VII SA/Wa 730/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Krystyna Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia : odmówić T.B. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 11 czerwca 2011 r. skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 30 maja 2011 r., którym odmówiono mu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych W złożonym sprzeciwie skarżący podniósł błędne ustalenia w ocenie stanu faktycznego jego sytuacji majątkowej, która wbrew stanowisku wyrażonemu w zaskarżonym postanowieniu nie pozwala na uiszczenie wpisu sądowego bez znacznego uszczerbku dla niego i żony. Skarżący podniósł, że jest osobą przewlekle chorą wymagająca stałego i kosztownego leczenia. Dodał, że podnoszona w postanowieniu referendarza okoliczność, iż synowie którzy mieszkają razem z nim na posesji partycypują w kosztach związanych z utrzymaniem domu i oficyny nie jest słuszna. Oświadczył, że razem z żoną pokrywają koszty związane ze swoim utrzymaniem, utrzymaniem domu i leczeniem. W ocenie skarżącego w zaistniałej sytuacji majątkowej, rodzinnej i zdrowotnej nie można stwierdzić, iż kwota po 1.850,00 złotych z uzyskiwanych emerytur zapewnia w dostatecznym stopniu potrzeby bytowe. Mając na uwadze, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej jako p.p.s.a ) wobec wniesienia sprzeciwu od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, postanowienie to traci moc, Sąd rozpoznając ponownie sprawę, zważył co następuje : Przepisy p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Z treści powołanego wyżej przepisu wynika zatem, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania wnioskodawcy i jego małżonki są dochody uzyskiwane z tytułu emerytur o łącznej wysokości 4.507,20 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni 190 m ², oficynę, nieruchomość rolną o powierzchni około 96 arów oraz inne nieruchomości o powierzchni 48,6 m ² w tym komórki, wiaty, zadaszenia. Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca dodał, że jest przewlekle chory, a dożywotnie leczenie farmakologiczne pociąga za sobą znaczne koszty. Oświadczył, że koszty eksploatacyjne budynków są bardzo wysokie oraz że wymagają one kapitalnego remontu. W nadesłanym oświadczeniu z dnia 30 marca 2011 r. wnioskodawca podał, że w domu zamieszkuje razem z nim syn i jego czteroosobowa rodzina. W oficynie o powierzchni 45 m ² zamieszkuje drugi syn z pięcioosobową rodziną. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że nie znajduje się on w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić należy, że wnioskodawca posiada stały dochód miesięczny uzyskiwany z tytułu emerytur o łącznej wysokości 3.700,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe i jak podał w oświadczeniu wraz z nim zamieszkują na terenie nieruchomości dwaj synowie z rodzinami. Stwierdzić zatem należy, że synowie, którzy zamieszkują razem z wnioskodawcą na nieruchomości mają obowiązek pomagać rodzicom, jeśli zachodzi taka potrzeba. Skoro jednak jak oświadczył wnioskodawca sam utrzymuje siebie, żonę oraz dom oraz ponosi koszty związane z zakupem lekarstw oznacza to, że jego sytuacja finansowa jest na tyle dobra, że nie ma potrzeby zwracania się o pomoc do dzieci. Podkreślić należy, że prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może ona mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. W szczególności prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Skarżący zaś do grona takich osób nie należy posiada bowiem stały i niemały dochód miesięczny. Instytucja ta nie może być natomiast nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawca ma zapewnione potrzeby bytowe, o czym świadczy wysokość uzyskiwanego stałego miesięcznego dochodu. Przedstawione powyżej okoliczności wskazują zatem, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie jest na tyle trudna by nie był on w stanie z uzyskiwanego dochodu ponieść kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.