VII SA/Wa 730/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-05-30
Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający stały dochód z emerytur oraz znaczną nieruchomość, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, aby jego sytuacja materialna uniemożliwiała mu samodzielne poniesienie kosztów sądowych. Posiadany stały dochód z emerytur oraz znaczący majątek w postaci nieruchomości pozwalają mu na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Wnioskodawca T.B. złożył do WSA w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Wnioskodawca wskazał na przewlekłą chorobę, wysokie koszty leczenia i eksploatacji nieruchomości, a także na zamieszkiwanie z nim dwóch synów z rodzinami. Z jego oświadczenia majątkowego wynikał łączny dochód z emerytur w wysokości 4.507,20 zł brutto miesięcznie oraz posiadanie domu, oficyny, nieruchomości rolnej i innych nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Odmówiono T.B. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia : odmówić T.B. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 26 kwietnia 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uzupełniony przez T.B. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania wnioskodawcy oraz jego małżonki są dochody uzyskiwane z tytułu emerytur o łącznej wysokości 4.507,20 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada dom o powierzchni 190 m ², oficynę, nieruchomość rolną o powierzchni około 96 arów oraz inne nieruchomości o powierzchni 48,6 m ² w tym komórki, wiaty, zadaszenia. Oświadczył, że innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiada.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca dodał, że jest przewlekle chory, a dożywotnie leczenie farmakologiczne pociąga za sobą znaczne koszty. Oświadczył, że koszty eksploatacyjne budynków są bardzo wysokie oraz że wymagają one kapitalnego remontu.
W nadesłanym oświadczeniu z dnia 30 marca 2011 r. wnioskodawca podał, że w domu zamieszkuje razem z nim syn i jego czteroosobowa rodzina. W oficynie o powierzchni 45 m ² znajdującej się także na nieruchomości zamieszkuje drugi syn z pięcioosobową rodziną.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest zatem wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z przedłożonego oświadczenia majątkowego nie wynika bowiem, aby sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwiała mu samodzielne finansowanie prowadzonego postępowania sądowego.
Podkreślić należy, że wnioskodawca posiada stały, niemały dochód miesięczny uzyskiwany z tytułu emerytur o łącznej wysokości 3.700,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe i jak podał w oświadczeniu wraz z nim zamieszkują na terenie nieruchomości dwaj synowie z rodzinami. Stwierdzić zatem należy, że synowie, którzy zamieszkują razem z wnioskodawcą na nieruchomości zapewne partycypują w części w kosztach związanych z utrzymaniem domu i oficyny.
Podkreślić należy, że prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może ona mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. W szczególności prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Skarżący zaś do grona takich osób nie należy. Instytucja ta nie może być natomiast nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawca ma zapewnione potrzeby bytowe, o czym świadczy wysokość uzyskiwanego stałego miesięcznego dochodu.
Przedstawione powyżej okoliczności wskazują zatem, że sytuacja materialna wnioskodawcy pozwala mu na poniesienie kosztów sądowych w sprawie i nie spowoduje to uszczerbku w utrzymaniu koniecznym wnioskodawcy oraz jego żony.
Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło