lutego 2020 r. Niniejsza sprawa sprowadzała się więc do oceny ważności ww. aktu administracyjnego z [...] marca 2019 r., którym utrzymano w mocy decyzję z [...] stycznia 2019 r., a tym samym - przedmiot sporu w sprawie dotyczy ustalenia, czy prawidłowym było uznanie, że nakazano rozbiórkę (jak przyjęto) samowolnie dobudowanego pomieszczenia do szałasu pasterskiego, a tym samym ocena czy kontrolowany akt nie jest dotknięty żadną z wad kwalifikowanych uregulowanych art.156 § 1 k.p.a.
Przed odniesieniem się do zaistniałych w sprawie kwestii spornych (a tym samym do prawidłowości zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego), zauważyć należy, że stwierdzenie nieważności decyzji jest jednym z trybów nadzwyczajnych weryfikacji decyzji ostatecznych. Celem tego postępowania jest ustalenie, czy decyzja ostateczna dotknięta jest jedną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jedną z tych wad jest wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2). Przy czym, co istotne, w toku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, organ nie przeprowadza ponownie postępowania wyjaśniającego i nie rozstrzyga sprawy co do istoty, nie ma też możliwości naprawy ewentualnych wad popełnionych przy wydawaniu weryfikowanego orzeczenia. Przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest jedynie zbadanie, czy kwestionowana decyzja nie jest dotknięta wadą wymienioną w art. 156 § 1 k.p.a. Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej. Działanie organu w tym postępowaniu wymaga więc zupełnie innego podejścia niż w postępowaniu zwykłym. Nastawione winno być wyłącznie na poszukiwanie najcięższych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. To zaś również oznacza, że żadne inne uchybienia, nawet jeśli mają miejsce, nie mogą być w tym postępowaniu uwzględnione, bo nie mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności badanego orzeczenia. Podkreślić przy tym trzeba, że rozpatrując sprawę w omawianym trybie, organ orzekający obowiązany jest wziąć pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania badanej decyzji. Dodać także należy, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji organ zasadniczo dokonuje ocen przez pryzmat akt postępowania zwykłego, nie przeprowadza zaś nowych dowodów, które miałyby na celu podważanie, czy też kwestionowanie stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją, która jest przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym. Ewentualne wady prowadzące do stwierdzenia nieważności decyzji muszą tkwić w samej decyzji, a nie w postępowaniu, które doprowadziło do jej wydania.
Jednocześnie wskazać należy, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu ww. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stanowi kwalifikowaną postać naruszenia. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że istnieje różnica między "zwykłym" naruszeniem prawa, a naruszeniem, które może być zakwalifikowane jako "rażące". Zarówno w orzecznictwie jak i piśmiennictwie przyjmuje się także, że niedopuszczalne jest utożsamianie każdego uchybienia z rażącym naruszeniem prawa. Naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują natomiast łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja.
Kierując się powyższym, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest prawidłowa.
Przede wszystkim, w ocenie Sądu, decyzja ta została poprzedzona prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekając w sprawie miał bowiem na względzie, że znajduje się w postępowaniu nadzorczym prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności oraz, że z uwagi na tryb w jakim orzeka, obowiązany jest kierować się stanem faktycznym i prawnym z daty badanego aktu. Miał też na względzie, co potwierdza uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia, iż w tego rodzaju postępowaniu nadzwyczajnym (samodzielnym i niezależnym od postępowania zwykłego) inne są obowiązki organu, które to ukierunkowane są wyłącznie na kontrolę decyzji w aspekcie wystąpienia przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., w oparciu o zamknięty materiał dowodowy (tj. ten, który posłużył do wydania badanego orzeczenia). W konsekwencji, organ ten (opierając się na dowodach zgromadzonych w postępowaniu zwykłym) słuszne stwierdził, że weryfikowana decyzja z dnia [...]marca 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...]stycznia 2019 r. nakazującą rozbiórkę dobudowanego do szałasu górskiego pomieszczenia nie jest dotknięta wadą nieważności, w tym uregulowaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
I tak, wskazać trzeba, iż organ ten weryfikował decyzję wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania, tj. w dniu [...]stycznia 2019 r.
W postępowaniu ustalono, że działka nr [...]w [...], na której wykonano roboty budowlane objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy [...]z dnia [...]maja 2017 r., nr [...]. Działka ta znajduje się na obszarze oznaczonym na planie miejscowym symbolem [...]- tereny rolnicze, dla których dopuszczany jest remont i przebudowa istniejących obiektów szałasów pasterskich z możliwością zmiany ich przeznaczenia na cele rekreacji indywidualnej bez możliwości ich rozbudowy (§ 37 ust. 3 zd. 2 pkt 4 planu).
Tymczasem, podczas oględzin nieruchomości w dniu [...]września 2018 r. (na skutek interwencji Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w [...], Delegatura w [...]) stwierdzono, że zachodnia strona szałasu pasterskiego o powierzchni 105 m2 została rozbudowana o drewniane pomieszczenie o powierzchni 31,72 m2, kryte dachem jednospadowym z blachą trapezową. Konstrukcję pomieszczenia oparto o istniejącą konstrukcję szałasu. Rozbudowa nastąpiła w listopadzie 2017 r. Powyższe potwierdza dokumentacja fotograficzna.
Jak ustalono w postępowaniu zwykłym skarżący miał obowiązek uzyskać pozwolenie na rozbudowę czego nie dopełnił. Tym samym, zdaniem Sądu, PINB mógł uznać wówczas, iż obiekt ten wykonano w warunkach samowoli budowlanej. Zasadnie też GINB ocenił, że przedmiotowy obiekt nie został błędnie zakwalifikowany jako szałas pasterski i nie jest (jak twierdzi skarżący) budynkiem mieszkalnym. Z akt sprawy jednoznacznie bowiem wynika, że służy on wyłącznie do prowadzenia działalności rolniczej (hodowli owiec). Sam skarżący także wskazał w odwołaniu, że w szałasie przetrzymuje owce, którym musiał zapewnić większą powierzchnię. Jednocześnie w postępowaniu odwoławczym WINB wyjaśnił skarżącemu, że nawet przy przyjęciu (co według organu nie ma miejsca), że szałas jest budynkiem mającym charakter zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zagrodowej, to rozbudowa dopuszczalna byłaby tylko o 20 % istniejącej powierzchni użytkowej, co wynika z § 37 ust. 3 zd. 2 pkt 5a planu.
W konsekwencji, brak jest podstaw do stwierdzenia, że badana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów procesowych wobec nie przeprowadzenia pełnego postępowania wyjaśniającego co do charakteru obiektu i daty jego realizacji. Akta postępowania zwykłego wskazują bowiem na to, iż w takim w zakresie w jakim było to niezbędne, ustalenia zostały poczynione i znajdują one odzwierciedlenie w materiale dowodowym.
Prawidłowo GINB, kontrolując decyzję organu wojewódzkiego wydaną w przedmiocie rozbiórki ww. obiektu stwierdził, że dokonano prawidłowej jego kwalifikacji, a ustalenia musiały skutkować uruchomieniem procedury legalizacyjnej uregulowanej w art. 48 Prawa budowlanego.
W myśl wskazanego przepisu art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (obowiązującego w dniu wydania badanej decyzji), organ nadzoru budowlanego nakazywał, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Stosownie zaś do art. 48 ust. 2 cytowanego przepisu, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: była zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie naruszała przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem – organ nadzoru budowlanego wstrzymywał postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Zgodnie z ust. 3 ww. przepisu, w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustalano wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakładano obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosowało się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. Na podstawie ust. 4 ww. przepisu, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, zastosowanie znajdował przepis ust. 1.
Z powyższego wynika, iż organ przed zastosowaniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego obowiązany był ustalić, czy obiekt nadaje się do zalegalizowania. W niniejszej sprawie organy orzekające w postępowaniu zwykłym prawidłowo wskazały na brak możliwości legalizacji obiektu z uwagi na sprzeczność z planem.
Z tych przyczyn, zdaniem Sądu, stan faktyczny i prawny sprawy nie pozwala stwierdzić, aby badana decyzja dotknięta była wadą nieważności, w tym – aby została wydana z rażącym naruszeniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. poprzez jego nieuprawnione zastosowanie.
Za niezasadny Sąd uznał także zarzut skargi wskazujący, że rozbudowa (wykluczająca obostrzenia planu) była możliwa z uwagi na przepis art. 4 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu wcześniej istniejącego budynku inwentarskiego. Jak słusznie bowiem wyjaśnił GINB w 2017 r. (kiedy nastąpiła rozbudowa) nie obowiązywało rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów obejmujące Gminę [...], wydane w oparciu o przepisy tej ustawy.
Dlatego też Sąd uznał, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja GINB nie narusza prawa.
Z tych przyczyn Sąd przyjął, że skarga jako niezasadna, nie zasługuje na uwzględnienie.
W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło