VII SA/Wa 76/11

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. M. na decyzję Wojewoda [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie : odmowy wznowienia postępowania postanawia : przyznać H. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 7 marca 2011 r. (data stempla biura podawczego) wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje córka. Wnioskodawczyni wraz z córką utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z przez wnioskodawczynię z tytułu emerytury w wysokości 819,00 złotych netto miesięcznie oraz alimentów jakie otrzymuje córka w wysokości 280,00 złotych miesięcznie. Na potwierdzenie wysokości uzyskiwanych dochodów wnioskodawczyni dołączyła zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] oraz wyrok Sądu Rejonowego [...], Wydział [...] Rodzinny i Nieletnich sygn. akt [...] o obniżeniu alimentów zasądzonych na rzecz córki do kwoty 280,00 złotych. Wnioskodawczyni podała, że posiada dom o powierzchni 50 m ² bez centralnego ogrzewania, w.c., wody i działkę o powierzchni około 700 m ² w A. oraz mieszkanie w W. o powierzchni około 30 m ². Wnioskodawczyni oświadczyła, że córka jest niezamężna i jest studentką czwartego roku studiów dziennych. Dodała, że córka pozostaje na jej utrzymaniu, gdyż nie pracuje, a jedyny dochód jaki otrzymuje to z tytułu zasądzonych na jej rzecz alimentów. Wnioskodawczyni wskazała, że wydatki związane z utrzymaniem mieszkania tj. z tytułu opłat za czynsz w wysokości 370,10 złotych, energię elektryczną, gaz, abonament radiowo-telewizyjny, telefon, internet oraz przejazd komunikacją miejską dwóch osób to wydatek w wysokości około 800,00 złotych miesięcznie. Oświadczyła, że nieruchomość jaką posiada w A. nie przynosi żadnych dochodów, gdyż dom nie nadaje się do wynajmu. Do nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni dołączyła także zaświadczenie ze Spółdzielni Mieszkaniowej "S." w W. o wysokości opłat za mieszkanie od 1 stycznia 2011 r. oraz wezwanie Komornika sądowego do dokonywania potrąceń z emerytury wnioskodawczyni w kwocie 346,63 złotych oraz zaświadczenie z Uczelni potwierdzające, że córka jest studentką. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Stosownie zaś do treści art 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie. Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz B. Dauter, B Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Stwierdzono, że wnioskodawczyni utrzymująca się jedynie z emerytury w wysokości 819,12 złotych nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie oraz ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Uznano, że sytuacja finansowa w jakiej obecnie znajduje się wnioskodawczyni jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od koszów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.