VII SA/Wa 733/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-01-14
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i posiadający znaczący majątek ruchomy i nieruchomy, może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, mimo prowadzenia działalności gospodarczej i posiadania znacznego majątku, w tym środków na rachunkach bankowych, nie wykazał takiej sytuacji, która uzasadniałaby odstąpienie od zasady ponoszenia kosztów sądowych przez stronę.Stan faktyczny
Skarżący K. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Wskazał, że posiada majątek (działki, pojazdy mechaniczne, koparko-ładowarkę, ciągnik rolniczy) i prowadzi działalność gospodarczą, ale nie uzyskał dochodów w ostatnich trzech miesiącach. Mimo to, z przedłożonych wyciągów bankowych wynikały znaczne wpływy i wysokie salda na rachunkach skarżącego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. M. przyznania prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić K. M. przyznania prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
K. M. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że posiadany majątek nie daje dochodów, nie może go spieniężyć, tak aby pokryć koszty sądowe. Oświadczył, że posiada działki w miejscowościach: S., L., Ż., K., Z.. Wskazał również, że posiada następujące pojazdy mechaniczne: dwa M., M., koparko-ładowarkę, ciągnik rolniczy, T., S.. W piśmie z dnia 15 września 2014 r. stanowiącym odpowiedź na pismo z dnia 19 sierpnia 2014 r. wzywające do złożenia dodatkowych wyjaśnień skarżący oświadczył, że zamieszkuje wspólnie z rodzicami, którzy ponoszą wszystkie koszty związane z jego miejscem zamieszkania. Dodał, że mimo wspólnego zamieszkiwania z rodzicami samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie ma innych osób na utrzymaniu. Wskazał, że prowadzi indywidualną działalność gospodarczą, z której się utrzymuje. W kolejnym piśmie (z dnia 20 października 2014 r.), nadesłanym w odpowiedzi na wezwanie z dnia 29 września 2014 r., oświadczył, że zatrudnia na etacie 5 pracowników i 1 osobę na podstawie umowy zlecenia. Poinformował, że nie uzyskał dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej za okres ostatnich trzech miesięcy (poniósł stratę).
Wniosek K. M. został oddalony postanowieniem referendarza sądowego z dnia 24 listopada 2014 r. Na postanowienie to skarżący złożył sprzeciw, tym samym straciło ono moc.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Podkreślenia wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od reguły określonej w art. 199 ustawy. Odstąpienie od zasady obciążania strony kosztami postępowania jest dopuszczalne, jeżeli poniesienie tych kosztów wiązałoby się z pozbawieniem strony możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, taka sytuacja nie występuje natomiast w przypadku skarżącego.
K. M. wskazał, że posiada działki w miejscowościach: S., L., Ż., K., Z.. Oświadczył także, że posiada następujące pojazdy mechaniczne: dwa M., M., koparko-ładowarkę, ciągnik rolniczy, T., S., na utrzymanie których, jak wskazał w piśmie z dnia 15 września 2014 r., wydaje nie mniej 10.000 złotych miesięcznie. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest konserwacja i naprawa pojazdów samochodowych, zatrudnia 5 pracowników na etacie i 1 osobę na podstawie umowy zlecenia. Mieszka u rodziców, którzy ponoszą koszty związane z miejscem zamieszkania.
Zauważyć trzeba, że z nadesłanych przy piśmie z dnia 15 września 2014 r. kserokopii wyciągów z rachunków bankowych wynika, że saldo końcowe na jednym z rachunków w dniu 14 sierpnia wyniosło 5.062,96 złotych, na innym rachunku wnioskodawcy saldo wynosiło w dniu 19 sierpnia 2014 r. 26.248,28 złotych, na kolejnym zaś na dzień 31 sierpnia 2014 r. wynosiło 32.730,14 złotych.
Należy też zwrócić uwagę, że na jeden z rachunków bankowych skarżącego w okresie objętym nadesłanymi wyciągami (od 20 maja do 19 sierpnia 2014 r.) wpływały znaczne kwoty, a mianowicie: w dniu 21 maja 2014 r. – 20.000 zł, 22 maja – 20.000 zł, 2 czerwca – 70.000 zł, w dniu 26 czerwca – 25.000 zł oraz 33.321 zł, w dniu 27 czerwca – 20.000 zł.
Mając na uwadze przedstawione przez skarżącego informacje uznano, że skarżący dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi mu na poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie, brak jest więc powodów dla przerzucenia kosztów sądowych na współobywateli w sprawie dotyczącej planowanej przez skarżącego inwestycji.
W związku z powyższym Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło