VII SA/Wa 723/07
WyrokWSA w Warszawie2008-05-15
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli pozwolenie to zostało wcześniej uchylone w trybie wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, ponieważ uchylenie tej decyzji w trybie wznowienia postępowania spowodowało jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. W konsekwencji, postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności stało się bezprzedmiotowe, zgodnie z art. 105 k.p.a., co uzasadnia jego umorzenie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Pozwolenie na budowę zostało pierwotnie wydane decyzją Wójta Gminy K. w 2001 r. Po szeregu postępowań, w tym wznowienia postępowania, pozwolenie to zostało ostatecznie uchylone decyzją Wojewody w listopadzie 2006 r. W związku z tym, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tego pozwolenia zostało umorzone jako bezprzedmiotowe. Skarżący kwestionowali prawidłowość umorzenia, podnosząc, że inwestycja jest nadal realizowana i że powinna być stwierdzona nieważność pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2008 r. sprawy ze skargi S. i J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2007 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata W. F. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] lok.[...], [...] w W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., znak [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2006 r., znak: [...], którą organ ten umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] lipca 2001 r., znak: [...], udzielającej pozwolenia na budowę budynku motelu z restauracją, wewnętrznymi parkingami, szczelnym zbiornikiem wybieralnym na nieczystości ciekłe, na działce nr [...] w miejscowości G. w gminie K., wraz ze zjazdem z drogi powiatowej nr [...], przyłączem wodociągowym, przyłączem elektrycznym.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
Działając na wniosek Z. G. i W. C., Wójt Gminy K. decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. zatwierdził wymieniony wyżej projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę.
W wyniku wznowienia organ ten decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. odmówił uchylenia pozwolenia na budowę, a Wojewoda [...] utrzymał tę decyzję w mocy. W efekcie rozpatrzenia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2005 r. uchylił obie decyzje.
W międzyczasie do organów administracji wpłynął wniosek J. S. o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności zostało zawieszone do czasu rozpoznania sprawy w trybie wznowieniowym.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy po wyroku Starosta W. decyzją z dnia [...] marca 2006 r. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2001 r., jednak po rozpatrzeniu odwołania J. S. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. uchylił decyzję Starosty W. z dnia [...] marca 2006 r. i orzekając co do istoty sprawy uchylił decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] lipca 2001 r. oraz umorzył postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę obiektu na podstawie projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Wójta Gminy K. z dnia [...] lipca 2001 r.
Następnie Wojewoda w dniu [...] listopada 2006 r. wydał decyzję umarzającą postępowanie wszczęte w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z wniosku J. S. W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe,
Sygn. akt VII SA/Wa 723/07
gdyż pozwolenie zostało już uchylone ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2006 r., a więc nie funkcjonuje w obiegu prawnym. Po rozpatrzeniu odwołania J. S. zapadła w dniu [...] lutego 2007 r. decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w uzasadnieniu decyzji podzielił stanowisko Wojewody [...] w zakresie bezprzedmiotowości postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli S. i J. S. W skardze przedstawiono przebieg postępowania w sprawie, podniesiono, że cały czas inwestycja jest realizowana. Zdaniem skarżących zaskarżona decyzja narusza przepisy Prawa budowlanego, k.p.a., rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych z dnia 7 lipca 1994 r., a w stosunku do pozwolenia na budowę powinna być stwierdzona nieważność.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r. zawiesił postępowanie sądowe do czasu zakończenia postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie sygn. akt II SA/Kr 59/07 ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2006 r. W dniu [...] listopada 2007 r. postępowanie zostało podjęte w związku z prawomocnym odrzuceniem skargi w sprawie, sygn. akt II SA/Kr 59/07.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 2169, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.
Sygn. akt VII SA/Wa 723/07
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły tego rodzaju wady i uchybienia.
Postępowania w sprawach wznowienia postępowania jak i stwierdzenia nieważności są odrębnymi trybami nadzwyczajnymi służącymi kontroli prawidłowości postępowania poprzedzającego decyzję oraz kontroli zgodności z prawem decyzji kończącej postępowanie zwykłe.
Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie kontroli ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, tj. tego, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych i opisanych w zamkniętym katalogu w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie nieważnościowe nie rozstrzyga sprawy co do meritum, jego zadaniem jest tylko rozpoznanie sprawy w granicach określonych dyspozycją art. 156 § 1 k.p.a.
Natomiast postępowanie wznowieniowe wszczyna się, gdy zaistnieje jedna z sytuacji przewidzianych w art. 145 § 1 i 145 a k.p.a. Rozpoznanie sprawy w tym trybie prowadzi do ponownego rozpatrzenia sprawy, a jej skutkiem może być, jak w tej sprawie, uchylenie, co powoduje, iż poprzednio wydana decyzja traci moc.
Organy ustaliły, że decyzja Wójta Gminy K. z dnia [...] lipca 2001 r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę po jej wydaniu stała się ostateczna ma mocy art. 16 § 1 k.p.a. i weszła do obrotu prawnego. Pozwolenie na budowę uzyskało też atrybut wykonalności.
W takim stanie prawnym J. S. złożył najpierw wniosek o wznowienie postępowania, podnosząc, że jako strona nie brał udziału w postępowaniu, a następnie złożył wniosek o stwierdzenie jej nieważności. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zostało zawieszone w związku ze skargą do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu wznowieniowym. W związku z wyrokiem Sądu sprawa trafiła do organu I instancji, który ponowie podjął rozpoznanie sprawy w postępowaniu wznowieniowym. W efekcie postępowania wznowieniowego zostało uchylone pozwolenie na budowę, a więc wyeliminowane z obrotu prawnego.
Wnioskodawca, w postępowaniu wznowionym osiągnął zatem cel swoich działań procesowych przez wyeliminowanie z obrotu prawnego pozwolenia na budowę w drodze wznowienia postępowania. Uchylenie decyzji w postępowaniu wznowionym i umorzenie postępowania zainicjowanego wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę
Sygn. akt VII SA/Wa 723/07
zakończyło sprawę wykonywania przez inwestorów czynności budowlanych w oparciu o tę decyzję. Nie było zatem już możliwe dalsze prowadzenie odrębnego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tego pozwolenia, skoro, po ostatecznym i prawomocnym uchyleniu tej decyzji, przestała ona wywierać jakiekolwiek skutki prawne, gdyż byt prawny tej decyzji ustał. Tym samym nie było możliwe dalsze prowadzenie postępowania, którego celem miało być unieważnienie tegoż pozwolenia na budowę, gdyż pozwolenie to zniknęło z obrotu prawnego. W sensie procesowym zniknął zatem z obrotu prawnego przedmiot (pozwolenie na budowę) postępowania o stwierdzenie nieważności.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, co stoi na przeszkodzie rozstrzygnięciu sprawy co do jej istoty. Jeżeli zatem decyzja została uchylona, to postępowanie prowadzone w innym trybie w odniesieniu do tej decyzji należało umorzyć jako bezprzedmiotowe, ponieważ nie istniał już akt administracyjny będący przedmiotem postępowania. Organy w niniejszej sprawie prawidłowo zatem umorzyły postępowanie na podstawie art. 105 k.p.a.
Ewentualna kontynuacja zabudowy przez inwestorów nie znajduje zatem już podstawy prawnej w wyeliminowanym z obrotu pozwoleniu budowlanym z dnia [...] lipca 2001 r.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło