VII SA/Wa 737/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-05-27

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Bożena Więch – Baranowska, Elżbieta Zielińska - Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona do sądu administracyjnego na decyzję organu pierwszej instancji, która nie została poprzedzona wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego na decyzję organu pierwszej instancji jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, co w tym przypadku oznaczało konieczność złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniesienie skargi z pominięciem tej procedury skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2010 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego. Wcześniej, po decyzji ZUS z października 2000 r. nakazującej zwrot nienależnego zasiłku chorobowego, E. S. wniosła o wznowienie postępowania. Po odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji i utrzymaniu tej decyzji w mocy, WSA w Warszawie wyrokiem z czerwca 2010 r. stwierdził nieważność decyzji i uchylił poprzedzającą ją decyzję. Następnie Prezes ZUS wydał decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, na którą skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc, że nie dotyczy ona jej żądania. Sąd uznał, że decyzja o umorzeniu jest decyzją I instancji, a skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2011 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odrzucić skargę Decyzją z [...] października 2000r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych zobowiązano E. S. do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego w kwocie 4 212 zł za okres od 6 sierpnia 1999r. do 1 lutego 2000r. Po rozpoznaniu odwołania od tej decyzji Sąd Okręgowy w [...] wyrokiem wydanym [...] lutego 2001r. ( sygn. akt [...]) oddalił odwołanie E. S., a Sąd Apelacyjny [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] wyrokiem z [...] lipca 2002r. ( sygn. akt [...]) oddalił apelacje. W piśmie z dnia [...] lipca 2009r. E. S. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z [...] października 2000r. Po rozpatrzeniu wniosku Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z [...] września 2009r., wydaną na podstawie art. 157 § 2 i 3 kpa w zw. z art. 83a ust. 2 ustawy z 13 października 1998r o systemie ubezpieczeń społecznych odmówił wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji z [...] października 2000r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Prezesa ZUS wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wydaną [...] listopada 2009r. Po rozpoznaniu skargi jaką na powyższą decyzję wniosła E. S., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem wydanym 21 czerwca 2010r. w sprawie VII SA/Wa 840/10 stwierdził nieważność decyzji z [...] listopada 2009r. oraz uchylił decyzję ją poprzedzającą z [...] września 2009r. W uzasadnieniu Sąd powołał treść przepisu art. 83a ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wskazując, iż organ winien rozważyć czy informacje podane we wniosku E. S. stanowią okoliczności o których mowa w tym przepisie uzasadniające zwrócenie się organu do właściwego sądu o wszczęcie postępowania wznowieniowego. Po wyroku sądu Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją znak: [...] wydaną [...] grudnia 2010r. na podstawie art. 138 § 1 pkt.3 kpa. umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji z [...] października 2000r. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła E. S. podnosząc, że powyższe rozstrzygniecie nie dotyczy jej żądania zawartego w piśmie z [...] lipca 2009r. W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o uwzględnienie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 137, zwanej dalej u.p.p.s.a.) Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje wskazane w przepisie orzeczenia wydawane przez organy administracji publicznej, w tym decyzje administracyjne. Skargę na decyzję administracyjną można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie art. 52 § 1 u.p.p.s.a.). Sąd stwierdził, że w sprawie nie zostały wyczerpane środki zaskarżenia. Zasadą postępowania administracyjnego jest jego dwuinstancyjność. Gwarantuje ją Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483) w art. 78, który stanowi, że każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżania określa ustawa. W rozpoznawanej sprawie po wyroku sądu, który wyeliminował decyzje wydane przez Prezesa ZUS organ miał obowiązek ponownie rozpatrzyć wniosek skarżącej z [...] lipca 2009r. Wobec tego należy uznać, że zaskarżona decyzja jest decyzją I instancji. Aby skorzystać z drogi sadowej skarżąca winna tą decyzję poddać kontroli instancyjnej w trybie art. 127 § 3 kpa poprzez złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżąca tego nie uczyniła i wniosła skargę do sądu na decyzję wydaną w I instancji, przy czym należy podkreślić, że na ocenę decyzji nie ma wpływu błędne pouczenie skarżącej, że wydana decyzja jest ostateczna w toku instancji,. Biorąc powyższe pod uwagę należy zważywszy na treść wyżej przytoczonego art. 52 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że skargą na decyzję I instancji jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w/w ustawy należało skargę odrzucić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło