VII SA/Wa 725/07
WyrokWSA w Warszawie2007-08-01
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bożena Więch-Baranowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, wydana z powodu rażącego naruszenia przepisów Prawa budowlanego oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem, w sytuacji gdy inwestycja dotyczy rozbudowy istniejącego budynku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzająca nieważność decyzji Starosty R. z powodu rażącego naruszenia przepisów Prawa budowlanego i planu zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem. Rozbudowa istniejącego budynku, tak jak jego projektowanie i budowa, podlega przepisom techniczno-budowlanym, a naruszenie tych przepisów, w tym odległości od granicy działki i wymogów dotyczących okapów dachowych, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i stwierdziła nieważność decyzji Starosty R. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego oraz budowę garażu. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności, uznając decyzję Starosty za zgodną z prawem. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody, stwierdzając nieważność decyzji Starosty z powodu rażącego naruszenia przepisów Prawa budowlanego i planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w zakresie odległości rozbudowy od granicy działki i szerokości okapów dachowych. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów technicznych i planu zagospodarowania przestrzennego oraz błędne zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę R. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2007 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. na podstawie art. 157 i 158 § 1 kpa oraz na podstawie art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia
7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po ponownym rozpatrzeniu wniosku M.
i P. D. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty R. nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej R. R. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowę budynku garażu jednostanowiskowego na działce nr [...] w P. przy ul. [...]
- odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty R. z dnia [...] grudnia 2004 r.
- oraz decyzji Starosty R. nr [...] z dnia [...] września 2005 r. zmieniającej w/w pozwolenie na budowę w części dotyczącej projektu (polegającej na wprowadzeniu w pomieszczeniu pokoju 2 drzwi tarasowych drewnianych szklonych szybami bezpiecznymi).
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] wskazał, że decyzja Starosty R. z dnia [...] grudnia 2004 r. jest zgodna z prawem. Nie zostały naruszone przepisy Prawa budowlanego oraz przepisy określające warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W ocenie organu poddawany rozbudowie budynek mieszkalny nie zmienił swojego położenia w stosunku do granicy działki, odległość ta wynosi 1,5m, a ściana od strony granicy nie posiada otworów okiennych i drzwiowych. Nie nastąpiło tez zacienieni budynku mieszkalnego na działce sąsiedniej, gdyż znajduje się on
w odległości 4m od granicy.
Analizując zatwierdzony kontrolowaną decyzją projekt budowlany organ uznał także,
iż wysunięta poza obrys budynku na 0,5m połać dachowa nie narusza przepisów technicznych w tym dotyczących bezpieczeństwa pożarowego.
Wojewoda [...] podkreślił, iż przepisy określające warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki odnoszą się jedynie do obiektów "projektowanych".
W niniejszej sprawie decyzja dotyczyła rozbudowy istniejącego obiektu usytuowanego w określonej odległości od granicy działki, co zdaniem organu wyłącza stosowanie przepisów dotyczących sytuowania obiektów.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. i P. D. od decyzji Wojewody [...].
- uchylił zaskarżoną decyzję w całości,
- stwierdził nieważność decyzji Starosty R. z dnia [...] grudnia 2004 r. w części dotyczącej rozbudowy budynku mieszkalnego, w pozostałej części odmówił stwierdzenia jej nieważności,
- stwierdził nieważność decyzji Starosty R. z dnia [...] września 2005 r. nr [...].
Organ odwoławczy nie zgodził się z ustaleniami i oceną dokonaną przez Wojewodę [...].
Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, iż przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane zobowiązuje właściwy organ, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, do sprawdzenia m.in. zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Starosta R. powinien zatem w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę sprawdzić czy przedstawiony przez inwestora projekt budowlany zgodny jest
z planem zagospodarowania przestrzennego miasta P., uchwalonym uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2003 r.
W niniejszej sprawie, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, weryfikowana decyzja Starosty R. z dnia [...] grudnia 2004 r. w części którą zatwierdzony został projekt budowlany rozbudowy budynku mieszkalnego w odległości 1,5m od granicy działki skarżących, z zaprojektowanym na odcinkach ścian szczytowych okapami dachu o szerokości 50cm, w sposób rażący narusza przepis § 12 ust. 3 pkt 1 warunków technicznych oraz przepisy § 8 ust. 3 pkt 9 i § 8 ust. 4 pkt 9 planu zagospodarowania przestrzennego w związku z przepisem § 2 ust. 1 warunków technicznych oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż zatwierdzony badanym pozwoleniem na budowę projekt budowlany jest wyraźnie sprzeczny z treścią w/w przepisów.
Organ podkreślił, iż § 12 ust. 3 pkt 1 warunków technicznych dopuszcza lokalizację zabudowy w odległości 1,5m od granicy działki, tylko i wyłącznie jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo gdy rozmiary działki uniemożliwiają zachowanie odległości 3m. W rozpatrywanym przypadku szerokość działki umożliwia zachowanie warunków technicznych, zaś plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje możliwości lokalizacji inwestycji
w odległości 1,5m od granic działek.
Ponadto z projektu budowlanego wynika, że zaprojektowane na odcinkach ścian szczytowych okapy dachu, nie spełniają ustalającego ich minimalną szerokość, wymogu określonego w § 8 ust. 4 pkt 9 planu zagospodarowania przestrzennego.
W świetle poczynionych ustaleń Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż kontrolowana decyzja z dnia [...] grudnia 2004 r. obarczona jest wadą rażącego naruszenia prawa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł R. R. wnosząc o jej uchylenie.
Zdaniem skarżącego decyzja wydana została z naruszeniem przepisów określających warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jest także sprzeczna z ustaleniami Planu zagospodarowania przestrzennego Miasta P. uchwalonego w dniu [...] października 2003 r. oraz narusza art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Skarżący podkreślał, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając zaskarżoną decyzję całkowicie pominął fakt, iż decyzja dotyczyła rozbudowy budynku już istniejącego, usytuowanego w określonej odległości od granicy sąsiedniej działki. Rozbudowa nie zmieniła usytuowania budynku w stosunku do granicy i polegała na nadbudowie istniejącego budynku. W takim przypadku, zdaniem skarżącego, nie mają wprost zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. określające warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż § 2 ust. 1 rozporządzenia dopuszcza możliwość innego ich stosowania.
Organ niezasadnie zastosował także §12 rozporządzenia, który w niniejszej sprawie został wyłączony przez przepis § 271 ust. 10 cyt. rozporządzenia.
Skarżący podniósł, iż ściana wschodnia projektowanego budynku usytuowana
w odległości 1,5m od granicy sąsiedniej działki może być uznana za ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż posiada klasę odporności ogniowej co najmniej REI 60,
co oznacza, zgodnie z § 271 ust. 1 cyt. rozporządzenia, ze może być sytuowana nawet w granicy działki, a więc tym bardziej w odległości 1,5m od granicy.
Skarżący nie zgodził się także z interpretacją zapisów planu zagospodarowania przestrzennego dokonaną przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Jego zdaniem plan jest bardzo ogólnikowy i w żadnym razie nie wynika z niego zakaz lokalizowania budynków w odległości 1,5m od granicy działki, jeżeli spełnione są wymagania wynikające z ochrony przeciwpożarowej.
Także minimalna szerokość okapów, określona w planie na 0,7m, może ulec zmianie jeżeli wynika to z warunków ochrony ppoż. lub konieczności do dostosowania do istniejącej zabudowy.
Zdaniem skarżącego organ w ogóle nie wykazał, iż doszło do rażącego naruszenia prawa, w związku z czym brak było podstaw do stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej możliwe jest jedynie wówczas, gdy doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tym zakresie należy stwierdzić,
że odpowiada ona prawu.
Postępowanie nieważnościowe jakie toczyło się przed organami miało na celu ustalenie, czy decyzja S. R. z dnia [...] grudnia 2004 r. obarczona była wadą rażącego naruszenia prawa.
W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie przyjął, iż kontrolowana decyzja wydana została z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w związku z przepisami § 2 ust. 1, § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.) oraz § 8 ust. 3 pkt 9 i § 8 ust. 4 pkt 9 Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta P. uchwalonego uchwałą Rady Miasta nr [...] z dnia [...] października 2003 r.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza m.in.:
- zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu;
- zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Podkreślić należy, że zarówno ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jako przepisy prawa miejscowego, jak i przepisy techniczno-budowlane są normami bezwzględnie obowiązującymi i muszą być ściśle stosowane. Odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych możliwe jest jedynie w określonych przez prawo przypadkach.
Decyzją Starosty R. z dnia [...] grudnia 2004 r. zatwierdzono projekt budowlany nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego usytuowanego w odległości 1,5m od granicy sąsiedniej działki, co niewątpliwie stanowiło naruszenie przepisu § 12 ust. 3 pkt 1 warunków technicznych w zw. z § 8 ust. 3 pkt 9 Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta P., który w ogóle nie dopuszczał lokalizowania budynków w odległości 1,5m od granicy działki.
Także zaprojektowane okapy dachów nie spełniały ustalającego ich minimalną szerokość wymogu określonego w przepisie §8 ust. 4 pkt 9 Planu zagospodarowania przestrzennego.
Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia określającego warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisy tegoż rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu i budowie, w tym także odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków. W związku z tym słusznie organ odwoławczy przyjął, iż rozbudowa (nadbudowa) istniejącego budynku mieszkalnego musi być zgodna z warunkami techniczno-budowlanymi, a okoliczność,
iż budynek ten usytuowany jest niezgodnie z obowiązującymi przepisami nie może stanowić podstawy do dalszego ich naruszenia.
W ocenie Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego niewadliwie ustalił,
iż weryfikowana decyzja spełnia przesłankę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, bowiem w sposób rażący i oczywisty narusza przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Praw budowlanego w zw. z przepisami § 2 ust. 1, § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz przepisy § 8 ust. 3 pkt 9 i § 8 ust. 4 pkt 9 Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta P.
W tym miejscu przypomnieć należy, że rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa.
Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia
26 września 2000 r., Lex nr 51249).
Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów Sad uznał je za chybione. Nie ma racji skarżący twierdząc, iż wymogi przepisu §12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych wyłączone zostały z mocy § 271 pkt 10 cyt. rozporządzenia. § 12 ust. 1 rozporządzenia określa podstawowe odległości sytuowania budynków względem granicy działki, w szczególnych przypadkach mogą one ulec zmianie, jeżeli zajdzie jedna z przesłanek określonych w § 12 ust. 3 pkt 1 lub 2 rozporządzenia, które nie wystąpiły w postępowaniu poprzedzającym wydanie kontrolowanej decyzji.
Natomiast przepisy § 12, 60, 271 i 273 dotyczą wymagań w zakresie minimalnej odległości pomiędzy budynkami i w żadnym razie nie mogą zmniejszyć odległości określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia określającego warunki techniczne.
Niezasadny jest także zarzut nieuwzględnienia przez organ postanowień § 2 ust. 2 cyt, rozporządzenia, gdyż nie mogą one wpływać na sytuowanie budynku względem granicy działki w zakresie odległości określonych w § 12 rozporządzenia.
Z tych względów uznając, iż podniesione zarzuty nie mogą odnieść zamierzonego skutku, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło