VII SA/Wa 717/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi H. Z. i A. Z. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r. ([...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000 r. poz. 1071 ze zm.), dalej kpa, po rozpatrzeniu zażalenia H. Z. – utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. ([...]) odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009 r. ([...]) utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] maja 2008 r., udzielającą H. i P. K. – w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. - pozwolenia na użytkowanie zbiornika na nieczystości ciekłe przy ul. S. w R., gm. K.. Organ wskazał, że pismem z dnia [...] lutego 2012 r. m.in. H. Z. wniósł o uchylenie i zmianę ww. decyzji z dnia [...] maja 2008 r. Organ powiatowy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił wznowienia postępowania w tej sprawie, które uchylił [...] WINB postanowieniem z dnia [...] października 2012r. Wezwany do sprecyzowania wniosku, H. Z. wyjaśnił, że wnosi o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 kpa, z uwagi na to, że dowody na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe. Odpowiadając na wezwanie organu wskazał, że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, dowiedział się w związku z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] stycznia 2011 r. ([...]) i podniósł, że w sprawie opracowano 3 projekty przebiegu granic działek, w jednym z nich położenie szamba znacząco różni się od położenia wynikającego z dokumentów istotnych dla sprawy. Opisanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. [...] WINB odmówił wznowienia postępowania, wskazując na brak prawomocnego orzeczenia sądu lub innego organu stwierdzającego sfałszowanie dowodu oraz na niezachowanie miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania powoduje wszczęcie postępowania wstępnego, które ogranicza się do sprawdzenia, czy wniosek pochodzi od strony, czy wskazuje ustawowe przyczyny wznowienia i czy zachowano termin do wniesienia podania o wznowienie. W przypadku zaistnienia łącznie ww. przesłanek organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania. Powołując się na orzecznictwo organ wyjaśnił, że warunkiem niezbędnym do wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest uprzednie stwierdzenie fałszywości dowodu przez sąd lub inny uprawniony organ i nie może tego dokonać organ uprawniony do wznowienia postępowania (choć w art. 145 § 2 i 3 k.p.a. przewidziano dwa wyjątki). Natomiast w rozpatrywanej sprawie, poza twierdzeniami H. Z., nie zapadło orzeczenie sądu lub innego uprawnionego organu stwierdzające fałszywość dowodów, na których ustalono istotne okoliczności faktyczne. Wnioskodawca nie uprawdopodobnił istnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., ani nie wskazał jakie konkretnie dowody okazały się fałszywe. Zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje ponadto na istnienie okoliczności, wymienionych w art. 145 § 2 i 3 k.p.a. Nie było zatem możliwości wznowienia, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. Organ stwierdził, że wobec braku w rozpatrywanej sprawie orzeczenia potwierdzającego sfałszowanie dowodu, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, nie można określić daty początkowej terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli H. Z. i A. Z., podnosząc, że wcześniejsze orzeczenia ochraniają samowolę budowlaną, tj. szambo, które sąsiad zrealizował na ich działce 2 m od okna ich domu. W ocenie skarżących "któryś z tutejszych polityków załatwił sąsiadowi korzystny sposób rozstrzygnięcia sprawy". W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał przedstawione stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wskazał ponadto, iż interes prawny w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego postanowienia posiada jedynie H. Z., który złożył wniosek o wznowienie postępowania, natomiast A. Z. nie posiada przymiotu strony w ww. postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jak stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej ppsa. W świetle powołanych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Z uwagi na fakt, że skarga została wniesiona przez H. Z. oraz A. Z. na wstępie zaznaczyć trzeba, że skarga A. Z. została oddalona, z innych przyczyn niż odnośnie H. Z.. Wyjaśnić bowiem trzeba, że zgodnie z art. 50 § 1 ppsa uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny (...). Interes prawny rozumiany jest jako istnienie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków danego podmiotu a zaskarżonym aktem lub czynnością. Skarga może zatem dotyczyć tylko jego "własnej sprawy administracyjnej," Tak rozumianego interesu prawnego nie posiadał zatem A. Z. składając skargę na postanowienie formalne o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego, na wniosek H. Z.. Odnosząc się natomiast do zarzutów H. Z., na wstępie zaznaczyć należy, że instytucję wznowienia postępowania, jednego z nadzwyczajnych trybów służących weryfikacji decyzji ostatecznej regulują art. 145-152 k.p.a. Na ich podstawie wyróżnia się dwie fazy tego postępowania - wstępną, po złożeniu wniosku o wznowienie oraz fazę następującą po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (właściwą). Na każdym z tych etapów inny jest przedmiot i zakres rozstrzygania organu. Na pierwszym etapie następuje wstępne badanie dopuszczalności wznowienia postępowania, a więc ustalenie, czy występują formalne podstawy wznowienia. W tej fazie organ bada jedynie, czy z żądaniem wystąpił uprawniony podmiot, czy zachował terminu do wniesienia podania o wznowienie oraz czy powołał ustawowe przesłanki wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. W pierwszej fazie postępowania wznowieniowego organ nie może zatem badać, czy przesłanki do wznowienia postępowania wystąpiły Negatywny wynik badania nawet jednej z powyższych podstaw formalnych obliguje organ do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, jak stanowi art. 149 § 3 k.p.a. Odmowa taka oznacza odmowę zbadania, czy rzeczywiście istniały powołane we wniosku o wznowienie postępowania podstawy wznowienia. Jedną z przesłanek formalnych jaka musi być spełniona do skutecznego wznowienia postępowania jest zachowanie terminu do złożenia podania. Podanie należy wnieść w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zgodnie z art. 148 § 1 kpa. Z powołanego przepisu wynika, że to strona musi wykazać w jakiej dacie, dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, na tyle precyzyjnie, aby organ mógł ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Nie oznacza to jednak, że organ jest zwolniony od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie (zob. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA 1123/99, LEX nr 55743; wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 2214/09, LEX nr 760086;). W niniejszej sprawie rzeczą organu było zatem przede wszystkim ustalenie początkowej daty biegu omawianego terminu, a więc dnia, w którym skarżący dowiedział się, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 27 lutego 2012r. H. Z.d omagał się wszczęcia postępowania zakończonego decyzją [...] WINB z dnia [...] lutego 2009 r. wydaną w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie zbiornika na nieczystości ciekłe. Wezwany do podania ustawowej podstawy wznowienia oraz wykazania zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie wskazał art. 145 § 1 pkt 1 kpa oraz, że o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania dowiedział się w związku z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] stycznia 2011r. ([...]) i dodał, że w sprawie opracowano 3 projekty przebiegu granic działek, w jednym z nich położenie szamba znacząco różni się od położenia z dokumentów istotnych dla sprawy. Na podstawie wyjaśnień wnioskodawcy nie można było zatem ustalić w jakiej dacie dowiedział się on o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, skoro wskazał jedynie, że to powzięcie wiadomości ma związek z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] stycznia 2011r. i rozbieżnościami w trzech projektach w zakresie położenia spornego szamba. Skarżący nie wskazał prawomocnych orzeczeń sądów lub innych organów, na podstawie których okoliczność tą można byłoby ustalić, brak ich również w aktach sprawy. W świetle przedstawionych na wstępie rozważań, brak spełnienia choćby jednej z przesłanek do wznowienia postępowania stanowił przeszkodę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczna z dnia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009 r. i przejścia do kolejnej jego fazy pozwalającej na zbadanie podstaw wznowienia. Z podanych przyczyn Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonego postanowienia i na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił.