VII SA/Wa 751/04

WyrokWSA w Warszawie2005-03-31

Skład orzekający: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wyjaśniać wątpliwości co do treści decyzji, która została następnie uchylona i umorzono postępowanie w pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku wyjaśniania wątpliwości co do treści decyzji, która została uchylona i w której postępowanie zostało umorzone. W takiej sytuacji postępowanie o wyjaśnienie wątpliwości staje się bezprzedmiotowe, ponieważ dotyczy aktu, który już nie istnieje w obrocie prawnym. Umorzenie postępowania jest w takich okolicznościach uzasadnione.
Stan faktyczny
Strony B. i J. B. wystąpiły z wnioskiem o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, kwestionując jej uzasadnienie i powołane przepisy. Organ pierwszej instancji odmówił wyjaśnienia, uznając wniosek za polemikę z decyzją. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, wskazując na uchylenie pierwotnej decyzji. Strony wniosły skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów KPA i bezprzedmiotowości umorzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Rafał Kubik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2005 r. sprawy ze skargi B. i J. B. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji skargę oddala. Pismem z dnia 17 grudnia 2003 roku, B. i J. B. wystąpili do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji z dnia [...] listopada 2003 roku, Nr [...]. W uzasadnieniu wniosku stwierdzili, iż do części składowej decyzji należy także jej uzasadnienie. W uzasadnieniu decyzji powoływane są ich starania dotyczące wznowienia postępowania i sprawia im trudność w rozumieniu związku tego argumentu z wnioskowanym przez nich trybem z art.154§1 kpa. Również pogląd o niedopuszczalności obejścia bezwzględnie obowiązującego przepisu w trybie art.154 kpa jest kompilacją wyroku NSA z dnia 14 lutego 2000 roku, sygn. akt IV Sa 2426/97, który dotyczy przepisu art.155 kpa, a nie 154§1 kpa. Możliwość zmiany decyzji rozbiórkowej w trybie art.154§1 kpa wynika z powołanego przez nich wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Tymczasem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w ogóle o tym w uzasadnieniu decyzji nie wspomina. Niejasne jest też ich zdaniem przypominanie, że zasadność nakazu rozbiórki została zbadana przez Naczelny Sąd Administracyjny. Niejasne jest także przywoływanie w uzasadnieniu decyzji zasad ogólnych kpa. W dalszej części wniosku podnieśli, że ustanowienie strefy ochronnej doprecyzowało plan zagospodarowania przestrzennego terenu i sprawiło, że wybudowany przez nich bez prawnego zezwolenia domek letniskowy znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę letniskową pod warunkiem posiadania szczelnych szamb. Niejasne jest więc dla nich dlaczego ustanowienie tej strefy nie leżało w interesie społecznym i słusznym interesie strony. Powyższe okoliczności uzasadniają wniosek o wyjaśnienie niejednoznacznych sformułowań zawartych w uzasadnieniu decyzji. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 roku, Nr [...] [...] .Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wyjaśnienia wątpliwości co do treści swojej decyzji z dnia [...] listopada 2003 roku. W uzasadnieniu swojego postanowienia stwierdził, że wymieniona decyzja nie zawiera wątpliwości wymagających wyjaśnienia. Decyzja ta w sposób wyczerpujący i jasny przedstawia wszystkie przesłanki zajętego stanowiska i nie wymaga dodatkowych wyjaśnień. Decyzja ta zawiera również wszystkie elementy wymienione w art.107 kpa. Wniosek B. i J. B. stanowi w istocie polemikę z treścią uzasadnienia decyzji i posiada cechy odwołania. Argumentacja ta zmierza do kwestionowania podstaw wydawanej decyzji. Argumenty te są tożsame z argumentami podniesionymi w odwołaniu wniesionym przez B. i J. B. od decyzji z dnia [...] listopada 2003 roku. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli B. i J. B. podnosząc zarzut, iż odmawiając wyjaśnienia wątpliwości co do treści własnej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego naruszył zasadę przekonywania zawartą w art.11 kpa, gdyż decyzja o wyjaśnienie treści, której zwrócili się w ich ocenie narusza zasady zawarte w art.7, art.8, art.9 i art.107§3 kpa. Nadto jej uzasadnienie stoi w jawnej sprzeczności z intencją ustawodawcy, który w art.103 ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) zakazał stosowania art.48 tej ustawy do obiektów, których budowa zakończona została przed dniem wejścia w życie tej ustawy. Uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji nie odpowiada podstawie prawnej tej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] marca 2004 roku, Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że własną decyzją z dnia [...] lutego 2004 roku, Nr [...] uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] grudnia 2003 roku i umorzył postępowanie przed organem I instancji. Odmowa wyjaśnienia wątpliwości dotyczyła więc decyzji, która została wyeliminowana z obrotu prawnego. Było to więc postępowanie bezprzedmiotowe. Powyższe względy zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przemawiają za uchyleniem postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i umorzeniem postępowania przed organem I instancji. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli B. i J. B. podnosząc zarzut naruszenia art.7, art.8 i art.11 kpa poprzez ograniczenie ich udziału w postępowaniu. Nadto podnieśli zarzut naruszenia art.144 kpa w zw. z art.238§1 pkt.2 kpa i art.105 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Podnieśli także zarzut naruszenia powszechnie obowiązującej wykładni przyjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zdaniem skarżących brak było podstaw do umorzenia postępowania, gdyż nadal posiadają oni wątpliwości co do uzasadnienia decyzji organu I instancji. Ponieważ wątpliwości te nie zostały wyjaśnione argumentacja o bezprzedmiotowości postępowania jest ich zdaniem bezzasadna. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżone postanowienie zdaniem Sądu nie narusza prawa. Na wstępie stwierdzić należy, iż treść wniosku skarżących z dnia 17 grudnia 2003 roku skierowanego do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego tylko z pozoru jest wnioskiem o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji z dnia [...] listopada 2003 roku, Nr [...] wydanej przez ten organ. W istocie skarżący kwestionują stanowisko merytoryczne zajęte w tej sprawie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W treści wniosku skarżący przedstawiają własną interpretację przepisu art.154 kpa. Uważają za niezrozumiałe przytaczanie treści wyroku NSA. Kwestionują także dokonaną przez organ ocenę skutków doprecyzowania planu zagospodarowania przestrzennego dla rozpoznania ich wniosku. Są to w istocie argumenty mające na celu wykazanie, iż stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest błędne. Tego typu argumenty mogą być podnoszone jedynie w odwołaniu od decyzji. Ich uwzględnienie i zmiana uzasadnienia decyzji w kierunku postulowanym przez skarżących prowadziłoby bowiem do tego, że osnowa decyzji byłaby sprzeczna z jej uzasadnieniem. Oznacza to, że nastąpiłaby merytoryczna zamiana decyzji co w trybie wyjaśnienia wątpliwości treści decyzji jest niedopuszczalne. Prawidłowe zdaniem Sądu jest rozstrzygniecie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego o uchyleniu postanowienia organu I instancji i umorzeniu postępowania. Skoro decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 roku została uchylona to tym samym wyeliminowana została z obrotu prawnego. Bezprzedmiotowe jest więc dokonywanie wyjaśnienia treści aktu, który już nie istnieje. Umorzenie postępowania było więc całkowicie uzasadnione. Zarzut skarżących naruszenia art.7, art.8 oraz 105 kpa zadniem Sądu uznać należy za bezpodstawny. Za bezpodstawny uznać należy również zarzut naruszenia art.144 kpa. Art.238§1 pkt.2 kpa dotyczy załatwiania skarg obywateli i nie ma zastosowania w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Załatwianie skarg i wniosków jest odrębnym postępowaniem rządzącym się odrębnymi regułami opisanymi w rozdziałach I i II działu VIII kpa. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło