VII SA/Wa 729/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych postanawia: odmówić J. B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek J. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 809,33 zł. Wskazał, że nie może pracować fizycznie z powodu wypadku po którym posiada niedowład ręki i musiał mieć amputowany palec. Posiadany majątek obejmuje przyczepę kempingową o pow. 57 m2, ziemię rolną o pow. 4,9327 ha przekazaną w dzierżawę w zamian za emeryturę KRUS, działkę budowlaną o pow. 2262 m2, samochód osobowy fiat o wartości 17 000 zł., rocznik 2007. Wnioskodawca ponadto wskazał, że nastąpił zwrot mobilnego domku typ [...] z tytułu zwrócenia darowizny od fundacji [...] "S." w R. (wartość domku około 60 000 zł.). Wnioskodawca wskazał, że posiada pożyczkę w wysokości 14 000 zł. Określił wydatki na internet 43,05 zł., prąd 39 zł. (co dwa m-ce), ubezpieczenie OC przyczepy mieszkalnej 76 zł. (rocznie), gaz 45 zł. (rocznie), opał 350 zł. (rocznie). Z uwagi na okoliczność, iż powyższe oświadczenie było niewystarczające do oceny faktycznych możliwości finansowych strony, na mocy zarządzenia z dnia 18 maja br. wnioskodawca został zobowiązany w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) do nadesłania dodatkowych wyjaśnień w sprawie tj. do: - wskazania z jakich środków wnioskodawca zamierzał wybudować tymczasowy budynek będący przedmiotem sprawy, - podania stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem własnym (żywność, leki, odzież itp.) oraz mieszkania/domu (opłaty stałe media, telewizja, telefon itp.), - nadesłania kopii aktu notarialnego ustanawiająca odrębność majątkową z żoną wnioskodawcy, - wskazania na jaki cel zostały zaciągnięte pożyczki wskazane w formularzu PPF na kwotę 14 000 zł. i jakie są miesięczne raty spłat, - wskazania czy wnioskodawca otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, jeśli tak, należało nadesłać ostatnie decyzje przyznające pomoc, - podania czy wnioskodawca otrzymuje pomoc materialną bądź finansową od rodziny, bądź osób trzecich, jeśli tak należało wskazać na czym ona polega, - nadesłanie kopii dokumentu PIT rozliczenia podatku dochodowego za 2015 r., wnioskodawcy i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, - nadesłanie kopii wyciągu z rachunku bankowego za ostatnie 3 miesiące, wnioskodawcy i wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. W piśmie z dnia 28 maja 2016 r. wnioskodawca wskazał, że posiada umowę o kredyt konsolidacyjny w kwocie 22 540, 35 zł., który umożliwia spłatę w całości wcześniej zaciągniętych pożyczek w kwocie 14 000 zł. W tym kredycie zawarta była pożyczka 5 000 zł, która zużyta została na cele bytowe (umeblowanie, uzupełnienie ubrania żywność opłacenie PZU). Wskazał, że z fundacji [...] "S." w R. nie pobiera wynagrodzenia. Do pisma dołączono kopie: umowy darowizny wraz z umową majątkową małżeńską o rozdzielności majątkowej, uchwały nr 16/2015 fundacji [...] "S." w R., PIT 40A z którego wynika, że wnioskodawca uzyskał w 2015 r. dochód 10 977 zł., faktur, umowy o kredyt konsolidacyjny, decyzji KURS o wysokości emerytury, harmonogramu spłaty pożyczki, uchwały o przejęciu pokoiku Badacza Technicznego, protokołu zdawczo – odbiorczego, uchwały o zwrocie mobilnego domku badań technicznych, faktury nabycia wykonania i dostarczenia mobilnego obiektu mieszkaniowo – usługowego, umowy zamiany nieruchomości, umowy darowizny. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach osób charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną np. osób żyjących w ubóstwie, które są pozbawione środków do życia, a pozyskanie przez nie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. B. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawca jest osobą na tyle ubogą, że jego rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowo-administracyjnego. Należy zauważyć, że z nadesłanego wniosku, okoliczności sprawy i dokumentów nadesłanych na wezwanie Sądu (w szczególności akt notarialny z dnia 27 września 2007 r.) nie wynika by strona była w trudnej sytuacji majątkowej. Wnioskodawca posiada kilka nieruchomości (co najmniej 8 działek o pow. 6 950 m2), samochód osobowy, przyczepę kempingową. W grudniu 2014 r. nabył za kwotę 98 000 zł. mobilny obiekt mieszkaniowo – usługowy (umowa nabycia, wykonania i dostarczenia z dnia 18 grudnia 2014 r.). Okoliczności te wskazują, że pomimo uzyskiwania niewysokiej emerytury wnioskodawca posiada środki na prowadzenie inwestycji. Należy również pamiętać, że wnioskodawca w niniejszej sprawie dokonał zgłoszenia budowy na okres 120 dni budynku tymczasowego do badań naukowo-technicznych. Przedmiot sprawy nie wskazuje zatem, by strona dysponowała tylko środkami na zaspokojenie niezbędnych i koniecznych potrzeb życiowo – bytowych, skoro stać ja na wykonywanie budowy obiektu tymczasowego. Fakt przedsięwzięcia tej budowy kłoci się z brakiem środków finansowych strony. Z danych zawartych we wniosku nie przedstawia się zatem obraz wnioskodawcy jako osoby ubogiej, której środki pozwalają na zaspokojenie jedynie koniecznych potrzeb życiowych, a tylko takim osobom należy przyznawać prawo pomocy. Podkreślić należy, że przyznanie prawa pomocy nie może być nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. Wnioskodawca nie jest pozbawiony środków do życia i pozyskanie kwot na sfinansowanie kosztów udziału w sporze sądowym jest obiektywnie możliwe. Okoliczności te świadczą o tym, iż strona nie pozostaje w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.