VII SA/Wa 759/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Antas, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), Asesor WSA Elżbieta Granatowska, Protokolant specjalista Monika Gąsińska – Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2021 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego obiektu oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) decyzją z [...] lutego 2020r. nr [...], na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U z 2020 r. poz. 1333 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" (SBM) - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (PINB) z [...] lipca 2020 r. nr [...] nakazującą usunięcie - w zakreślonym terminie – nieprawidłowości w garażu w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. Ż. [...] w W. poprzez wykonanie robót wymienionych w ekspertyzie technicznej, tj.: zdemontowanie listwy maskujące z blach stalowych kwasoodpornych; oczyszczenie szczeliny dylatacyjne stosując masy elastyczne lub inne materiały zapewniające odpowiednią szczelność połączenia, w tym wymogi ppoż; uszczelnienie pozostałej przestrzeni dylatacyjnej materiałem niepalnym, zamontowanie listew maskujących z blachy kwasoodpornej (zdemontowanych lub nowych). [...]WINB zaznaczył, że postępowanie wszczęto na wniosek SBM z 7 maja 2019r. Kontrola w dniu 12 sierpnia wykazała, że w ww. budynku na poziomie -1 jest garaż i pomieszczenie techniczne. Nie stwierdzono zastoin wody, przecieków, tylko na dolnych powierzchniach ścian posadzki punktowe ślady po zaciekach bez widocznych uszkodzeń. Okazano opinię dotyczącą wentylacji mechanicznej z lipca 2019r., w której stwierdzono, że była ona wyłączona i zaproponowano utrzymanie założeń projektowych, tj. stałą jej pracę na I biegu - 4725 m3/h, czasowe przewietrzanie poprzez włączanie II biegu i otworzenie bramy garażu. Następnie zwiększenie strumienia powietrza wentylacyjnego. Wskazano, że zawilgocenia mogą powstać też w wyniku problemów z hydroizolacją płyty i ścian, a więc należy dokonać sprawdzenia i opracowania w branży konstrukcyjnej. Wg. przedstawiciela SBM poprawiono cyrkulację powietrza poprzez włączenie I i II poziomu wentylacji, co zlikwidowało skropliny - obiekt jest monitorowany w zakresie usterek. Okazano protokół stanu technicznego budynku, który określa go jako dobry. Nie stwierdzono zagrożenia bezpieczeństwa życia i mienia. Postanowieniem z [...] października 2019r. PINB nałożył na SBM obowiązek przedstawienia w terminie 2 miesięcy ekspertyzy stanu technicznego lokalu nr [...] i garażu, którą złożono 31 stycznia 2020r. [...]WINB podkreślił, że z ekspertyzy mgr inż. B. K. i mgr inż. T. B. wynika, że dylatacje budynku są nieodpowiednio wykończone, bo przebiegają wewnątrz lokali mieszkalnych. Przez dylatację na parterze i wyższych kondygnacjach mogą przedostawać się zatem opary. Gdyby doszło do pożaru w garażu wszystkie gazy i dym mogłyby się przenosić na kondygnacje mieszkalne. Wyjaśniono, że budynek posiada dwie dylatacje. Pierwsza przebiega za ścianą II klatki schodowej licząc od strony wschodniej budynku (między elementami konstrukcji w osiach 12 i 13), druga za IV klatką schodowa licząc od strony wschodniej (między elementami konstrukcji w osiach nr 5 i 6). W garażu pierwsza dylatacja biegnie pomiędzy belkami podciągów i przy styku ze ścianami z klatką schodową, a druga pomiędzy belkami podciągów i przy styku ze ścianami klatki schodowej tak pod bryłą budynku, jak i poza nią. Obie dylatacje w garażu zabudowano listwami z blachy stalowej kwasoodpornej i wypełniono styropianem. Zaznaczono, że ww. wypełnienie dylatacji w lokalach mieszkalnych stwarza zagrożenie, a w części nadziemnej budynku jest odpowiednie. Zwrócono uwagę na brak oznaczeń na belkach podciągów w miejscach przebiegu dylatacji, co wskazuje, że nie zastosowano odpowiedniego zabezpieczenia ppoż, które wynikało z konieczności zastosowania tak zaprojektowanej dylatacji. Określono prace naprawcze w celu wydzielenia garażu względem przestrzeni mieszkalnej, jako dwóch odrębnych stref ppoż poprzez wykonanie opisanych prac. Stwierdzono, że dylatacja stanowi błąd projektowy. Jako niezasadny organ ocenił zarzut, że usunięto opisane nieprawidłowości w sierpniu 2016r., czego potwierdzeniem na być faktura z [...].08.2016 r. za naprawę dylatacji w garażu w osiach 5-6 i 12-13, protokół odbioru robót z 16.08.2016 r., kosztorys powykonawczy i kopia z książki przedmiarów. Organ wezwał bowiem SBM do przedstawienia oświadczenia autorów ekspertyzy, czy zakres ww. prac pokrywa się z pracami wykonanymi w garażu w 2016r. i czy mieli oni mieli wiedzę o tym fakcie. Skarżąca wezwania nie wykonała. Konieczne było zatem nałożenie opisanego obowiązku w trybie art. 66 ust. 1 ww. ustawy. Na poparcie tego stanowiska organ powołał się na orzecznictwo. Skargę na powyższą decyzję złożyła SBM "C." zarzucając: • rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy: a. art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym wybiórczą i skrajnie nieobiektywną ocenę tj. ustalenie niepoparte dogłębną analizą i jednostronne, dowolne oraz wykraczające poza swobodną ocenę dowodów, a w szczególności ustalenie, że skarżąca nie usunęła nieprawidłowości w garażu w sierpniu 2016 r.; • naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. a. art. 66 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię wskazując, że budynek wykonany zgodnie z przepisami prawa i normami technicznymi jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Skarżąca wniosła o uchylenie obu decyzji i koszty postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazała m.in., że wbrew materiałowi dowodowemu organ uznał, że nie usunęła nieprawidłowości i uwzględnił opinię sprzed 5 lat. Nie zbadał dokumentacji, ani informacji skarżącej. Zdaniem SBM, w budynku nie występują nieprawidłowości. Wykładania art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego a contrario wskazuje, że zgodność stanu technicznego budynku z przepisami techniczno-budowlanymi wyklucza stwierdzenie, że jest on w nieodpowiednim stanie technicznym. Wykładania systemowa wskazuje, że budynek spełniający normy prawne i budowlane oraz przepisy techniczno-budowlane, nie może być w nieodpowiednim stanie technicznym. Nie istniały więc podstawy do wydania nakazu usunięcia nieprawidłowości, które nie istnieją. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 poz. 2107) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej p.p.s.a.). W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z [...] lutego 2020r. – utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (PINB) z [...] lipca 2020 r. nakazującą – w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego -usunięcie w zakreślonym terminie nieprawidłowości istniejących w garażu budynku wielorodzinnego przy ul. Ż. [...] w W. poprzez wykonanie robót określonych w ekspertyzie technicznej przedłożonej przez skarżącą na wezwanie organu (postanowienie PINB z [...] października 2019r.), która została przedłożona 31 stycznia 2020r. Podkreślić zatem na wstępie trzeba, że art. 5 ust. 2 Prawo budowlane (Dz. U. 2020 r., poz. 1333 ze zm.) nakłada obowiązek użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywania w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. W myśl art. 61 Prawo budowlane powinność ta spoczywa na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego, który jest obowiązany: 1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; 2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Stosownie zaś do art. 62 ust. 3 cyt. ustawy organ nadzoru budowlanego – w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska – nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Z kolei zgodnie z art. 66 ust. 1 Prawo budowlane w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia – organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Obowiązki nakładane w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego obejmują zatem sytuacje związane z nieprawidłową eksploatacją obiektu budowlanego, polegającą na zaniechaniu wykonywania obowiązków określonych w art. 61 oraz dalszych przepisach rozdziału 6 ustawy (zob. wyrok NSA z 17 czerwca 2011 r. sygn. akt II OSK 1100/10, LEX nr 992473; wyrok WSA w W-wie z 9 kwietnia 2013 r., sygn. VII SA/Wa 2882/12, LEX nr 1310747 - CBOSA). Rozstrzygnięcie organu powinno uwzględniać zarówno wyniki przeprowadzonej kontroli stanu obiektu, jak i możliwości techniczne jego doprowadzenia do właściwego stanu technicznego, w sposób i w zakresie wynikającym z ekspertyzy technicznej oraz przepisów techniczno-budowlanych (red. Z. Niewiadomski, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2011 r., str. 651). W świetle przytoczonych wyżej regulacji prawnych należało podzielić stanowisko organu wojewódzkiego co do konieczności zastosowania - w ustalonym w tej sprawie stanie faktycznym - art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wbrew zarzutom skarżącej, z akt sprawy wynika bowiem jednoznacznie, że przedmiotowy budynek – w części garażowej - znajduje się w stanie technicznym zagrażającym bezpieczeństwu jego użytkowników. Stanowisko to potwierdza złożona przez skarżącą – co wymaga podkreślenia opracowana w styczniu 2020r. - ekspertyza techniczna mgr inż. B. K. oraz mgr inż. T. B. Autorzy tego opracowania wskazali wprost, że z garażu podziemnego budynku ze względu na wadliwe konstrukcyjnie umiejscowienie dylatacji (wewnątrz lokali mieszkalnych) – w przypadku pożaru – mogą na wyższe kondygnacje mieszkalne przenikać różnego rodzaju opary. W oparciu przeprowadzone wizje lokalne stwierdzili, że zabudowa dylatacji przebiegająca w garażu została zabudowana listwami z blachy stalowej kwasoodpornej, a jej przestrzeń wypełniona styropianem. W celu właściwego zabezpieczenia i wydzielenia przestrzeni garażowej od mieszkalnej, jako dwóch odrębnych stref przeciwpożarowych zalecono wykonanie opisanych szczegółowo prac budowlanych w ściśle określonej kolejności. Należy zwrócić uwagę, że powołana wyżej ekspertyza techniczna – jak to już zostało wskazane - została sporządzona w styczniu 2020r. na wezwanie PINB nałożone postanowieniem z dnia [...] października 2019r., po przeprowadzeniu przez ten organ w dniu 12 sierpnia 2019r. czynności kontrolnych w przedmiotowym budynku. O spełnieniu obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] lipca 2020r. już w sierpniu 2016 r., a więc trzy lata wcześniej, nie mogły zatem świadczyć dokumenty, które SBM dołączyła do akt sprawy pomimo, że z części z nich wynika, że przeprowadzono prace naprawcze dylatacji w garażu w osiach 5-6 oraz 12-13 (faktura nr [...], książka pomiarów). W ekspertyzie technicznej nadal wskazuje się na konieczność przeprowadzenia szczegółowych prac naprawczych. Ponadto, w aktach znajduje się pismo A. R. – właściciela lokalu nr [...] - skierowane do [...]WINB informujące, że podczas oględzin w 2019r. przedstawiciel tego organu potwierdził opisane nieprawidłowości, rzekomo usunięte w 2016r. Jako kolejny dowód uczestnik postępowania dołączył pismo skarżącej z dnia 4 marca 2020r. informujące o zakresie i zamiarze przeprowadzenia prac, jako następstwo wykonania obowiązku nałożonego decyzją z [...] lipca 2020r. [...]. Trudno zatem zgodzić się z zarzutem wskazującym na całkowity brak wykonania jakiejkolwiek czynności dla ustalenia, czy skarżąca faktycznie wcześniej usunęła nieprawidłowości. Zebrany materiał dowodowy stoi bowiem w sprzeczności ze stanowiskiem skarżącej. Kończąc Sąd podkreśla, że obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym wówczas, kiedy zachodzi niezgodność tego stanu z przepisami techniczno-budowlanymi. Przepisy techniczno-budowlane – na co wskazuje z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 pkt 1 Prawa budowlanego – to nie tylko warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, ale również warunki techniczne użytkowania obiektów budowlanych (rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. - Dz.U. z 1999.74.836 ze zm.), które m.in. w § 2 pkt 1 i 2 określa warunki, które mają zapewnić utrzymanie stanu technicznego budynku na poziomie zapewniającym bezpieczeństwo ludzi i mienia w okresie jego użytkowania oraz ochronę zdrowia i życia ludzi w pomieszczeniach budynku. W tym stanie rzeczy zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Z podanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.